door: Leo Aquina | 17 november 2011
Hoe kun je als teambegeleider iets doen aan ouders die snel hun kind afzetten en er direct weer vandoor gaan? Wat doe je als coach met het groepje ouders dat het altijd beter denkt te weten? En hoe ga je om met ouders die hun kinderen steeds maar weer toeschreeuwen? Het zijn vragen waarmee veel jeugdleiders bij sportverenigingen worstelen. Het Huis voor de Sport in Groningen organiseert daarom een themabijeenkomst ‘Ouders langs de kant’ voor coaches, trainers en jeugdleiders.
De themabijeenkomst ‘Ouders langs de kant’ is geïnspireerd door de reclamecampagne ‘Hoe was je week?’, waarmee SIRE probeert agressie van ouders langs het sportveld bespreekbaar te maken. “Wij organiseren vier maal per jaar themabijeenkomsten voor verenigingen in de gemeenten die een contract met ons hebben”, aldus Jack Kamminga van het Huis voor de Sport. “Een vast onderdeel is bijvoorbeeld een IVA-bijeenkomst (Instructie Verantwoord Alcoholgebruik). Ook kan het gaan over EHBSO (Eerste Hulp bij Sportongevallen). Toen we die SIRE-spotjes voorbij zagen komen, zijn we gaan nadenken hoe we negatief gedrag kunnen omzetten in positief gedrag. Er zijn bijvoorbeeld ouders die niet naar de sport van hun kinderen durven te gaan kijken omdat ze bang zijn dat ze dan gevraagd worden als lijnrechter.” De themabijeenkomst ‘Ouders langs de lijn’ richt zich dan ook op meer dan alleen de agressie op en rond te velden.
“Wij wilden ouders langs de lijn, achter de lijn en op één lijn”, aldus Kamminga. “Het gaat ons erom de ouders als supporters bij de sport te betrekken, maar we willen ze ook activeren bij de club en we willen dat er duidelijkheid is over de omgangsvormen rond het sportveld.” Bep Timmer, projectleider van de Nederlandse Sport Alliantie (NSA), verzorgt het inhoudelijke deel van de bijeenkomst. Zij voegde nog een vierde onderwerp toe aan de thema-avond: de invloed van ouders op de sportprestaties van hun kinderen. Timmer werkt met de handleiding ‘Ouders graag gezien’, die NSA in het jaar 2000 heeft ontwikkeld: “Het gaat erom de relatie met de ouders vanuit de vereniging te versterken. Veel verenigingen klagen dat de ouders niets doen, maar wat doen die verenigingen zelf? De NSA laat de verenigingen zien dat zij diverse tools kunnen inzetten om de eerste stap naar ouders te maken voor hopelijk een langdurige clubrelatie.”
Timmer heeft veel handvatten en tips voor de Groningse jeugdleiders, trainers en coaches die naar de thema-avond komen. “De relatie met ouders begint vanaf het moment dat kinderen de vereniging binnenkomen. Zorg voor een aanmeldings- of welkomstgesprek, maak duidelijk wat je van de ouders verwacht. Je moet de ouders zoveel mogelijk informeren.” Daarnaast adviseert Timmer verenigingen ouders standaard persoonlijk uit te nodigen voor wedstrijden en trainingen. “Dit kan de taak van een teamouder - iemand die verantwoordelijk is voor de relatie met de ouders van kinderen in een bepaald team - bewaken en versterken, zodat de coaches en trainers zich kunnen bezighouden met de sport zelf. Je kunt ook denken aan dug-outgesprekken. Ouders maken geen tijd meer vrij voor ouderavonden op sportclubs, maar je kunt ook zaken met de ouders bespreken op momenten dat de kinderen bijvoorbeeld aan het inlopen zijn.”
Tips voor het omgaan met te fanatieke ouders langs de lijn heeft Timmer ook. “Schreeuwende ouders hebben een negatieve uitwerking op het kind. Dat durft minder te ondernemen en schaamt zich. En kinderen die zich niet prettig voelen, leren ook minder snel. Ook coachende ouders die vanaf de zijlijn of tribune spelers 'suggesties' en adviezen toeroepen beïnvloeden het spel negatief. Deze ouders vertrouwen niet op de bekwaamheid van de coach. Je moet als club heel duidelijke gedragsregels opstellen en je moet afspreken wie de mensen daar op en rond het veld op aanspreekt. Er zijn verschillende rollen op het veld voor scheidsrechters, coaches, teamouders. Iedereen moet duidelijk weten wat zijn of haar rol is. Ouders aanspreken op negatief gedrag zou een taak kunnen zijn van een daarvoor aangewezen teamouder. Bij de club moet daar iemand verantwoordelijk voor zijn, bijvoorbeeld een jeugdleider die goed weet wat er speelt.”
Bij het laatste onderwerp, de invloed van ouders op de sportprestaties van hun kinderen, gaat het om meer algemene verantwoordelijkheden van ouders: contributie, sportkleding, vervoer ook naar uitwedstrijden, het wassen van kleding, maar ook het tonen van interesse voor de sport van een kind. “Vraag dan niet alleen of een kind heeft gescoord, maar vooral ook hoe het was op het sportveld en wat ze leuk vonden”, aldus Timmer. “De betrokkenheid van ouders kun je ook vergroten met bijvoorbeeld tien minutengesprekken of ouderspreekuren op de club. Het is belangrijk dat je als club niet vanzelfsprekend verwacht dat ouders wel mee komen naar het sportveld. Je moet ze zelf uitnodigen. Bel ze op en zet een kop koffie klaar. Als de club investeert, zullen ouders veel meer bereid zijn iets terug te doen voor de club.”
Hoewel de handleiding ‘Ouders graag gezien’ in 2007 een update heeft gehad, wordt er bij de mogelijkheid om ouders te betrekken nog geen specifieke aandacht gegeven aan sociale media. “Op dat gebied kan de handleiding inderdaad een goede update gebruiken, maar wij richten ons natuurlijk vooral op het persoonlijke contact”, zegt Timmer. Dat persoonlijke contact heeft Timmer op maandagavond 12 december in het clubhuis van GVAV Rapiditas in Groningen met de Groningse coaches, trainers en jeugdleiders. Het Huis voor de Sport rekent op twintig tot veertig deelnemers.
Voor meer informatie en aanmelden voor de bijeenkomst: www.huisvoordesportgroningen.nl. Voor een eerder gepubliceerd nieuwsbericht op Sport Knowhow XL over de SIRE-campagne klik hier
