Hoe een hippisch innovatiecentrum de paardensport vernieuwt

Dat er veel mensen bezig zijn met de paardensport, werd onlangs nog maar eens duidelijk uit het jaarlijkse rapport ‘Zo Sport Nederland’ van NOC*NSF. Zo staat de paardensport in de top-3 bij de meest beoefende sport door jongeren. EquInnoLab. is een internationaal trainings-, opleidings- en onderzoekscentrum dat zich richt op de paardensport. Het is één van de twintig gecertificeerde Sportinnovator-centra in Nederland. Vanuit verschillende locaties wordt samen met regionale en nationale partners naar oplossingen gezocht voor onder meer de volgende vraagstukken: hoe kunnen we zowel hippische prestaties als het welzijn van het paard verbeteren en de sport toegankelijker maken?

Het antwoord op die vraag probeert oprichter Alain Broft met EquInnoLab. te vinden. “In essentie doen we op de verschillende locaties in Nederland hetzelfde, maar met een specifieke focus. We werken op die locaties samen met lokale partners - vaak zijn dat onderwijsinstellingen, het bedrijfsleven en de sporters zelf - aan zowel de agrarische agenda als de sportagenda. Gericht op zowel de topsport, recreatie (bewegen met je paard) als de breedtesport (disciplinegericht en/of wedstrijdgericht trainen). In Weert staan bijvoorbeeld talenten en topsporters centraal. Dat is ook de locatie waar veel onderzoek op het gebied van de agrarische agenda plaatsvindt onder het project Bakewell Campus. Dat project is voor ons vanuit de sportagenda tevens belangrijk als het gaat om de verbinding van dierenwelzijn in de sport en de dierwaardigheid van de paardenhouderij.”

Mooie ontwikkelingen op de Equestrum Campus
Als hoofdpartner van de hippische Equestrum Campus in het Zuid-Hollandse Schipluiden werkt EquInnoLab. op deze locatie aan de medewerker van de toekomst en richt het zich vooral op de recreatie en de breedtesport. "We werken hier intensief samen met de Lentiz Onderwijsgroep en houden ons middels de MBO Paardensport op de campus bezig met onderzoekend leren in het onderwijs en met praktijkonderzoek via het Practoraat Circulaire Manege & Hippische Innovatie. Op deze toegankelijke campus komen ook het bedrijfsleven en zorg samen."

Ook daar zorgt EquInnoLab. ervoor dat nieuwe kennis en innovaties voor iedereen beschikbaar zijn. “Op deze manier willen we het paardrijden en de paardensport vernieuwen en toegankelijk maken. We trekken hier de verbinding tussen mens, paard en natuur. EquInnoLab. streeft hierbij om met kennis te kunnen borgen dat we met z’n allen met paarden kunnen blijven omgaan. Wij zetten ons in voor een samenleving met paarden.”

De Slimme Stal en andere innovaties
Eén van de nieuwe innovaties die bij Equestrum wordt uitgerold is Stable Stay, een plek waar je je paard helemaal kan laten doormeten. “Het is eigenlijk een slimme stal”, legt Broft uit. “Datagedreven inzicht over je paard op een laagdrempelige manier en voor iedereen toegankelijk. Paardeneigenaren kunnen innovatieve kennis halen en een gedetailleerd rapport krijgen over de gezondheid en het gedrag van hun paard. Het dier en de ruiter blijven dan een nachtje slapen. Terwijl het paard helemaal wordt doorgemeten, blijven de eigenaren overnachten boven de stal in de Bed & Breakfast. De ruiter kan dan gebruik maken van de andere innovaties, faciliteiten en meetsystemen om zo een totaalbeeld te krijgen, en verantwoord te kunnen bewegen met zijn of haar paard.”

“Samen met studenten hebben we voor maneges een vitaliteitsprogramma ontwikkeld waardoor mensen leren kijken naar de vitaliteit van het paard vóórdat ze op het paard stappen. Dat is bijvoorbeeld belangrijke kennis voor de recreatiesport. We willen samen plezier hebben en veel ruiters missen de kennis om deze verantwoordelijkheid zelf te dragen. Ze leunen hierbij vaak op de kennis en het oordeel van de manegehouder of pensionstal. Met het programma worden deze sporters opgeleid om verantwoord te bewegen samen met een paard.”

“Ik denk dat we de sport voornamelijk aan het formaliseren zijn. Wij zijn er niet om een coach te vervangen, maar we maken basisinformatie inzichtelijk. Als sporter en trainer moet je niet alleen informatie ontvangen en er iets mee doen, je moet het ook vertalen naar je paard. Hoe meer kennis je hebt, hoe beter het is voor het dier. Daarnaast streven we er continu naar om ook de topsporters richting de medailles te begeleiden.”

Traditionele sector
Om een innovaties in de paardensport te laten doordingen tot in de haarvaten van de sport, is er meer samenwerking nodig in de sector, vindt Broft: “We zitten in een redelijk traditionele sector. Er heerst geen start-up- of technologie-cultuur. Ondernemers in de paardensport zijn vaak passieondernemers. Zij zijn echt vanuit het paard in de sector terechtgekomen. Daardoor hebben wij als EquInnoLab de afgelopen tien jaar ontzettend veel zelf gepionierd. Denk aan technologische ontwikkelingen, trainingen, analyses en bijscholingen. Dat doen we nu op de verschillende locaties, telkens met een lokale partner.”

Toch ziet Broft wel een cultuuromslag. “Als sector hebben we nu veel meer een collectieve identiteit. We werken steeds meer wetenschap- en data-gedreven. Daarnaast hebben we een heel sterke markt die echt voor innovaties openstaat. Als wij trainingen verzorgen, bijscholingen geven of analyses maken, wordt daar met enthousiasme op gereageerd en wordt dit geaccepteerd. Het is nu zaak dat we als sector nog meer de verbinding zoeken. We hebben een sectorbrede innovatieagenda, en deze moeten we samen dragen en tot uitvoering brengen. Hierbij willen wij ondersteunen, faciliteren en koplopers zijn.”

Sportinnovator is hét sportinnovatienetwerk van Nederland. Het heeft als missie het aanjagen en toepassen van innovaties voor een leven lang met plezier sporten en sportief bewegen. Het ecosysteem van Sportinnovator bestaat uit Sportinnovator-centra, sportorganisaties, bedrijfsleven, kennisinstellingen en gemeenten. Zij werken samen aan baanbrekende innovaties. Sportinnovator ondersteunt ook vernieuwingen die bijdragen aan prestatieverbetering in topsport en aan het sneller verduurzamen van de sport en sportaccommodaties. In de rubriek Innovation XL zet Sportinnovator interessante innovaties in de schijnwerpers.