Vrouwenvoetbal heeft de toekomst

door: Tomas Toma

De jeugd heeft de toekomst. Een credo dat wij allemaal kennen en door niemand in twijfel wordt getrokken. Hierbij introduceer ik graag een variant daarop, namelijk: 'vrouwenvoetbal heeft de toekomst'. Na het WK van 2015 in Canada en met het EK 2017 in eigen land in het verschiet, is het meisjes- en vrouwenvoetbal op dit moment erg 'hot'. Eindelijk? Dat denk ik niet. Het niveau van het voetbal heeft de stijgende lijn te pakken, de toeschouwersaantallen nemen toe en ook de interesse en betrokkenheid van bestuurders en betaald voetbalorganisaties neemt toe. 

De cijfers zijn onder de meeste sportliefhebbers ondertussen wel bekend en deze liegen er zeker niet om: Aan het begin van het huidige voetbalseizoen (2016-'17) stonden bij de KNVB al meer dan 151.000 voetballende meisjes en vrouwen geregistreerd, een toename van liefst 4% ten opzichte van het seizoen daarvoor. De aanwas zit vooral bij de pupillen en jongste junioren. 

Veel mensen vergelijken vrouwenvoetbal met het mannenvoetbal. Ik zou ervoor willen pleiten dat referentiekader los te laten. De vergelijking gaat volledig mank. Zo viert de Eredivisie (mannen) dit seizoen haar zestigjarig bestaan. De Eredivisie Vrouwen viert volgend seizoen pas haar tienjarig jubileum, waarvan het drie seizoenen lang een ‘BeNe-league jasje’ heeft aangehad. Sinds het seizoen 2015-'16 heeft de KNVB, in overleg met de betrokken Nederlandse Betaald voetbalorganisaties (BVO’s), besloten om voor een ‘eigen’ topcompetitie te gaan. Een stap die ik - en velen met mij - volledig toejuich.

Het bedrijfsleven en media-aandacht
Intersport is tot nu toe de eerste partner in Nederland die exclusief het domein vrouwenvoetbal sponsort. Het bedrijf is tot en met het WK van 2019 KNVB-partner. Sport to the people - het motto waarmee het sportmerk zich positioneert - wordt hiermee daadwerkelijk en daadkrachtig nagestreefd. Velen omschrijven dit als een ‘gedurfde’ stap, maar mijn inziens is dit vooral een strategisch sterke stap. Kijkend naar het aantal voetballende meisjes en vrouwen, toenemende media-aandacht, stijgende toeschouwersaantallen in de stadions, ‘beslissingsbevoegden’ in de huishoudens (veelal vrouwen) en bovenal de ontzettende potentie die het meisjes- en vrouwenvoetbal heeft. 

Een mooi voorbeeld van deze beslissingsbevoegdheid buiten de landsgrenzen is Duitsland: verzekeringsmaatschappij Allianz Group zag dit enkele jaren geleden al in en verbond zich daarom aan de Frauen-Bundesliga (Duitse variant van de Eredivisie Vrouwen). Allianz schijnt jaarlijks zo'n 2,4 miljoen euro (zijnde 1,2 miljoen euro + honderdduizend euro per club, met een totaal van twaalf clubs) te investeren in het vrouwenvoetbal. Hiermee is het dan onder meer naamgever van de nationale competitie. 

Indien de huidige lijn van ontwikkeling van het meisjes- en vrouwenvoetbal in Nederland wordt doorgetrokken is het slechts een kwestie van tijd dat er meer (media-)aandacht ontstaat. Dat blijkt ook uit de stap van de NOS om voortaan wekelijks een samenvatting van een wedstrijd uit de Eredivisie vrouwenvoetbal uitzenden in de reguliere uitzending van Studio Sport op de late zaterdagavond. En daarom is het juist nú, of eigenlijk gister al, het moment om hierin te participeren. Het biedt het bedrijfsleven, maar bijvoorbeeld ook (toonaangevende) sportnieuwsplatformen, de mogelijkheid om een nog groter bereik te creëren, dan wel fans/klanten nog beter te bereiken, bedienen en te activeren. Natuurlijk vraagt dit ook wel enigszins om lef, innovatiedrang en geduld. Het feit dat het meisjes- en vrouwenvoetbal nog relatief in de kinderschoenen staat, waar de meningen overigens over verdeeld zijn, biedt ‘ons’ de mogelijkheid om zaken op een geheel nieuwe en eigen manier op te bouwen.

