Sportfilm- en documentairefestival met Sport & Politiek als thema

gepubliceerd op | 22 januari 2008

Op 17, 18 en 19 april 2008 organiseert het Mulier Instituut in de Verkadefabriek in ’s-Hertogenbosch het tweede landelijke sportfilm- en documentairefestival. Het thema dit keer (Sport & Politiek) staat sinds de oproep van cabaretier Erik van Muiswinkel om de Spelen in Beijing te boycotten, volop in de schijnwerpers.

In december 2005 organiseerde het Mulier Instituut het eerste sportfilm- en documentairefestival dat toen zo’n duizend bezoekers trok. “Dat viel wat tegen”, zegt Jan Janssens, directeur van het Mulier Instituut. “Aan de andere kant waren de bezoekers die er wél waren vol lof over het programma.” Uit de evaluatie van het evenement kwam dan ook voort dat het voor herhaling vatbaar was. “We hadden het al een paar keer gepland, maar steeds kwamen er andere dingen tussen. Uiteindelijk kwamen we uit op april 2008, toevallig in een Olympisch jaar”, aldus Janssens. Ook de recente oproep van cabaretier Erik van Muiswinkel aan de sporters om de Spelen in Beijing te boycotten heeft niets met het aanstaande filmfestival te maken, hoewel het wel prima past bij het thema Sport & Politiek.

De Olympische Spelen van 2008 in Beijing plaatsen de relatie tussen sport en politiek in een actueel daglicht. In aanloop naar het evenement klinkt op internationaal niveau steeds meer kritiek op gastland China. Mensenrechtenschendingen en de bezetting van Tibet worden als argumenten aangedragen om de Spelen te boycotten. Daartegenover staan ook commentaren die juist wijzen op de heilzame werking van de Spelen voor het gastland en de bevolking ervan. Dankzij alle internationale contacten en de media-aandacht rond het evenement kan China uit het internationale isolement treden en wordt de druk om tot hervormingen te komen groter.

Er zijn zowel in het recente als in het verre verleden tal van situaties geweest waarin sport en politiek elkaar raakten. Denk aan Rita Verdonk en de naturalisatie van voetballer Salomon Kalou, aan Ruud Gullit die zijn ‘Gouden Schoen’ opdroeg aan Nelson Mandela, aan de invloed van de Black Power-beweging op zwarte atleten in de VS, aan de jarenlange sportboycot van Zuid-Afrika, aan de nazi-propaganda tijdens de spelen van 1936 in Berlijn en aan de terreuractie van de Palestijnen in het Olympisch dorp in München.

De relatie tussen sport en politiek - zo blijkt wel uit deze voorbeelden - is op zijn minst ambivalent. Sport kan worden ingezet om de afstand tussen verschillende bevolkingsgroepen of volkeren te overbruggen, maar ook om vijandbeelden te bestendigen of zelfs te versterken. Wat voert de boventoon in de complexe relatie tussen sport en politiek: emancipatie of manipulatie?

Voorlopig heeft de organisatie van het festival gekozen voor vijf subthema’s als invalshoeken voor de programmering: Sport & propaganda, Sport & inmenging, Sport & verzet, Sport & verbroedering en Sport & confrontatie. “Of al die thema’s ook straks herkenbaar zullen zijn in het uiteindelijke programma, weten we nog niet”, aldus Janssens. “Dat hangt af van de uiteindelijke selectie en de programmering daar omheen.” Janssens doelt daarbij op (forum)discussies en interviews naar aanleiding van de afgeronde documentaires en het filmisch archiefmateriaal die vertoond zullen worden. “Het Mulier Instituut heeft tot taak het verspreiden van kennis en inzicht. Dat is dus ook een doel van ons filmfestival.”

In de loop van de komende weken zal het programma voor het festival geleidelijk bekend gemaakt worden. Klik hier voor meer informatie.