Amerikaans geld voor Nederlands knieonderzoek

door: Leo Aquina | 30 maart 2017

Sportarts Robert-Jan de Vos van het Erasmus MC heeft onlangs samen met radioloog Edwin Oei drie ton aan subsidie binnengehaald uit de Verenigde Staten. De National Basketball Association (NBA) en GE Healthcare stellen dit bedrag beschikbaar voor onderzoek naar effectiviteit van oefentherapie bij sporters met een zogenaamde jumpers knee oftewel springersknie. “Het sportmedisch onderzoek in Nederland staat internationaal goed op de kaart, aldus De Vos. De Rotterdamse sportarts initieerde daarnaast ook een onderzoek naar een nieuwe behandelmethode voor achillespeesklachten. Dat onderzoek wordt gefinancierd door het Reumafonds en het Annafonds. In beide onderzoeken houdt De Vos een behandelmethode tegen het licht. 

Hoe komt Amerikaans onderzoeksgeld op een Nederlandse universiteit terecht? “Het is niet ongebruikelijk dat er bij subsidies over lands-grenzen heen wordt gekeken”, aldus De Vos. “In dit geval was er een Amerikaanse call waarbij budget beschikbaar werd gesteld voor in totaal zes onderzoeksvoorstellen op het gebied van peesaandoeningen. Ik heb samen met radioloog Edwin Oei een plan ingediend. Zo’n onderzoeks- opzet wordt beoordeeld op wetenschappelijke inhoud. Locatie is daarbij minder belangrijk, al moeten er natuurlijk wel sporters zijn die je kan onderzoeken, maar die hebben wij wel. Daar werken de Nederlandse basketbal- en volleybalbond ook aan mee.”

Pijn of juist niet?
Bij het onderzoek naar de jumpers knee doen De Vos en zijn collega’s onderzoek naar verschillende oefenprogramma’s om de klachten te vermin- deren. “Een jumpers knee is een veelvoorkomen- de blessure bij sporters die veel met sprongbelas- ting te maken hebben en daarnaast met veel richtingsveranderingen, zoals basketballers, volleyballers, voetballers en hockeyers”, vertelt De Vos. 

“Het gaat om pijnklachten, die problemen opleveren in trainingen en wedstrijden. De gebruikelijke behandelmethode is een zwaar oefenprogramma, waarbij de pijnklachten in eerste instantie toenemen. De gedachte is dat de pees gaat reageren door nieuw peesweefsel aan te maken en dat de pijnklachten na verloop van tijd verdwijnen. In de wetenschappelijke literatuur bestaat echter twijfel over de resultaten. Tegenwoordig zijn er ook alternatieve programma’s die volgens een tegenovergesteld principe te werk gaan. Door binnen de pijngrens te trainen en de belastbaarheid langzaam op te bouwen richting een terugkeer naar het sportveld.”

De Vos en zijn collega’s zoeken patiënten met een jumpers knee om deze twee behandelmethoden met elkaar te kunnen vergelijken. “Wellicht hebben sommige patiënten meer baat bij de ene methode en anderen meer bij de andere. We laten de patiënten daarom ook vragenlijsten invullen om allerlei karakteristieken in kaart te kunnen brengen om te zien welke factoren allemaal meespelen. Ook worden de nieuwste MRI- en echotechnieken gebruikt om nog meer informatie over het peesweefsel te verzamelen. Mensen die deel willen nemen aan het onderzoek moeten wel de wens hebben om weer minstens drie keer per week aan sport te kunnen doen.”

Achillespees
In tegenstelling tot het knieonderzoek gaat het achillespeesonderzoek over mensen met chronische klachten waarbij een oefenprogramma niet effectief is geweest. “Die zijn vaak moeilijk te behandelen, maar het komt behoorlijk veel voor”, aldus De Vos.

“In de huidige praktijk krijgen we een deel van de mensen beter, maar veel mensen blijven ook na behandeling zitten met klachten. Dat percentage willen we graag opkrikken. We onderzoeken nu een methode met een injectiebehandeling, die is komen overwaaien vanuit Groot-Brittannië. Ik heb anderhalf jaar geleden in Londen kennisgemaakt met deze methode. Er worden bemoedigende resultaten geboekt, maar er zijn nog geen wetenschappelijke onderzoeken die de effectiviteit ook echt kunnen aantonen.” 

Bij het onderzoek naar de achillespeesklachten zoekt De Vos ook patiënten, maar in dit geval gaat het niet per se om actieve sporters. Het onderzoek wordt uitgevoerd in nauwe samenwerking met de sportartsen van Haaglanden Medisch Centrum.

Zowel het onderzoek naar de jumpers knee als het achillespeesonderzoek heeft een looptijd van drie jaar. De Vos verwacht in 2019 resultaten te kunnen publiceren. “Natuurlijk ben ik blij als we patiënten straks een nieuwe behandeling kunnen bieden waar zij baat bij hebben. Als we echter alles netjes hebben onderzocht en het blijkt niet te werken, dan ben ik ook tevreden. Dan kan de patiënt in ieder geval eerlijk worden voorgelicht over het te verwachten effect van een behandeling.”

Potentiele deelnemers aan een van de onderzoeken kunnen zich gratis aanmelden via www.jumperstudie.nl of www.achillespeesonderzoek.nl