Realiseren van de ambities uit de Sportagenda 2032, hoe dan...?

door: Peter Hopstaken

Toen ik bijna 26 jaar geleden begon als allereerste hoofdredacteur van vakblad Sport Bestuur & Management leerde initieel uitgever Cees Wolzak mij de kneepjes van het journalistieke vak. Vele oudere lezers zullen zich hem ongetwijfeld herinneren als directeur van de KNVB (met Jos Staatsen als voorzitter), maar eerder was Cees ook werkzaam in medialand als directeur van de TROS, als directeur van Intermediair en als directeur van de VNU Business Pressgroup. Zijn mantra, toen we - samen met eindredacteur Karianne van der Zant - het avontuur aangingen om een hagelnieuw vakblad op poten te zetten, was: 'how to', 'how to', 'how to'. We hoorden het hem dagelijks over de Hilversumse redactievloer schallen. Ofwel: geef de lezers gereedschap (tegenwoordig zeggen we liever 'tools') om hun plannen op het gebied van sportbestuur en -management uit te voeren, hélp ze daarmee.

Ik moest aan Cees denken toen ik de onlangs gepresenteerde Sportagenda 2032 van NOC*NSF las die als hoofddoelstelling heeft: van Nederland het sportiefste land ter wereld maken. 'Hoe dan?', dacht ik meteen indachtig het ingesleten mantra van Cees. Maar misschien ga ik te snel, geduldig zijn is niet mijn beste eigenschap.

Eerst terug naar de basis, naar het waarom van zo'n ambitieuze doelstelling. Dat is simpel. Nederlanders bewegen over het algemeen te weinig en zijn vaak veel te zwaar, wat beide in het bijzonder geldt voor jeugdigen. Door meer te gaan sporten en bewegen worden we gezonder, worden we in een betere conditie ouder en kunnen we de kans op ernstige ziektes en daarmee de extreem hoge uitgaven op het gebied van gezondheidszorg verkleinen. Ik houd het hier kort, dit is in een notendop wat we al tijdenlang in allerlei varianten als alarmering voorbij hebben zien komen.

Die hoofddoelstelling van de Sportagenda 2032, van Nederland het sportiefste land ter wereld maken... De eerste vraag is dan natuurlijk: hoe operationaliseer je dat? In de Sportagenda 2032 is dat gedaan door een groot aantal subdoelen te formuleren:

• 12 miljoen mensen sporten en sportief bewegen minimaal 3x per week;
• 14 miljoen mensen genieten wekelijks van wedstrijden, competities en evenementen als deelnemer of supporter;
• TeamNL behoort tot de tien meest succesvolle topsportlanden ter wereld;
• 80% van de jeugd heeft een goede beweegvaardigheid;
• 100% van de sportende jeugd heeft een official, trainer en/of coach die aantoonbaar bekwaam is;
• 100% van de mensen voelt zich welkom in een sociaal veilige, gezonde en inclusieve sportomgeving;
• Sporters, vrijwilligers, supporters en professionals geven hun sportplezier een 8 of hoger;
• Sporters waarderen hun sportomgeving met een 8 of hoger o.g.v. beschikbaarheid, toegankelijkheid, betaalbaarheid, duurzaamheid en kwaliteit;
• De samenleving waardeert de inspirerende en verbindende kracht van topsport bij de aanpak van urgente maatschappelijke vraagstukken met een 8 of hoger.

Stuk voor stuk hoge ambities, NOC*NSF maakt het zich hiermee niet gemakkelijk, dat verdient alle complimenten. Deze subdoelen worden verder keurig toegelicht, allemaal heel degelijk gedaan, ook alle lof daarvoor. Maar we mogen, nee we móeten uiteraard ook kritisch zijn. Een tip van de sluier lichtte ik al op: hóe gaan we dat allemaal waarmaken? Ik had het graag minutieus gelezen in de Sportagenda 2032. In plaats daarvan lees ik:

'In deze Sportagenda beschrijven we onze uitvoeringsstrategie op hoofdlijnen (door mij vetgemaakt). Aan de hand van acht actielijnen gaan we de komende jaren aan de slag (idem) om onze ambitie en streefdoelen te realiseren.'

Vervolgens wordt de taal wat wolliger, ogenschijnlijk om de onmacht om in dit stadium al concreet de koe bij de horens te vatten te verhullen: 'Binnen elke actielijn stellen we prioriteiten. De actielijnen zorgen voor koersvastheid en die prioriteiten binnen de actielijn bieden flexibiliteit in de focus die we aanbrengen. Deze prioriteiten kunnen veranderen als de situatie daarom vraagt.'

Ik laat deze taal voor wat het is, dit zijn de acht actielijnen:
•    We werken intensief en effectief samen, binnen en buiten de sector;
•    We versterken de organisatiekracht van sportorganisaties op maat;
•    We werken aan voldoende en bekwame vrijwilligers en professionals in de sector;
•    We organiseren aantrekkelijk sportaanbod, waaronder wedstrijden en evenementen;
•    We organiseren een optimaal en succesvol topsportklimaat in Nederland;
•    We werken aan toegankelijke sportaccommodaties en een sportvriendelijke openbare ruimte;
•    We promoten de waarde van sport en sportief bewegen voor iedereen;
•    We innoveren op het gebied van prioritaire thema's.

Samengevat: we gaan samenwerken, we gaan de boel versterken, we gaan aan de slag, we gaan organiseren, we promoten het geheel en we gaan innoveren. Binnen de acht actielijnen worden steeds prioriteiten beschreven, er worden verdiepingen en verdere actieplannen aangekondigd maar hóe we het allemaal concreet gaan uitvoeren, lezen we eigenlijk slechts mondjesmaat.

De ambities van Sportagenda 2032 zijn torenhoog. De volgende stap moet nog écht gezet worden: hóe gaan we ze allemaal realiseren. Supernieuwsgierig naar het vervolg eindig ik met 'how to', 'how to', 'how to'...

Voor meer informatie: Sportagenda 2032

Peter Hopstaken is sinds 2007 oprichter en hoofdredacteur van Sport Knowhow XL, informatieplatform voor de zakelijke sportmarkt. Eerder werkte hij als hoofdredacteur van vakblad Sport Bestuur & Management (1998-2007), senior consultant bij KPMG Bureau voor Economische Argumentatie (1996-1998), senior-onderzoeker bij Stichting Economisch Onderzoek (1987-1996) en onderzoeker bij Stichting Spel & Sport (1986-1987). Hij studeerde economie aan de Universiteit van Amsterdam (1979-1985).