Voetbalwereld zamelt generatoren in voor noodlijdend Oekraïne

door: Bas Kammenga | 2 februari 2023

'European Football Powers up Ukraine' is een initiatief van Shakhtar Social - de maatschappelijke tak van de Oekraïense voetbalclub Shakhtar Donetsk - om geld in te zamelen voor generatoren in Oekraïne. Die oproep was niet aan dovemansoren gericht. Zo'n tien leden van de EFDN - de koepelorganisatie voor maatschappelijke afdelingen van voetbalclubs in heel Europa - gaven er gehoor aan. Een eerste transport van generatoren vertrok afgelopen december van Breda, via Warschau naar Lviv. In totaal zijn vanuit heel Europa al honderd generatoren geleverd door EFDN-leden. Begin februari volgt een tweede lichting.

“De eerste lichting is net voor kerst vanuit Breda naar Warschau gegaan”, vertelt Hubert Rovers, CEO van EFDN. “Zo lang als het nodig is zal er één keer in de maand een zending worden verstuurd. Binnenkort volgt het tweede transport. Wij zijn bij EFDN met 13 medewerkers, waarvan er zo’n twee à drie die daar een paar uur per week mee bezig zijn.”

Achtergrond
We zitten meteen middenin de logistieke operatie, maar nemen even een stap terug naar de achtergrond van deze actie en de achtergrond van het verhaal. “Toen de oorlog uitbrak, hebben we al een actie op touw gezet om hulpgoederen te sturen. Dat ging destijds om kleding en voedsel. Onder de noemer ‘Football for Peace’. Van februari tot november 2022 heeft die actie aardig goed doorgelopen en hebben we een flink aantal vrachtwagens die kant uit weten te krijgen. Maar de laatste maanden liep de animo daarvoor wel terug.”

Met de nieuwe aanvallen van Rusland op de elektriciteitsvoorzieningen in Oekraïne en de winter in aantocht, is EFDN begin december benaderd door Shakhtar Social om de campagne nieuw leven in te blazen. “Ze hebben nu vooral behoefte aan generatoren in alle soorten en maten. Nieuw of tweedehands, veel of weinig gebruikt. Zo lang ze maar werken, zijn ze welkom. Op de satellietbeelden in de avond zie je dat Oekraïne één donker gat is. Van woning tot school tot ziekenhuis zit zonder stroom.”

Doel
Het allereerste streefdoel waren enkele generatoren voor het ‘refugee center’ dat ze draaien in het voetbalstadion van Lviv. “Daar hebben we voor gezorgd. Na intern overleg hebben we besloten dat we – vanwege ons aantal van 160 leden – zouden proberen om één generator per club voor elkaar te krijgen en die het liefst nog voor Kerst die kant uit te krijgen. Dat is goed opgepakt. Zowel EFDN-leden als niet-leden konden donaties doen in de vorm van geld om generatoren te kunnen kopen of door zelf generatoren in Breda of Warschau af te leveren. Van daaruit wordt alles weer naar Lviv gebracht.”

Voor 1.100 euro heb je een kleine generator van 3.5 Kw waarmee je een gezin van stroom kunt voorzien. “We hebben voor Kerst de honderd gehaald. Binnen Nederland hebben Feyenoord, NAC Breda en ADO Den Haag gedoneerd. En verder clubs als Werder Bremen, Real Madrid, Rangers, Celtic, Slavia Praag en Sparta Praag. Benfica heeft zelf dertig generatoren geregeld. Van de donaties hebben we ook één hele grote dieselgenerator gekocht voor bij voor een ziekenhuis. Die is net na de jaarwisseling afgeleverd.”

Burgerdoelen
De generatoren zijn nadrukkelijk niet voor militaire, maar uitsluitend voor humanitaire doeleinden. “Denk aan opvanghuizen of ouderen die niet uit de woning kunnen of willen. En we gaan nog wel even door met verzamelen. Hierbij de oproep of er nog meer clubs willen meedoen of zelfs andere organisaties. Het is een concreet doel en voor dat bedrag van 1.100 euro help je echt een gezin vooruit. Het is momenteel steenkoud, maar er is gelukkig wel benzine en diesel voorradig.”

“Complicerende factor is dat er in Europa haast geen generator meer te verkrijgen is. Mochten er nog fabrikanten generatoren beschikbaar hebben, mogen ze zich ook bij ons melden. Ze komen terecht door het hele land. Op de website van Shakhtar Social is te lezen bij welke organisaties de generatoren terecht zijn gekomen. Het streefgetal is 160 stuks, maar als het nodig is gaan we door tot een paar duizend. Helaas is het nog keihard nodig. Elke generator telt.”

Russisch lid
Twee maanden voor de invasie meldde zich nota bene de eerste Russische club zich aan als lid van EFDN, maar in overleg met de Russische club heeft men voorlopig ook alweer afscheid van elkaar genomen. “We gaan goed kijken of het in de toekomst weer mogelijk is, maar hebben vanaf twee kanten besloten het voor nu stop te zetten. Het was zowel voor ons als voor de club op dit moment niet wenselijk. Deelname aan EFDN kan door het Russische regime worden gezien als deelname aan een buitenlandse NGO. En dat kan zomaar strafbaar zijn.

In 2022 hulpgoederen, in 2023 generatoren, wat is de volgende stap? “Hopelijk zijn we op korte termijn natuurlijk niet meer nodig. Maar als er een beroep op ons wordt gedaan, zullen we meehelpen. Naast EFDN zijn er natuurlijk ook veel grote organisaties die hiermee dagelijks bezig zijn, zoals het Rode Kruis. Wat wij doen is daar een kleine aanvulling op. Naast het zenden van hulpgoederen naar Oekraïne ondersteunen we sinds vorig jaar ook de Oekraïense vluchtelingen in Nederland en andere Europese landen. Ons project Welcome Through Football is een lesprogramma en activiteiten gericht op migranten en vluchtelingen die helpen met inburgeren. Alle middelen en curricula worden momenteel allemaal vertaald in het Oekraïens, zodat we specifiek met die doelgroep ook verder aan de slag kunnen.”

Voor meer informatie: Shakhtar Social News