De vraag van Hein Daanen aan Raôul Oudejans

De vraag van… prof. dr. Hein Daanen, bijzonder hoogleraar thermofysiologie
Aan… Raôul Oudejans, universitair hoofddocent Bewegingswetenschappen, VU Amsterdam

De vraag
Ik ben een basketballer en Raôul ook maar hij heeft er onderzoek naar gedaan en ik niet. Mijn vraag is of krachttraining het schot nadelig beïnvloedt. Als dit zo is, is het dan aan te bevelen om krachttraining voorafgaand aan het seizoen te doen om blessures te voorkomen, of is een relatie tussen krachttraining en blessurepreventie nooit aangetoond?

Het antwoord
Beste Hein,

Bedankt voor je interessante vragen. Krachttraining kan zeker nadelige gevolgen hebben voor het basketbalschot, net als iedere andere tijdelijke wijziging in de omstandigheden, zoals bijvoorbeeld prestatiedruk. Maar uiteraard hangt dat ook af van de precieze inhoud van de krachttraining en in hoeverre men gewend is aan de krachttraining. Als de krachttraining de coördinatie van de schotbeweging aantast, zal dat in eerste instantie niet gunstig zijn voor het schot. Zelf heb ik altijd vrij veel nadeel ondervonden van krachttraining voor mijn schot, maar als doe-het-zelf krachttrainende heb ik ongetwijfeld ook niet de juiste oefeningen gedaan voor mijn schot.

Ik weet dat in de jaren negentig Michael Jordan over een zomer heen sterker en zwaarder moest worden om het lange NBA-seizoen goed te kunnen blijven doorstaan. Zijn krachttrainer - Tim Grover - maakte een schema voor Jordan om zo’n tien kilo extra spiermassa te ontwikkelen en waarschuwde Jordan dat zijn schot er tijdelijk onder zou lijden. Jordan geloofde dat laatste in eerste instantie niet, maar heeft de tijdelijke teruggang wel degelijk ervaren, terwijl zijn spiermassa inderdaad zoals gewenst toenam. Voortzetten van het trainingsregime zorgde uiteindelijk voor herstel van het schot, doordat ook de coördinatie weer herstelde. Tim Grover heeft in die tijd - voorzover ik weet - een proefschrift over krachttraining en basketbal geschreven. Inmiddels is hij al jaren eigenaar van een zeer succesvol bedrijf gespecialiseerd in krachttraining voor topsport waaronder basketbal en met vele topspelers uit de NBA als zijn klanten. Gegeven het feit dat het hier om toppers in de NBA gaat, kun je concluderen dat het absoluut mogelijk is goede krachttrainingsprogramma’s uit te voeren die (uiteindelijk) geen negatieve effecten hebben op het schot.

Het lijkt me niet aan te bevelen om krachttraining alleen te doen vóór de start van het seizoen, aangezien bereikte effecten dan tijdens het seizoen weer verdwijnen. In hoeverre de relatie tussen krachttraining en blessurepreventie is aangetoond, weet ik niet, maar die is wel algemeen aanvaard. Even rondkijken op de website van het bedrijf van Tim Grover maakt duidelijk dat krachttraining een vast en zeer belangrijk onderdeel is in het professionele basketbal; dat zal niet zonder reden zijn. Ook in Nederland is krachttraining wat dat betreft niet meer weg te denken uit het basketbal. Ook in het CTO Vrouwenbasketbal in Amsterdam wordt bijvoorbeeld meerdere malen per week krachttraining gedaan onder professionele begeleiding.

Hein, hopelijk heb ik je vragen hiermee in ieder geval gedeeltelijk beantwoord. Voor de echte expertise verwijs ik dus naar Tim Grover die al meer dan twintig jaar ervaring heeft in krachttraining in het basketbal.

Volgende keer de vraag van Raôul Oudejans aan Remy de Wit, hoofdtrainer CTO Vrouwenbasketball in Amsterdam:
Beste Remy,

Ik weet dat jij positief staat tegenover wetenschappelijke ondersteuning in de sport. Waarin zit volgens jou precies de meerwaarde voor de sport, zoals het CTO Vrouwenbasketbalprogramma, waaruit moet wetenschappelijke ondersteuning idealiter bestaan, en zie je ook nadelen van wetenschappelijke ondersteuning?