Sportkoepel en sportbonden doen aan ontwikkelingshulp

De overtuiging dat sport in ontwikkelingslanden een katalyserende werking kan hebben, leeft al langer bij hulp- en sportorganisaties. Het ontbrak tot enige jaren terug alleen aan onderlinge afstemming. Het programma Sportcoalities aan de Slag - gestart in 2008 en gefinancierd door de ministeries van VWS en Buitenlandse Zaken - heeft daar verandering in gebracht. De Nederlandse Sport Alliantie (NSA) coördineert alle activiteiten in Suriname, Kenia en Burkina-Faso.

De Sportcoalitie is in tien landen in wisselende samenstelling actief. De coördinerende rol is in ieder land in handen van een andere partner. Naast de NSA zijn dat de KNVB en de stichtingen Respo International (activiteiten voor gehandicapten), Bhutan & partners en Todos (Toekomst door Sport). Programmaleider Martijn Harlaar van de NSA vertelt dat de doelstellingen niet overal hetzelfde zijn. “In Suriname is onze eerste ambitie om iets te betekenen voor community development, jongeren en gehandicapten, terwijl we ons in Kenia vooral inzetten voor de participatie van vrouwen en jonge meisjes.” De coördinerende partij is hoofdverantwoordelijk voor de resultaten en neemt de taak op zich om samenwerking tussen Nederlandse en lokale organisaties te versterken.

Voor sportbonden is het om verschillende redenen interessant om deel uit te maken van de coalitie. Harlaar verwacht dat zij het vooral zien als de invulling van hun maatschappelijke taak, maar zegt daar ook bij dat het een positieve uitwerking kan hebben op het imago van de bond. Bovendien kan het ook voor werknemers en opleiders een impuls zijn. Harlaar: “Het opzetten van een organisatie en het coachen van teams in ontwikkelingslanden zorgt hoe dan ook voor een bredere blik.” De Nederlandse partijen hebben niet de intentie een topsportklimaat te ontwikkelen dat de landen in staat stelt te wedijveren met de internationale top. Maatschappelijke ontwikkeling door middel van sport is de hoofddoelstelling van alle programma’s.“De lokale organisaties stellen - rekening houdend met de lokale mogelijkheden - de doelen op. Wij zorgen voor ondersteuning en financiële middelen.”

Het op één lijn brengen van alle bij de coalitie betrokken partijen kostte aanvankelijk veel tijd. De organisatie verloopt nu soepeler, maar gevolg van de late start is wel dat pas in de tweede helft van 2009 begonnen kon worden met de praktische uitvoering van veel projecten. Harlaar wil er voor waken dat de lokale organisaties eind 2011 - als het programma afloopt - met losse eindjes blijven zitten. “Wij moeten als Nederlandse sport juist nu onze rug eronder blijven zetten. Ik kijk met enige angst naar de huidige bezuinigingsplannen, maar ik zie ook kansen om door te gaan.” Als het aan Harlaar ligt zou de inbreng van de Nederlandse sport op het gebied van ontwikkelingssamenwerking één van de peilers zijn van het Olympisch Plan 2028. Het benadrukken van de maatschappelijke waarde van sport kan een onderscheidend element zijn en geeft aan dat de Nederlandse kandidatuur niet alleen puur nationale belangen dient. Harlaar: “Laat onze boodschap zijn dat sport een internationaal feestje is, juist tijdens de Spelen.”