Nieuwe voorzitter schaakbond ziet genoeg kansen

door: Thomas van Zijl | 23 juni 2016

Met ongebreideld maar zeker niet ongefundeerd optimisme begint Marleen van Amerongen aan haar nieuwe functie als voorzitter van de Koninklijke Nederlandse Schaakbond (KNSB). In haar jeugd schaakte ze op hoog niveau, maar dat is alweer een poosje geleden, Van Amerongen ziet dat de sport inmiddels is veranderd. Dat biedt vooral kansen, vooral in het onderwijs en met topschakers

Marleen van Amerongen solliciteerde niet, ze werd gevraagd voor de functie. “Wat kan meespelen is dat ik een andere achtergrond heb dan de meeste sportbestuurders. Ik heb lang bij Unilever gewerkt en daarna was ik manager commerciële zaken van het Parktheater in Eindhoven.”

Klaar voor de toekomst
Van Amerongen omschrijft de culturele sector als een hoek waar de klappen vallen. Het is vechten voor subsidies en bovendien lopen de bezoekersaantallen terug. In dat opzicht zijn er parallellen te trekken met de sport waar het geld ook bepaald niet tegen de plinten klotst. Van Amerongen maakt zich daar geen zorgen over. Met haar enthousiasme hoopt ze veel tot stand te brengen. “Er zijn altijd mogelijkheden, nieuwe wegen te bewandelen. De bond heeft net een reorganisatie achter de rug. We zijn klaar voor de toekomst.”

Het ledenaantal van de KNSB staat onder druk, maar de sport kan volgens de nieuwe voorzitter wel degelijk groeien. Van Amerongen ziet een belangrijke rol voor het onderwijs. Uit wetenschappelijk onderzoek komt naar voren dat schaken kinderen leert focussen en concentreren. Van Amerongen, die recent enige tijde schaaklessen gaf op basisscholen, ondervond het in de praktijk. “Als ik klassikaal iets besprak, was het moeilijk om hun aandacht vast te houden. Eenmaal achter het bord had ik geen kind aan ze.”

Verplicht schaken
In bijvoorbeeld Armenië, Canada en Turkije is het schaken in scholen toegevoegd aan het curriculum. Zo’n vaart zal het hier niet lopen. Van Amerongen gelooft niet in een grootscheepse aanpak. “Ik zie meer in kleine, sympathieke initiatieven die serieus worden aangepakt, goed werken en vervolgens misschien ergens anders navolging vinden.” Ze zet daarbij overigens niet alleen in op de jeugd. "Schaken kan mensen samenbrengen. In een vergrijzende samenleving is eenzaamheid een steeds groter probleem. De sport kan een sociaal bindmiddel zijn. Bovendien gaat schaken dementie tegen."
 
Van Amerongen zou graag zien dat schaken, net als vroeger, weer meer verankerd raakt in de Nederlandse cultuur. De tijd dat iedereen vanzelfsprekend leerde schaken ligt achter ons en zal niet van vandaag op morgen terugkeren, maar de kersverse voorzitter wil er wel aan werken. Daar hoort ook een ander en beter imago bij. De absolute schaaktop wordt niet langer gedomineerd door oude mannen met een matige conditie.

Posterboys
De huidige wereldtoppers zijn posterboys, de mondiale nummer een Magnus Carlsen voorop. Maar ook de Nederlander Anish Giri telt mee en staat in de top tien. Hij verdient volgens Van Amerongen meer aandacht dan enkel en alleen tijdens het toernooi van Tata Steel. “We hebben die iconen nodig om veel mensen te bereiken. Er is een directe verbinding tussen top- en breedtesport. We mogen in Nederland dus wel wat trotser zijn op onze wereldtopper. Hij is een fantastisch uithangbord.”
 
Aanknopingspunten genoeg, maar ook nog meer dan voldoende werk te verrichten voor Van Amerongen, die hoopt dat de KNSB op korte termijn niet alleen de echte diehards maar ook de iets minder fanatieke schaker weet te bereiken. Een grotere achterban is ook nodig om de toekomst van de bond te verzekeren. “Het is geen geheim dat onze financiële situatie te wensen overlaat. Dat betekent dat we op een andere manier moeten nadenken over hoe we geld verdienen.”

Schaakevents
Van Amerongen schaakte zelf in haar jeugd op hoog niveau. Ze werd meerdere keren Nederlands kampioen en eindigde als vijfde op het jeugd-WK in Brazilië. Toch stopte ze, omdat het schaken haar door de opzet van de competitie te veel tijd kostte. “Voor veel mensen betekent het spelen van wedstrijden dat hun hele weekend aan diggelen is. Daar hebben ze geen zin in, dus zeggen ze de sport vaarwel.” Van Amerongen denkt daarom dat events weer enthousiasme kunnen oproepen. “Niet meer iedere week, maar wel een paar keer per jaar schaken met liefhebbers, daar kan ik dan zelf ook aan meedoen.”

Voor meer informatie: www.schaakbond.nl