Olympisch kunstwerk in Londen doet Eiffeltoren vergeten

door: Babette Dessing | 22 april 2010

Geïnspireerd door de Toren van Babel ontwierp de Britse kunstenaar Anish Kapoor een enorm kunstwerk als blikvanger voor de Olympische spelen van 2012 in Londen. Samen met de befaamde staalingenieur Cecil Balmond werkt Kapoor aan een 115 meter hoge roodstalen kronkelige toren, genaamd de ArcelorMittal Orbit. Het bouwwerk is het Londense antwoord op de Eiffeltoren en moet een spectaculaire attractie voor toeristen worden.

De Londense burgemeester Boris Johnson wilde voor de Olympische Spelen een iconisch kunstwerk neerzetten in zijn stad. Hij gaf opdracht om een competitie onder architecten en kunstenaars te starten voor het creëren van een gigantisch beeldhouwwerk waar bezoekers letterlijk mee in aanraking konden komen. Uiteindelijk werd het ontwerp van Anish Kapoor - één van werelds meest vooraanstaande hedendaagse kunstenaars - boven vijftig andere voorstellen verkozen. “Vanwege de schoonheid en de grootte van het beeld konden we niet anders dan te kiezen voor het ontwerp van Kapoor. Zijn kunstwerk zal de energie en geest van Londen tijdens de Spelen perfect behelzen en een iconisch cultureel erfgoed worden”, vertelt burgemeester Johnson tijdens de presentatie van het ontwerp op 31 maart jl.

Spectaculaire attractie
Het beeldhouwwerk van Kapoor is vernoemd naar staalfabrikant ArcelorMittal, nadat eigenaar Lakshmi Mittal 1.400 ton staal doneerde voor de bouw. De ArcelorMittal Orbit wordt voor ongeveer 22 miljoen euro (19,1 pond) neergezet en moet eind 2011 gereed zijn. Ruim achttien miljoen wordt door ArcelorMittal betaald, de rest van het bedrag is voor de Londense overheid. “Ik heb behoorlijk wat commentaar gekregen waarom de stad juist op het dieptepunt van de recessie een dergelijk duur kunstwerk wil neerzetten, maar ik verwacht dat deze spectaculaire attractie ook na de Spelen toeristen naar Londen zal trekken”, aldus Johnson.

Kapoor haalde zijn inspiratie voor het beeldhouwwerk uit de Bijbelse Toren van Babel. “Ook ik wilde een immense toren ontwerpen. Maar dan één met een nieuwe structuur. Het resultaat is een roodstalen, dynamische toren en loopt kronkelig omhoog.” De architect is enorm vereerd met de opdracht voor de Olympische Spelen. “Sinds 2002 werk ik regelmatig samen met staalingenieur Balmoor en we hebben al meerdere bijzondere ontwerpen gemaakt, zoals de Cloud Gate in Chigaco. Maar dit was voor ons allebei een unieke uitdaging en daarom wilden we iets unieks ontwerpen. Dat is ons zeker gelukt.”
 
Grootste beeldhouwwerk Groot-Brittannië
Het kunstwerk komt te staan in het zuidelijke deel van het Olympische park tussen het Olympische stadion en het zwemstadion. De ArcelorMittal Orbit is het Londense antwoord op de Parijse Eiffeltoren, waar bezoekers die geen last hebben van hoogtevrees omhoog kunnen klimmen. Met zijn 115 meter hoogte is het bouwwerk twee keer zo groot als Nelsons Column – het beeld dat op dit moment uitsteekt in de Londense skyline – en 22 meter hoger dan het Amerikaanse Vrijheidsbeeld (93 meter). De toren wordt zodoende het grootste beeldhouwwerk van Groot-Brittannië.

Volgens financier Mittal, voorzitter van Arcelor Mittal moeten bezoekers het kunstwerk echter niet alleen bekijken, maar juist ook beklimmen. “Het is een geweldige reis op zich die toeristen via een enorme lift kunnen maken of via de wenteltrap. Vanaf een uitkijkpunt biedt het de toeschouwers een prachtig uitzicht over het Olympisch Park en de Londense skyline.”

Uniek of verschrikkelijk?
De meningen van de inwoners van Londen over het overweldigende kunstwerk zijn echter verdeeld. Waar de één het uniek en interessant acht, vindt de ander het afschuwelijk. De toren wordt nu al vergeleken met een ingestorte achtbaan of een catastrofale botsing tussen twee hijskranen. Niet voor niets heeft het bijnamen als: ‘Hubble Bubble’ of de ‘Eyefull toren’. Maar volgens burgemeester Johnson is dat niet waar het omgaat. “Met dit kunstwerk bieden we een spectaculaire bezoekersattractie aan. De toren is een oriëntatiepunt, een mijlpaal en een uitnodiging voor de hele wereld om Londen te komen bezoeken. Het moet een eeuwige erfenis voor onze stad worden.”

Klik hier voor een filmpje over de Londense blikvanger. Zie voor ander werk van Anish Kapoor in Chicago en Londen respectievelijk hier en hier