Nieuwe opleiding voor coaches <em>in spe</em> van harte aanbevolen

door: Emma Meertens | 20 april 2023

Begin 2022 publiceerden we op Sport Knowhow XL een artikel over de plannen voor een nieuwe opleiding binnen de Hogeschool van Amsterdam en de aanleiding daarvoor: de associate degree Sport, kortweg Ad Sport. Het is een tweejarige hbo waaraan trainers en coaches uit de praktijk kunnen deelnemen. De eerste lichting studenten is in september 2022 gestart. Een van hen is Sven Vermeulen, een talentvolle volleybaltrainer/-coach. Hij vertelt aan Sport Knowhow XL hoe hij het eerste semester heeft ervaren en wat zijn ambities zijn.

Dat Sven Vermeulen al op jonge leeftijd op het volleybalveld was te vinden, is niet zo gek: zijn hele familie heeft gevolleybald. Zijn vader speelde zelf op hoog niveau en zijn oom, Gido Vermeulen, was bondscoach van zowel het Nederlandse damesvolleybalteam als het herenvolleybalteam. Zelf heeft Vermeulen van zijn achttiende tot zijn eenentwintigste op het twee-na-hoogste niveau gevolleybald. Maar het was eigenlijk altijd wel duidelijk dat hij in een rol als trainer/coach terecht zou komen. Vermeulen: “Ik heb nog foto’s waarop je een 11-jarige Sven training ziet geven aan de kleintjes. Ik ben daar al heel vroeg mee begonnen.”

Via de ALO naar Ad Sport
Die rol als trainer/coach werd pas echt concreet toen Vermeulen in 2017/2018 startte met de Academie voor Lichamelijke Opvoeding (ALO) aan de Hogeschool van Amsterdam. Dat was ook het moment dat hij zijn oude club in Veenendaal verliet en vertrok naar volleybalclub Compaen in Oostzaan als trainer/coach. Tijdens de ALO volgde hij de minor Sportcoaching.

“Op de ALO word je voornamelijk opgeleid tot vakleerkracht bewegingsonderwijs. Omdat ik me graag wilde verdiepen in het trainen/coachen, koos ik in het derde jaar voor de minor Sportcoaching.” Via de coördinator van de minor hoorde hij in juni 2022 over de nieuwe Associate degree Sport. Die bleek goed aan te sluiten bij de minor Sportcoaching. “De Ad Sport is voor mij de ideale oplossing. Het verschil in inhoud tussen de opleidingen die sportbonden aanbieden en het inhoudelijke programma van Ad Sport is namelijk groot.”

Actief in het werkveld
Voorwaarde om deel te mogen nemen aan Ad Sport is dat je minimaal 16 uur per week als trainer/coach actief moet zijn in een (inter)nationale topsportomgeving. Tot anderhalve maand geleden was Vermeulen trainer/coach van het eerste mannenteam van Compaen, inmiddels is die samenwerking stopgezet. “Ik besteedde drie avonden in de week aan het eerste herenteam en op zaterdag coachte ik bij de wedstrijd. Daarnaast analyseerde ik elke wedstrijd, daar was ik per wedstrijd zo’n twee uur mee bezig.” Ondanks dat Vermeulen niet meer actief is als trainer/coach van het eerste, is hij wel nog actief als trainer voor de talentacademie binnen Compaen. Iedere zondag verzorgt hij vier uur lang extra training voor de volleybaltalenten.

“Voor de opleiding was het wel even schakelen dat mijn trainer-/coachwerk-zaamheden veranderden, maar ze pakten het supergoed op en er werd goed gecommuniceerd.” Vermeulen is, naast zijn werk bij Compaen, namelijk ook als assistent actief bij het Nederlands damesteam en per 1 september wordt hij assistent-coach onder Bert Goedkoop bij volleybalvereniging Dinto Warmenhuizen. “Bert Goedkoop is jarenlang bondscoach en technisch directeur in het volleybal geweest. Ik kan dus een hoop van hem leren.”

Combineren werk en studie
Maar lukt het wel om de tijdsinvestering van de opleiding te combineren met de job als trainer/coach? Daarover is Vermeulen duidelijk: “Ik kan het juist heel goed combineren. In de Ad Sport opleiding loop je officieel stage, maar die stage is eigenlijk het werk dat je al uitvoert. En die 16 uur in de week die je actief moet zijn als trainer/coach, kunnen ook betaalde uren zijn.” Daarnaast zijn de studenten elke week één dag in de week aanwezig op de faculteit Bewegen, Sport en Voeding van de HvA  (zesenvijftig lesdagen over twee jaar tijd) om lessen te volgen, te sparren met de coaches, te werken aan opdrachten en voor gastcolleges. Daarnaast is Vermeulen ongeveer zestien uur per week kwijt aan zelfstudie.

Het eerste semester is inmiddels afgerond. Het enthousiasme is te horen in de stem van Sven Vermeulen. “Ik kan iedereen die iets wil gaan doen in sportcoaching deze opleiding aanraden.” Wat hij tot nu toe het leukst vindt? “Het contact met mijn medestudenten/-coaches in de opleiding. Je kunt zoveel van elkaar leren. Zo heb ik regelmatig contact met een judocoach van 43 jaar. Ik ben zelf 24, maar van dat leeftijdsverschil merk je helemaal niks. Hij leert mij hoe ik betere een-op-eengesprekken kan voeren; daarin is hij een koning. Vervolgens leer ik hem weer hoe je bijvoorbeeld een groep van tien pubers moet managen als je voor een trainingskamp naar het buitenland moet.” Dat Vermeulen zo enthousiast is, blijkt ook wel uit het antwoord op de vraag wat hij het minst leuk vindt aan de opleiding: “De lesdagen zijn zo kort. Wat mij betreft duren die dagen tot 20.00 uur, het is echt de leukste dag van de week.”

Bladblazers
“Het moeilijkste van de opleiding is de toepassing maken naar je eigen praktijk. Laatst hadden we een gastcollege van Jeroen Otter. Hij had het bijvoorbeeld over bladblazers op de rug van de shorttrackers. Dat is interessant, maar hoe pas ik dan zoiets toe in mijn eigen praktijk?” De docenten en studenten sparren hierover en zo wordt de link tussen theorie en praktijk gemaakt. Op die manier kan Vermeulen het ook toepassen in de praktijk. Een van de opdrachten waar hij momenteel aan werkt is het samenstellen van een begeleidingsteam. “Dat komt mij heel goed uit omdat ik per 1 september naar een andere club ga. Ik ben dus nu aan het kijken wie er allemaal nodig is in het team en welke karaktereigenschappen deze mensen moeten hebben.”

En waar zien we Vermeulen dan over een aantal jaar staan? Treedt hij in de voetsporen van zijn oom? “Dat is wel de ambitie inderdaad. Ik zou het mooi vinden om de hoofdcoach te worden van een eredivisie volleybalteam of bijvoorbeeld coach van Jong Oranje. Maar voor nu wil ik vooral van het werk dat ik nu doe, mijn fulltime job maken. Uiteindelijk is het vooral een kwestie van ervaring opdoen.”