Dutch Baseball strikes again

Honkbal is een relatief ‘kleine’ sport, maar zit wel duidelijk in de lift. Nadat twee jaar geleden voor het eerst een wereldkampioenschap werd behaald, behaalde Nederland weer de halve finale van de World Baseball Classics. Dankzij goede banden met de bakermat van deze sport - Amerika - wordt er voor de Pioniers in Hoofddorp een nieuw honkbalstadion gebouwd waarbij alvast rekening is gehouden met de eisen voor het spelen van Major League wedstrijden in Europa. Dit kan voordelen brengen voor de sport, maar ook voor de economie in de Amsterdamse regio.

De laatste jaren zien we een voorzichtige trend, waarbij sommige succesvolle oud-sporters zich na hun sportcarrière niet alleen als coaches manifesteren, maar zich ook veel intensiever bemoeien met de organisatorische zaken in hun sport en daar zelfs hier en daar ook de leiding in nemen. Internationale voorbeelden hiervan zijn: Michel Platini bij de UEFA, Sebastian Coe bij de Olympische Spelen van Londen en in iets mindere mate Johan Olav Koss, IOC-lid en trekker van de wereldwijde organisatie ‘Right to Play’.

In Nederland kennen we natuurlijk Richard Krajicek met z’n eigen succesvolle foundation (net als Johan Cruijff, Bas van de Goor, Esther Vergeer, van der Sar, e.a.). Krajicek is daarnaast directeur van het ABN AMRO tennistoernooi, ‘kandidaat’ minister van Sport (in geval die er ooit komt) en nu ook weer lid van het Nationaal Comité Inhuldiging.

Sporter aan het roer
Ook bij het honkbal is er sprake van een belangrijke invloed van een succesvolle oud-sporter die zijn stempel weet te drukken op de ontwikkelingen in zijn sport. Eerst als bondscoach en nu als technisch directeur wendt Robert Eenhoorn zijn invloeden aan om het Nederlandse honkbal aansluiting te laten krijgen bij de wereldtop. Daarbij richt hij zich niet alleen op de spelers van de nationale selectie, maar houdt hij zich ook bezig met het benutten van andere randfactoren die de sport ook ten goede komen. Daarvoor kan hij putten uit zijn eigen ervaringen in Amerika, waar het baseball natuurlijk ‘big business’ is.

Niet dat dit nu meteen één op één naar Nederland gekopieerd kan worden – uiteindelijk is en blijft honkbal bij ons voorlopig een relatief kleine sport – maar er worden al jaren zeer nauwe banden onderhouden met de Major League Baseball (MLB) en ook met de leagues daaronder. Niet alleen voor de opleiding van jonge Nederlandse talenten - of andersom de inzet van ‘buitenlanders’ met een Nederlands paspoort - maar het leidt nu bijvoorbeeld ook tot het realiseren van een nieuw en modern honkbalstadion in Hoofddorp (thuishonk van de Pioniers). Begin van dit jaar is hierover het besluit gevallen en als men binnenkort voortvarend van start kan gaan, zou de oplevering reeds in 2014 kunnen plaatsvinden.

Langs deze weg is het over enkele jaren zelfs mogelijk dat er wedstrijden van de Major League in Europa gaan worden gespeeld, zoals dat inmiddels ook al in Japan gebeurt. En Nederland is daarvoor de eerste kandidaat, dankzij dit nieuwe honkbalstadion in Hoofddorp.

Groei- en krimpmodel
Bij de bouw van het nieuwe stadion wordt rekening gehouden met de eisen die de MLB bijvoorbeeld aan de bezoekerscapaciteit en andere benodigde ruimten stelt. Zo zal het dadelijk mogelijk zijn om de normale capaciteit van 600 plaatsen uit te breiden naar maar liefst 30.000 toeschouwers. De incidentele kosten van deze uitbreiding komen voor rekening van de organisator van het evenement, die daarmee dus het exploitatierisico zal dragen. De verhuizing van de Pioniers naar de nieuwe accommodatie in 'Park 21' wordt mede gefinancierd uit de ontwikkeling van de huidige locatie die verlaten zal worden.

Dit project kan een goede graadmeter zijn voor andere sporten die slechts incidenteel plaats hoeven te bieden aan groot aantal toeschouwers. Voor het binnenhalen van grote sportevenementen hoeven dan niet meer megalomane accommodaties te worden gebouwd, die vervolgens niet of nauwelijks te exploiteren zijn. Een ‘groei & krimp’-model kan in vele vormen een goede bestaansgrond vinden. Zo zal ook het Olympisch Stadion in Amsterdam voor de EK Atletiek in 2016 tijdelijk worden uitgebreid en daarna weer worden ingekrompen.

