Nieuwe maatregelen KNVB tegen excessen op amateurvelden

De KNVB komt volgend seizoen met een aantal nieuwe maatregelen om sportiviteit en respect in het amateurvoetbal te bevorderen. In maart presenteerde de ‘Taskforce effectieve aanpak excessen’ onder leiding van bondsvoorzitter Michael van Praag een aantal voorstellen om buitensporig geweld op de amateurvelden tegen te gaan. De algemene vergadering amateurvoetbal ging daar eind mei mee akkoord. “We richten ons op het bevorderen van sportief gedrag”, aldus KNVB-woordvoerder Tonny Dijkhuizen.

Hoewel de KNVB al jaren strenge regels hanteert ten aanzien van verbaal en fysiek geweld op het veld, zijn er nog altijd veel geweldsincidenten rond de amateurvelden. De tuchtcijfers van de KNVB telden in het seizoen 2009/2010 in totaal 241 molestaties. Een stijging van zes procent ten opzichte van het voorgaande jaar, toen er 228 molestaties werden gerapporteerd. In de daaraan voorgaande drie seizoenen was het cijfer stabiel tussen de 210 en de 216. “Je ziet al een aantal jaar dat het aantal molestaties niet aanzienlijk stijgt, maar het neemt ook niet af en daar willen we wel naartoe”, zegt Dijkhuizen.

Samenwerking hockeybond
De Taskforce maakte deel uit van een breder programma ‘Sportiviteit & Respect’ van de KNVB. Daarbij kijkt de voetbalbond ook buiten de grenzen van de eigen sport. “Als KNVB hebben we samen met de hockeybond een voortrekkersrol in het programma ‘Samen voor Sportiviteit en Respect’ waarin we samenwerken met een groot aantal andere sportbonden en NOC*NSF”, legt Dijkhuizen uit. “Dat programma is erop gericht de krachten te bundelen en van elkaar te leren.” Toch heeft de voetbalbond ervoor gekozen geen externe commissie aan te stellen om de geweldsproblematiek op en rond de amateurvelden te onderzoeken. “Michael van Praag heeft zich dit onderwerp de afgelopen jaren bijzonder aangetrokken. We hebben uitermate veel deskundige mensen binnen de KNVB en de samenstelling van de Taskforce was zeer breed met onder anderen de directeur betaald voetbal, de voorzitter overlegvergadering tuchtzaken amateurvoetbal en leden van de algemene vergadering amateurvoetbal als vertegenwoordigers van de clubs.”

Royement
Het programma sportiviteit en respect is zowel preventief als repressief van aard. “Enerzijds brengen we de thema’s sportiviteit en respect onder de aandacht van iedereen in het voetbal en anderzijds zullen we de spelers die zich misdragen harder aanpakken”, aldus Dijkhuizen. De minimum- en maximumstraffen voor misdragingen op het veld zijn fors omhoog gegaan. Op ernstige bedreiging en mishandeling van een scheidsrechter stond in het verleden een schorsing van maximaal tien jaar, onder de nieuwe regels is dat royement van de bond. De minimumstraf is verhoogd van één jaar tot drie jaar. “Bovendien gaat de tuchtcommissie in de toekomst uit van de maximumstraf en die kan alleen omlaag als de dader zelf eventueel verzachtende omstandigheden kan aanvoeren. In het verleden ging de tuchtcommissie uit van de minimumstraf, waarbij eventueel verzwarende omstandigheden tot een hogere sanctie leidden”, licht Dijkhuizen toe. Naast de zwaardere straffen wordt ook de procedure versneld. De termijn waarbinnen de tuchtcommissie uitspraak doet, verschuift van tenminste vier naar maximaal twee weken.

De regels zijn strenger, maar de KNVB heeft geen specifieke aandacht besteed aan de handhaving van die regels. “We hebben een tuchtcommissie en die voert het tuchtrecht uit”, reageert Dijkhuizen. “Bij excessen handelt de KNVB altijd direct. Een melding van een scheidsrechter, een betrokken vereniging of een derde partij wordt altijd serieus genomen. De tuchtcommissie legt de verklaringen naast elkaar en bepaalt op basis daarvan of er een tuchtzaak moet komen. Er is een heel gedegen tuchtrechtsysteem.” Daarnaast stuurt de KNVB al heel lang waarnemers naar clubs. “Zij kijken of clubs hun wedstrijden op een sportieve manier organiseren en ze kijken natuurlijk ook naar gedragingen op het veld. Die waarnemers opereren vaak anoniem, maar ze kunnen ook worden ingezet bij risicowedstrijden.”

Voorkomen beter dan genezen
Dijkhuizen benadrukt ook het belang van de preventieve maatregelen. Er zijn al langer monitorcommissies waarmee de KNVB meer informatie hoopt te krijgen over wedstrijden en meer inzicht in wangedrag van teams en verenigingen. Ook onderzoekt de bond een voetbalbewijs voor jeugdspelers, om de kennis van de spelregels te vergroten. Er is een ‘traject sportiviteit en respect’ waarbij de bond praat met verenigingsbesturen en bijeenkomsten organiseert voor technisch jeugdkader. De KNVB ontwikkelt een module ‘Sportief Besturen’ om bestuurders te ondersteunen bij het uitdragen van sportiviteit en respect. Ook komen er weerbaarheidtrainingen voor scheidsrechters.