Zelfs Ton Boot loopt weer warm voor Nederlandse basketbal

door: Marc Hoeben | 12 maart 2015

Geen geld, geen structuur, geen visie. Het Nederlands basketbal lag de laatste decennia onder vuur en het zou, was het eensluidende oordeel van de kenners, nooit wat worden. Maar ziedaar, vorig jaar kwalificeerde de Nederlandse mannenploeg zich onder leiding van bondscoach Toon van Helfteren voor het Europees kampioenschap van 2015 en opeens is het enthousiasme hartverwarmend groot. Zelfs de grootste criticasters, zoals voormalig topcoach Ton Boot, worden aangestoken door het opgelaaide, heilige vuur.

Hij is inmiddels 77 jaar en had het eigenlijk allemaal wel gezien. De balans tussen haat en liefde voor zijn sport, die toch verschrikkelijk mooie sport, was doorgeslagen naar de donkere kant en dreigde wat hem betreft nooit meer het licht te zien.

“Kijk, je moet natuurlijk begrijpen,” begint Ton Boot, “dat ik vroeger met Den Bosch één van de beste teams buiten de Amerikaanse competitie van de NBA coachte. Dan is alles, wat je daarna doet, toch al snel een stukje minder. Ik zag de sport bergafwaarts gegaan. We hadden bij de Nederlandse Basketbal Bond een slecht bestuur, er kwam helemaal niks van terecht. Na mijn coachloopbaan zag ik geen perspectief meer voor de sport. Ik heb toen heel bewust afscheid genomen van het basketbal.”

Kritische geest
Dat was toen en nu is nu. De scepsis loert bij Boot – hij blijft een kritische geest – altijd nadrukkelijk om de hoek, maar de scepsis is toch ook even wat meer naar de achtergrond verdwenen. Een imposante rij oud-internationals onder aanvoering van Rolf Franke en Bert Kragtwijk heeft de stichting Nederlands Mannenteam in het leven geroepen. Het doel op korte termijn is het verantwoord invullen van de randvoorwaarden van de voorbereiding van Oranje richting het EK van september in verschillende Europese speelsteden. Op de langere termijn draait het om het waarborgen van de continuïteit van het Nederlandse basketbal.

Boot gaat sinds kort door het leven als ‘ambassadeur’, net zoals een andere basketbal-icoon als Rik Smits. Het betekent, geeft hij schoorvoetend toe, dat hij zich weer in de armen heeft laten sluiten door de sport waarvan het hart nog altijd sneller gaat kloppen.

“Tsja, dat is mijn hele leven al zo en dat zal nooit verdwijnen. Ik ben de nationale ploeg ook wel blijven volgen, hoor. Dit is opgezet door Rolf Franke en Bert Kragtwijk. Dat zijn echt keien van bestuurders en voor Rolf heb ik door onze tijd bij Den Bosch altijd een speciale plek gehouden. Deze mannen hebben echt een goed plan en daardoor weet ik dat er weer hoop is. Ze hebben mij als ambassadeur gevraagd voor mijn naam. Ha, Ton Boot schijnt toch nog steeds een naam te zijn en daar willen ze even mee pronken. Maar het is ook zo dat ik al adviezen geef.”

Vertrouwen
Boot was onlangs bij een bijeenkomst in De Maaspoort in Den Bosch rond de nationale ploeg. “Heb ik met die gasten kennis gemaakt. Echt, heel leuk.” Voor de korte termijn is al een geldschieter gevonden voor Oranje, bondscoach Van Helfteren heeft de mogelijkheid gekregen door te gaan en Boot heeft vertrouwen in een acceptabele invulling van de aanloop naar het EK.

“Ze kunnen een goed programma draaien, dat is geen probleem. De kwalificatie van Oranje is duidelijk een trigger geweest. Iedereen heeft weer hoop gekregen en iedereen is enthousiast. Maar we moeten de mensen er ook op voorbereiden dat de ploeg weinig zal winnen op het EK. We zijn op dat niveau een nieuw land, waar ploegen als Turkije en Servië al jaren op acteren. Dit is het eerste stapje van het nationale team en het ziet er redelijk uit en ik denk dat het, gezien de onderlaag, niet eenmalig zal zijn. Maar het blijft wel een proces van vallen en opstaan en we moeten verder denken dan het EK. De NBB heeft 40.000 tot 45.000 leden. De kwantiteit en kwaliteit zullen verder omhoog moeten.”

Ajax niet als voorbeeld
Graag denkt Boot in een vijfjarenplan. “Daar wil ik zelf heel graag serieus over meedenken, als ze mijn adviezen nodig hebben. Het begint er mee dat je de goede mensen aan je bindt en dat je probeert kennis te vergaren. We moeten een totaalplan voor de sport maken en proberen de jeugd in die plannen te betrekken. Wat mij betreft komt het accent op de technische ontwikkeling van spelertjes te liggen. Zoals ze bij Ajax jongetjes vanaf tien jaar in een systeem laten spelen, nou, dat zou ik nooit doen. Het gaat om het ontwikkelen van individuele kwaliteiten. Op de tweede plaats hoor je via de sport de opvoeding te kunnen bijsturen, als deze niet in orde is. En op de derde plaats gaat het om plezier. Laat de jeugd maar scoren en lol maken.”

Wie hem hoort praten, weet genoeg. Boot is terug in het basketbal. “Ik ben lang asociaal geweest. Maar nu ben ik opnieuw getriggerd. Man, dit kan echt wel wat worden.”