Big business
Het gaat de initiatiefnemers in de Haarlemmermeer - w.o. de KNBSB, honkbalclub Pioniers en de gemeenten Haarlemmermeer en Amsterdam - natuurlijk niet alleen om het naar Europa halen van drie mooie Major League wedstrijden. Een dergelijk spectaculair topevenement wordt vooral gebruikt als vehikel om diverse zakelijke mogelijkheden - uit in dit geval de USA - naar de Amsterdamse regio te halen. Daarom is er ook een goede samenwerking met ‘grote broer’ Amsterdam en wordt er gesproken van de 'Amsterdam Series' met een exposure - via de internationale media - die tot ver buiten de regio reikt. De eerdergenoemde series in Japan werden uitgezonden in maar liefst 83 (!) landen. En dat alles kan pal onder de rook van Schiphol plaatsvinden. Honkballiefhebbers uit Milaan en Rome zijn sneller uit en thuis dan de supporters van FC Groningen bij een uitwedstrijd naar NAC, of Roda JC.

Wanneer er voortvarend gestart wordt met de bouw van het complex zou er in theorie mogelijk al in 2014 (maar reëler is in 2015) gespeeld kunnen worden tussen de New York Yankees en de Boston Red Sox. Voor de Haarlemmermeer wordt bij een zo grote wedstrijd - met bijbehorende belangstelling van in totaal bijna 90.000 bezoekers - de positieve economische impact geschat tussen 1,4 en 5,4 miljoen euro, zo blijkt uit het onderzoeksrapport 'Prognose economische impact MLB-wedstrijden in Haarlemmermeer'. Voor Amsterdam kan dit bestedingseffect nog aanzienlijk groter zijn en dan hebben we het alleen nog maar over de 'slipstream' van deze drie Major League wedstrijden.

Ook andere kansen
Want er kunnen natuurlijk ook andere sportevenementen naar Hoofddorp gehaald worden; naast bijvoorbeeld een EK of WK kunnen dat ook toekomstige kwalificatiewedstrijden voor de World Baseball Classics zijn. Nog één stapje verder gedacht en je kan zo’n tijdelijk stadion ook opbouwen voor hele andere evenementen, zoals een Concours Hippique, een Militaire Taptoe, of enig ander festival dat natuurlijk wel goed zal moeten passen in de ontwikkeling van het nieuwe Park 21. Kortom: ook hier moet het altijd om veel meer zaken tegelijk gaan. En de sport kan ook hier weer fungeren als (Haarlemmer)olie.

Verder wil de KNBSB het Hoofddorpse complex als thuishaven gaan gebruiken voor haar selecties (trainingen) en samen met technisch directeur Eenhoorn wil men ondertussen de voordelen van de uitstekende relaties met de andere zijde van de oceaan in de volle breedte benutten. Een serieuze mogelijkheid is dat MLB de Haarlemmermeer in de toekomst gaat gebruiken als haar 'Europese hub'. De afgelopen decennia werden Europese honkbaltalenten door MLB-clubs individueel overgevlogen om deel te nemen aan hun try outs. Dat kost de clubs behoorlijk wat geld. De afgelopen jaren hebben de MLB-clubs daarom al gekozen voor gezamenlijke try-outs in Europa (Italië). Gezien de nieuwe onovertroffen faciliteiten (vijf velden) denkt men nu na over centralisatie in de Haarlemmermeer.

Nederland staat – samen met de Italianen – al jaren aan de top van Europa, maar tot enige jaren geleden was de wereldtop steeds een stapje te hoog. Die kloof is inmiddels zo goed als gedicht en nu wordt het zaak om op dat niveau te blijven meetellen. De goede zakelijke relaties met de Major League, in de vorm van dit soort talentuitwisselingsprogramma’s en alle andere ‘ spin-off’-business daaromheen, bieden hiervoor goede mogelijkheden en eigenlijk zien we dat deze strategie nu al de eerste vruchtbare resultaten heeft afgeworpen voor het Nederlandse honkbal.

Weg Olympische Spelen
Enkele jaren geleden werd het honkbal van de Olympische Spelen afgevoerd. Een enorme klap voor de betreffende sport, zou je denken. Maar is men toen bij de pakken neer gaan zitten en heeft men alle plannen teleurgesteld in een lade terzijde gelegd, zoals nu dreigt te gebeuren na het uitblazen door het kabinet van het Olympisch Vuur? Helemaal niet, men is blijven kijken naar andere mogelijkheden. Voor de sport, voor de gemeente, de regio en voor het land. Wie daarmee vooruit wil, die vindt nog altijd de sport als aantrekkelijke partner om een goede 'slag' te slaan.