‘Sportbestuur kan leren van <em>agile</em> gedachtegoed’

door: Leo Aquina | 15 december 2016

'Agile', letterlijk betekent het zoiets als ‘behendig’. In de IT-wereld staat de term voor een manier van werken, die bij steeds meer grote internationale bedrijven wordt toegepast. Het begon met een ‘Manifesto’ in 2001. “Daar kunnen sportorganisaties veel aan hebben”, zegt Ard Kramer. Als IT-er raakte hij vertrouwd met de agile-werkwijze, als volleyballiefhebber en lid van de bondsraad stapte hij op NeVoBo-voorzitter Peter Sprenger af. “Sportbesturen kunnen veel leren van wat er in het bedrijfsleven gebeurt”, aldus Kramer. Zijn oproep vond gehoor. Na een eerste bijeenkomst met volleybalbestuurders komt er op 30 januari een vervolg. Kramer hoopt uiteindelijk een agile Manifesto te kunnen maken voor de wereld van het sportbestuur. 

In een artikel op de website van de NeVoBo zet Kramer de agile-principes van flexibel besturen uiteen. Bestuurders moeten ‘duidelijke plannen hebben, een goed team, lef, energie, vertrouwen.’ Dat klinkt niet revolutionair. Geen enkele sportbestuurder vindt van zichzelf dat hij uitgaat van onduidelijke plannen, een slecht team, lafheid, luiheid en wantrouwen. Waarom kan agile toch een verandering bewerkstelligen? Kramer:

“Het klinkt inderdaad als open deuren, maar de implementatie is het moeilijkste wat er is. Uitvoering is altijd moeilijker dan theorie. Dat zagen we ook letterlijk terug in onze eerste bijeenkomst.” 

Micromanagement
In die bijeenkomst zat Kramer om de tafel met bondsvoorzitter Sprenger en een aantal clubbestuurders. “Nadat we het agile-gedachtegoed had uitgewisseld, kwam er een hoop boven tafel”, vertelt hij. “Bestuurders hebben vaak een neiging tot micromanagement. Op het moment dat je gaat reflecteren zien zij dat zelf ook.” Hoe ziet agile-gedachtegoed er in het sportbestuur uit? Kramer:

“In sportbesturen moet je altijd inspelen op wat de leden willen. Ook is het altijd lastig om aan vrijwilligers te komen. En zo gek is dat niet. Een penningmeester zit vaak drie jaar vast aan een taak die veel tijd kost. Binnen het agile-gedachtegoed kun je mensen flexibel inzetten, ook vrijwilligers. Mensen kunnen losse projecten doen. Je kunt op die manier veel taken overlaten aan kleine zelfsturende teams. Die teams werken binnen een duidelijk kader en met een duidelijk budget. De penningmeester hoeft dan niet meer naar ieder bonnetje te kijken. Op die manier zijn vrijwilligers gemotiveerder en het kost ze ook minder tijd. Je werkt op basis van vertrouwen.”

Pilot
De eerste bijeenkomst met bestuurders leidde direct tot een pilot. “Voorzitter Alfred Maas van NextVolley Dordrecht heeft de uitdaging een nieuwe beachcommissie te opzetten en hij wil dit doen op basis van agile-principes. “Hoe dat er precies uit komt te zien, weten we nog niet”, vertelt Kramer. “Wellicht horen we op 30 januari meer over de nieuwe ervaringen.”

Kramer kijkt uit naar die bijeenkomst. Daar komen tien tot twintig bestuurders bijeen om verder na te denken over de manier waarop sportbestuur meer agile kan zijn. Hoewel Kramer zijn initiatief binnen de volleybalbond begon, zijn wat hem betreft ook andere sporten welkom. “Ik kreeg naar aanleiding van mijn artikel op de site van de NeVoBo al een reactie van een clubbestuurder uit de voetbalwereld die ook graag mee wil denken. Het gedachtegoed moet zich als een olievlek verspreiden. Bestuurders praten met andere bestuurders. Er moeten artikelen komen over good practises, workshops en congressen.”

Manifesto voor flexibel besturen
Wat is de concrete rol van Kramer? “Ik creëer een netwerk om mij heen. Ik heb de neiging om snel initiatieven op te pakken. We hebben nu een schip te water gelaten. Dat vaart nu en we zien wel waar we uitkomen.” In het artikel werden ‘duidelijke plannen’ genoemd als uitgangspunt in het agile-gedachtegoed. Hoe agile is die toch wat vage omschrijving? “Er is een duidelijk kader voor dit initiatief. We willen het gedachtegoed van flexibel besturen verder verspreiden in Nederland en als er kansen zijn ook internationaal. Het is mijn droom om uiteindelijk met een groot aantal ervaringsdeskundigen tot een Manifesto voor flexibel besturen te komen.”

Voor meer informatie: agilemanifesto.org en/of lees De zoektocht naar de toekomst (door Ard Kramer op site NeVoBo)