Overheid neemt noodzaak meer bewegen op school niet serieus

Al jaren probeert de Koninklijke Vereniging Lichamelijke Opvoeding (KVLO) er voor te zorgen dat er meer vakleerkrachten gym in het basisonderwijs komen. Deze keer met de campagne ‘3+2 = een fit idee!’. Door de komst van een groter aantal gymleraren zal er vanzelf meer gym op scholen worden gegeven.

Waarom lukt het toch maar niet om vakleerkrachten gym terug in het basisonderwijs te krijgen? Volgens Gert van Driel - voorzitter van de KVLO - ligt dat aan een aantal factoren. Ten eerste noemt hij het inhoudelijke en pedagogische tegenargument wat basisscholen vaak gebruiken. “Al jarenlang geldt de opvatting dat het beter voor kinderen zou zijn als ze alle lessen – of dit nu taal, rekenen of gym is – van dezelfde leraar krijgen.” Van Driel kaart ook aan dat het financiële aspect basisscholen ervan weerhoudt om een vakleerkracht gym in te stellen. “Ze menen dat het instellen van een vakleerkracht duurder is. Maar dat hoeft niet zo te zijn als je het goed organiseert.”

Te weinig gymlessen
Gelukkig heeft een deel van het basisonderwijs de meerwaarde van vakleerkrachten gym erkend. Op ongeveer veertig procent van de basisscholen is een leraar bewegingsonderwijs aanwezig. En de betreffende basisscholen zijn lovend. “Vakleerkrachten bieden een veel groter aanbod van bewegingsactiviteiten en kunnen kinderen beter motiveren om met bewegen bezig te zijn. Een gewone leerkracht heeft hiervoor te weinig kennis en kunde”, legt Van Driel uit.

Naast de komst van een vakleerkracht gym vindt de KVLO dat er meer gymlessen op school moeten worden gegeven. Van Driel: “Op dit moment wordt er gemiddeld twee keer per week driekwartier les gegeven en dat is veel te weinig. We pleiten daarom voor drie uur gym op school met daarnaast buiten de lesuren nog twee uur bewegen en sport. Vandaar de naam ‘3+2= een fit idee!’ Door vijf uren bewegen aan te bieden vanuit school komen kinderen sneller aan de beweegnorm van een uur per dag, zoals die door de overheid is vastgesteld.”

Medaillewinnaars van 2028 gaan nu naar school
Van Driel vertelt dat de KVLO juist nu met de campagne ‘3+2= een fit idee!’ start, omdat de organisatie merkt dat het draagvlak onder de bevolking steeds breder wordt. “Ondanks dat de overheid er alles aan doet om bewegingsarmoede bij jongeren terug te dringen, neemt het overgewicht niet af en dat wordt steeds zichtbaarder in de samenleving. Mensen merken dat kinderen steeds minder buitenspelen en willen dat zien veranderen”, aldus de voorzitter. Niet voor niets is er in het Convenant Gezond Gewicht een deelconvenant over school opgenomen waarin één uur sport en bewegen voor, tijdens en of na schooltijd als doel wordt gesteld. Evenals de inspanningsverplichting van de terugkeer van de vakleerkracht gym.“Daarnaast zou de Olympische ambitie van Nederland aanleiding moeten zijn om juist snel te investeren in meer bewegingsonderwijs. De medaillewinnaars van 2028 gaan immers nu naar de basisschool.”

Door beweging in én om de school aan te bieden wil de KVLO een structurele oplossing bieden in de strijd tegen te weinig bewegen en overgewicht. “De school is dé plek om bewegen te stimuleren, want via school bereik je álle kinderen. Hoe eerder we ze leren om regelmatig te bewegen, hoe groter de kans is dat kinderen ook later blijven sporten en niet grijpen naar computerspelletjes of voor de televisie blijven zitten.”
 
Samenwerking met sportverenigingen?
De KLVO is nu nog bezig met de vormgeving van de meerjarige campagne die officieel in mei van start gaat. Er wordt dan ook druk overleg gepleegd met NOC*NSF, NISB, VSG en andere partijen als gemeenten, schoolbesturen en ouderverenigingen over hoe ze het project kunnen invullen. “Samen met NOC*NSF kijken we bijvoorbeeld naar de mogelijkheden om sportverenigingen bij de campagne te betrekken. Zij zouden een grote rol kunnen spelen bij het twee uur sporten na school. Zo zouden verenigingen op scholen kunnen langskomen voor een kennismakingsles of daadwerkelijk de les daar kunnen uitvoeren, zodat kinderen zich niet hoeven te verplaatsen naar een sportclub.”

Hoewel de campagne volgens Van Driel eigenlijk overheidsbeleid zou moeten zijn, meent hij dat het ministerie van Onderwijs de verantwoording voor bewegen op scholen niet serieus neemt. “De overheid zou scholen meer moeten stimuleren en helpen. Wij merken dat scholen wel vaker gymnastiekles evenals een vakleerkracht gym willen aanbieden, maar dat ze dit vaak niet kunnen. Om ze een duwtje in de rug te geven, pleiten we er daarom voor dat scholen voor een periode van drie jaar een stimuleringspremie krijgen, zodat ze in die tijd een vakleerkracht kunnen aanstellen”, besluit Van Driel.