De kracht van vrouwenvoetbal
Dat meisjes- en vrouwenvoetbal steeds meer ingebed wordt binnen het verenigingsleven mag duidelijk zijn. Of dit het resultaat is van de groei of de reden, dat laten we voor nu even in het midden. Waar het om gaat, is dat steeds meer jonge meiden de mogelijkheid wordt geboden om georganiseerd samen te voetballen. Voetbal dat zich kenmerkt door weinig ‘spelbederf’, zoals tijdrekken, schwalbes en gejammer richting de leiding. Het is voetbal om van te houden, zoals de KNVB positioneert. Ambitieuze stoere meiden die dag in dag uit (vijf à zes keer per week) keihard trainen en daarnaast ook nog een (fulltime) studie en/of baan hebben, verdient zeker waardering. Deze positionering - stoer, ambitieus en laagdrempelig - is er één waar elke organisatie zich mee wilt associëren, toch? Hierbij denk ik bijvoorbeeld aan partijen zoals Rituals. Of wat te denken van luchtvaartmaatschappij Tui, dat onlangs een naamsverandering onderging?

Ook het succes van de OranjeLeeuwinnen (bijvoorbeeld kwalificatie WK 2015) en de goede resultaten van FC Twente Vrouwen in Europa is van grote invloed op de mate van berichtgeving in de media, zo blijkt uit onderzoek van het Mulier Instituut (Vrouwenvoetbal en de media, 2015):

Vooral voor televisie-aandacht is Nederlandse deelname aan een internationaal      vrouwenvoetbaltoernooi een voorwaarde. De nationale competitie wordt - met uitzondering van de start van de vrouwencompetitie met BVO-teams in 2007 - niet voldoende nieuwswaardig gevonden. De interviews bevestigen een kwalitatieve analyse van de berichtgeving in de dagbladen dat het vrouwenvoetbal niet alleen meer, maar ook meer serieuze en meer neutrale aandacht krijgt. Voorheen was vrouwenvoetbal vooral een rariteit en berichtte slechts een enkeling binnen een sportredactie serieus over vrouwenvoetbal. Tegenwoordig verschijnen ook ‘gewone’ wedstrijdverslagen en berichten over clubs ('FC Utrecht stopt met vrouwenvoetbal') of transfers ('Miedema naar Bayern München'). Tegelijkertijd blijft de aandacht enigszins ambivalent. (p.2)

Online geniet het vrouwenvoetbal steeds meer aandacht, maar hierbij blijft het lastig vindbaar. Zo luidde de conclusie van het Mulier Instituut. Een analyse die vandaag de dag nog steeds, maar in mindere mate, opgaat. Dat succes ‘verkoopt’ blijkt bijvoorbeeld ook uit het succes van Max Verstappen in het afgelopen kalenderjaar.

Conclusie
Dat meisjes- en vrouwenvoetbal volop in ontwikkeling is, kan zelfs door de grootste doemdenkers niet ontkend worden. Ik zelf, als rasoptimist - én realist, durf het gerust ook een ‘groeidiamant’ te noemen. Het is volop in ontwikkeling, zowel in de top- als breedtesport. Door te blijven investeren in de opleiding en begeleiding, en de juiste (sponsor)fits te creëren met het bedrijfsleven en de fans, zal het slechts een kwestie van tijd zijn dat het de waardering krijgt die het verdient. Hierin is een rol weggelegd voor de gevestigde (online) media, maar ook voor de KNVB en de betaald voetbalorganisaties, om een positief-eerlijk beeld te geven van het vrouwenvoetbal in Nederland. En laten wij het EK in eigen land dit jaar omarmen om hiermee de gewenste legacy te creëren en de OranjeLeeuwinnen de steun geven die zij verdienen.

Tomas Toma is partner van het jonge sportmarketingbureau Sporteyes. Daarnaast is hij ook werkzaam bij PEC Zwolle, waarbij hij onder meer nauw betrokken is bij de ontwikkeling van het vrouwenvoetbal bij de club. Maar bovenal is hij een liefhebber van de sport en heeft hij in het bijzonder een passie voor voetbal.