Veilig Sportklimaat in 2033

Onszelf opheffen, dat is het ultieme doel

door: Miriam Reijnen

Er is een nieuw nationaal sportrecord geboekt! Het aantal meldingen van grensoverschrijdend gedrag in de sport is in 2022 gestegen naar ongekende hoogte en daar zijn we bij het Centrum Veilige Sport Nederland (CVSN) trots op. Achter elk van de ruim 1.400 (!) dossiers die vorig jaar zijn opgesteld schuilt een verhaal en veel moed om daarmee naar buiten te treden. Deze stijging van het aantal meldingen, met ruim 60% ten opzichte van 2021, is echter pas het topje van de ijsberg. Die trend gaan we de komende jaren niet omdraaien, sterker nog die trend gaat in een stroomversnelling komen.

Het onderwerp grensoverschrijdend gedrag komt namelijk meer en meer uit de taboesfeer. In de cultuursector, wetenschap, maar zeker ook in de sport. Zaken die dagenlang het nieuws domineren zoals The Voice, Ajax, De Wereld Draait Door en NOS Sport dragen daar aan bij. Het maatschappelijk debat wordt steeds breder gevoerd en daarmee komt het onderwerp ook in Den Haag hoger op de agenda te staan. Wij als maatschappij dienen hier met z’n allen actie op te ondernemen, onze cultuur en met name onze omgangsvormen moeten op de schop. Voor onszelf, onze kinderen en de maatschappij in de breedste zin van het woord. Dus ook in de sport als onderdeel van deze maatschappij.

Preventie op orde brengen
Het systeem dient een professionaliseringslag te maken, een flinke update naar de tijd waarin wij nu leven. Als maatschappij moeten we leren om te gaan met deze incidenten. Niet wegkijken. Geen excuses, maar aanpakken, actie ondernemen en er vooral met elkaar over durven praten. Natuurlijk is dat in eerste instantie ongemakkelijk, lastig en confronterend. Ga er maar aanstaan op de normaal zo fijn kabbelende ledenvergadering, opeens onderwerpen als seksuele intimidatie in te brengen. Toch is dit de stap die we moeten zetten. Er is geen ouder die wil dat zijn kind slachtoffer wordt (60% van de slachtoffers bij het CVSN zijn onder de 15 jaar), maar waarom is dan bij zo ontzettend veel verenigingen en sportbonden de preventie van grensoverschrijdend gedrag niet op orde?

Tot op de dag van vandaag komen er vele meldingen bij ons binnen die simpelweg voorkomen hadden kunnen worden door een VOG, de aanwezigheid van gedragsregels of een vertrouwenscontactpersoon. Nu dekken deze instrumenten nooit de hele lading, het zijn de minimale voorwaarden. Regel het voordat de ellende op jouw vereniging losbarst, want vroeg of laat ben je aan de beurt. Ook al ken je alle vrijwilligers, trainers en medebestuurders persoonlijk. Ook al doen ze hun werk fantastisch en al jarenlang. Ook al is dit het laatste waar je nu tijd voor hebt… het moet.

Sterk signaal
Het is de morele verantwoordelijkheid die we met elkaar hebben. Door deze zaken goed op orde te hebben geef je ook nog eens een ontzettend sterk signaal af aan alle betrokkenen; op onze vereniging of binnen onze bond nemen we grensoverschrijdend gedrag serieus én wordt het niet getolereerd. Zie het als een sport, waar we ook gewend zijn een speltactiek te bepalen, die vooraf te bespreken en alle neuzen dezelfde kant op te krijgen voordat we die lastige tegenstander treffen… Dus waarom niet juist deze kernkwaliteiten van de sector aanwenden op dit belangrijke maatschappelijke onderwerp, want de realiteit is keihard. Grensoverschrijdend gedrag vindt overal plaats. Gister, vandaag en morgen. De komende jaren vragen om nieuwe omgangsvormen, preventief beleid en een constant gesprek met elkaar. Alleen op die manier kunnen we de sport veiliger maken. Stap voor stap. In een ideale wereld bestaat er geen grensoverschrijdend gedrag. In een ideale wereld heft het CVSN zichzelf op omdat er geen werk meer is.

Miriam Reijnen is sinds de oprichting medio 2019 bij het Centrum Veilige Sport Nederland actief als teamleider en specialist op het gebied van grensoverschrijdend gedrag en integriteit. Is je iets overkomen of heb je iets gezien in de sport dat niet door de beugel kan? Voor jezelf, voor een ander en voor de sport, laat van je horen. Dit is gratis en kan anoniem: centrumveiligesport.nl/contact.