NOS in Brazilië is méér dan alleen voetbal

door: Thomas van Zijl | 12 juni 2014

Het Nederlands elftal is deze weken voor het WK voetbal in Brazilië en de selectie van bondscoach Van Gaal is bepaald niet alleen. Een heel persleger reist Oranje achterna. Een aantal daarvan is in dienst van de NOS. Niet alleen de sportprogramma’s besteden aandacht aan het toernooi; een aparte NOS-ploeg is bezig er reportages te maken voor bijvoorbeeld de journaals op radio en televisie.

Tussen het team dat zich bezighoudt met de sportieve prestaties en de mensen die zich richten op nieuwsreportages is een strikte taakverdeling afgesproken. “Trainingen, persconferenties van de bondscoach en voorbeschouwingen op wedstrijden laten we over aan onze collega’s van de sport. De binnenkomst van supporters, sfeerbeelden uit de stad of eventuele maatschappelijke onrust; dat zijn onze onderwerpen”, zegt NOS-nieuwscoör- dinator René Went.

Aan het begin en einde van de dag heeft hij contact met zijn evenknie van de sport. “De kans dat onderwerpen twee keer voorbij komen is klein, maar het is altijd goed om te weten wie wat doet.” Went, die voor het eerst meegaat naar een groot toernooi, hoeft het wiel niet opnieuw uit te vinden. De NOS hanteert deze werkwijze al jaren.

Ploeg van 12 man in Brazilië
De nieuwsafdeling van de omroep bestaat in Brazilië uit twaalf man, inclusief cameramensen en twee correspondenten die er al jaren verslag doen voor radio en televisie. Veel reportages zullen te zien zijn in een speciaal programma tussen 07.00-09.00 uur op Nederland 1. De ploeg maakt verder bijdrages voor de journaals, het Jeugdjournaal, Nieuwsuur en ZappSport. Op het tot Radio Brasil omgedoopte Radio 1 zijn de hele dag nieuwsflitsen te horen en worden de wedstrijden live uitgezonden. Voor het eerst is er ook iemand mee die zich bezighoudt met de site van de NOS. Went:

“Voorheen was de ploeg kleiner, maar we leveren nu voor meer programma’s en we zullen rekening moeten houden met het feit dat dit een moeilijk land is om te reizen. Willen wel alles op tijd afhebben, dan vraagt dat om extra mankracht.” Tijdens de Olympische Spelen is het voor journalisten relatief overzichtelijk werken. De activiteiten beperken zich grotendeels tot een stad. In Brazilië ligt dat anders.

Tijdsdruk door tijdsverschil
De NOS-nieuwsploeg reist net als het Nederlands Elftal van speelstad naar speelstad. Dat is in Brazilië niet altijd een makkelijke opgave. Dat, plus het feit dat het er vijf uur vroeger is, betekent dat de journalisten onder flinke tijdsdruk moeten werken. “Het maken van een mooi item kost vaak een dag draaien. Dat wordt een stuk moeilijker in de wetenschap dat het in Brazilië pas drie uur ’s middags is als hier ’s avonds al ons belangrijkste journaal wordt uitgezonden.” Snel kunnen schakelen en weten wie waarover te spreken is absolute noodzaak. “Onze producers hebben contact met een paar fixers, mensen van daar die goed weten of er iets speelt en wat de mooie verhalen zijn. Daar kunnen we profijt van hebben.”

Went wil met zijn collega’s een goed beeld schetsen van de sfeer in de steden. Dat kan door een enthousiaste Oranjemars in beeld te brengen, maar net zo goed aandacht te hebben voor de keerzijde van een WK. “Een veelgehoorde klacht is dat de FIFA het landsbestuur tijdelijk overneemt tijdens een toernooi. Alles wat niet in hun straatje past, moet wijken. Daar zit, zoals we al konden merken, behoorlijk wat frustratie. Ook daar zit een goede reportage in.”

Kijk- en luistercijfers
Kijk- en luistercijfers zijn voor Went niet bepalend voor het al dan niet slagen van de komende maand. “Tijdens toernooien kijken er nu eenmaal altijd veel meer mensen naar voetbal dan naar het journaal. Voor de NOS is dat natuurlijk geen slecht nieuws, want we hebben die rechten niet voor niets.” Bij de omroep wordt uiteraard wel meer dan een schuin oog gekeken naar wat RTL doet, zowel in het nieuws als met het programma VI Oranje. Voetbal is op beide zenders de hoofdmoot. “Deze dagen kijken nu eenmaal meer mensen naar de voorbeschouwing van een niet bijster interessante poulewedstrijd dan naar het Journaal. Er zullen vast mensen zijn die het allemaal doorgeschoten vinden. Voor hen is het goede nieuws dat het WK over vijf weken weer voorbij is.”

Voor meer informatie: nos.nl/wk2014