Wat betekent bevolkingskrimp voor Achterhoekse voetbalclubs?

‘Wat betekent bevolkingskrimp voor gemeenten en voetbalclubs’, die vraag staat 12 april centraal op De Vijverberg. Onder de naam ‘Scholder an Scholder’ komen vertegenwoordigers van Achterhoekse voetbalclubs en gemeenten in het stadion van De Graafschap bijeen om te discussiëren hoe voetbalclubs hun kerntaak kunnen blijven vervullen ondanks de afnemende bevolking. Het initiatief voor de bijeenkomst komt van de KNVB, zo vertelt Pascal Kamperman. Hij is bij de bond verantwoordelijk voor de ondersteuning van de clubbesturen in de district Oost.

Het onderwerp bevolkingskrimp leeft in de Achterhoek, getuige de belangstelling voor de bijeenkomst op De Vijverberg. “Er hebben zich zo’n 130 deelnemers aangemeld”, aldus Kamperman. “We hebben alle 89 voetbalverenigingen in de regio aangeschreven en meer dan de helft heeft gereageerd. Daarnaast zijn vertegenwoordigers van de tien Achterhoekse gemeenten, de programmamanager sport van de provincie Gelderland en een vertegenwoordiger van het ministerie van Binnenlandse Zaken aanwezig. We willen de clubs graag attenderen op de demografische ontwikkelingen die ons te wachten staan.” De KNVB doet er alles aan om de indruk weg te nemen dat zij de clubs iets wil opleggen en Kamperman benadrukt enkele malen expliciet dat het gaat om een informatieve bijeenkomst. “Wij kunnen als bond wel van alles zeggen en willen, maar we zijn natuurlijk altijd afhankelijk van de verenigingen. Die moeten het zelf invullen. Verenigingen zijn autonoom en ze bepalen zelf wat ze wel en niet willen. Het hoogste orgaan in een vereniging blijft altijd de ALV.”

Kamperman benadrukt de autonomie van de verenigingen niet voor niets. Als het gaat om het ondervangen van bevolkingskrimp ligt de gedachte aan fuserende clubs voor de hand en dat ligt natuurlijk altijd gevoelig bij verenigingen. De KNVB wil de deelnemers op de bijeenkomst dan ook zoveel mogelijk ruimte geven om zelf ideeën aan te reiken en te discussiëren. “Wij geven aan wat kansen en uitdagingen zijn”, aldus Kamperman. “We delen de zaal in als een soort Lagerhuis zodat de aanwezigen zelf aan het debat deel kunnen nemen. Onder leiding van dagvoorzitter en Achterhoeker Frans Miggelbrink zijn er lezingen aan de hand van cijfermateriaal vanuit de Regio Achterhoek en de KNVB en er worden good practices gepresenteerd. We streven naar zoveel mogelijk interactie met de zaal.” 

De KNVB wil de clubs dus niets opleggen, maar hoopt wel op bewustwording. “Veel bestuurders van voetbalverenigingen zijn vooral bezig met het dagelijkse reilen en zeilen in de vereniging. Wie staat er volgende week bij het zevende als elftalleider, dat soort vragen”, legt Kamperman uit. “Maar zoiets moeten ze eigenlijk aan commissies overlaten. De bestuurders moeten de ruimte hebben om zich te buigen over het beleid, een visie op de komende vijf of tien jaar. Waar willen ze heen met de vereniging?” De toekomst van die verenigingen ligt ondanks de bevolkingskrimp zeker niet per se in fusies. Kamperman noemt diverse andere mogelijkheden voor clubs om de krimp het hoofd te bieden. “We zien nog enorm veel kansen voor de clubs. Mensen blijven langer en gezonder leven en daardoor kun je mensen ook langer aan je vereniging binden. Denk bijvoorbeeld aan 35+ en 45+ voetbal. Daarnaast zijn er op het gebied van meisjes- en damesvoetbal nog enorm veel groeimogelijkheden voor clubs.”

De KNVB streeft er hoe dan ook naar om ook in kleine en krimpende dorpskernen een voetbalaccommodatie draaiend te houden. “Om dat in stand te houden, kun je ook denken aan samenwerkingsverbanden met andere organisaties, scholen of ouderenorganisaties die op andere tijden gebruik kunnen maken van de accommodatie”, aldus Kamperman. Ook samenwerking met andere voetbalclubs komt ter sprake. “Stel een club heeft zeven spelers voor een B-elftal. Dan kun je ze indelen bij de A-jeugd of dispensatie aanvragen om ze bij de C-jeugd mee te laten doen, maar het is beter voor hun ontwikkeling om ze met leeftijdgenoten te laten spelen. Dan kun je aan samenwerking met naburige verenigingen denken. Je kunt daarbij ook denken aan samenwerking met andere sportverenigingen, denk in de richting van een omnisportvereniging.”

Kamperman hoopt dat ‘Scholder an Scholder’ de clubs vooral aan het denken zet. Het is de eerste bijeenkomst die de KNVB over dit thema organiseert. Er zijn meer regio’s in Nederland die te maken hebben met bevolkingskrimp en Kamperman sluit niet uit dat de bond ook daar binnenkort dergelijke bijeenkomsten gaat organiseren. De ervaringen van de clubs worden daarbij in ieder geval meegenomen.