Het Set-Up Programma is de spil tussen beleid en uitvoering

door: Emilie Maclaine Pont | 2 november 2023

Beleid op het gebied van sport en sportief bewegen is er in overvloed. Maar hoe breng je dit beleid ook daadwerkelijk in de praktijk? De Nederlandse Volleybalbond (Nevobo) zorgt met het Set-up Programma voor een professionaliseringsslag onder de volleybalclubs. Daarbij maakt het nadrukkelijke koppelingen naar al het aanbod aan landelijke en lokale initiatieven, zoals het Sportakkoord, Clubkadercoaching en School en Omgeving.

Een aantal maanden geleden verscheen op Sport Knowhow XL al dit artikel over het Set-up Programma, toen nog Superclub geheten. Dorien Tenhaeff, projectleider namens de Nevobo, legt nu in dit vervolgartikel ten eerste uit waarom het programma ondertussen van naam is veranderd. “Superclub was de werkterm die we vier jaar geleden gebruikten bij de start. Altijd waren we al op zoek naar een andere benaming en de urgentie daarvoor nam de afgelopen tijd toe. De term ‘superclub’ wekte de indruk dat je als vereniging verheven bent boven andere clubs. Dat is juist niet wat het is, maar het belemmerde wel het aangaan van samenwerkingen. We kozen voor set-up, omdat dat een neutrale volleybalterm is die juist past in de gedachte om elkaar te helpen en beter te maken en die geen hiërarchische lading heeft.”

Financiële injectie
Het Set-Up Programma draait om het structureel versterken van de sport vanuit de basis van de vereniging. Hierin zijn vrijwilligers onmisbaar, maar in de huidige maatschappij wordt er steeds meer van hen gevraagd. Daarom zet de Nevobo in op het professionaliseren van volleybalverenigingen met behulp van een professional die aan de slag gaat met taken waar de vrijwilligers door gebrek aan tijd, kennis en/of ervaring niet aan toekomen.

Tenhaeff: “Mede dankzij een financiële investering van de Nevobo van jaarlijks € 10.000 kan een club zo’n beroepskracht in dienst nemen. Meestal is dat voor gemiddeld zestien uur per week. Deze werkt bijvoorbeeld aan trainersbegeleiding, ClubkaderCoaching, werkt als verenigingsmanager of maakt een koppeling met het onderwijs: geheel naar de behoefte van de vereniging zelf. De enige harde voorwaarde die wij stellen, is dat een club minimaal eenzelfde financiële bijdrage van andere bronnen regelt.”

De Nevobo stimuleert bij het geven van zo’n financiële impuls ook het opzetten van samenwerkingsverbanden met andere volleybalverenigingen en partnerorganisaties uit andere domeinen, zoals het lokale onderwijs. Tenhaeff: “Bij clubs spelen vaak soortgelijke thema’s. Denk aan het aantrekken van voldoende leden en vrijwilligers en het financieren van de accommodatie. Samen optrekken is dan een win-win.”

Inmiddels draait het programma bij 53 van de 950 Nederlandse volleybalverenigingen. Indirect zijn er nog eens 180 verenigingen betrokken, dankzij de diverse samenwerkingen. “We streven naar 75 Set-up Clubs en daarmee een landelijke dekking, zodat zoveel mogelijk clubs profiteren. Nu al zijn er 25 gemeenten die mede investeren. Daar zijn we al trots op en hopelijk wordt dat aantal in de toekomst alleen maar hoger.”

Verbinding tussen beleid en uitvoering
Volgens Tenhaeff heeft het Set-Up Programma in de loop der jaren steeds meer naam gekregen in de sportwereld. “Minder bekend is hoe het Set-up Programma is geïntegreerd in allerlei andere interventies, domeinen, projecten en programma’s die normaal op zichzelf staan maar nu juist onderdeel van ons proces is geworden. Een voorbeeld is het inzetten van procesbegeleiding van de Rabobank of het Sportakkoord. Stel dat een vereniging wil professionaliseren, dan dient duidelijk te zijn wat hun ambities zijn en wat daarvoor nodig is. Een procesbegeleider is de uitgewezen persoon om daarbij te helpen.”

“Wij zorgen als Nevobo voor het leggen van de verbinding tussen een club en een interventie als het Sportakkoord en Rabo Club Support. Die leveren vervolgens een procesbegeleider aan. Zo spelen we ook een verbindende rol bij andere projecten en programma’s, zoals veelzijdig bewegen, Clubkadercoaching, Buurtsportcoach regeling, School en Omgeving, Sport en Zorg. Op die manier benutten we de meerdere mogelijkheden en middelen efficiënt om lokaal zo succesvol mogelijk te werken.”

Ook als het gaat om specifieke doelgroepen, zoals de jongste jeugd, mensen met overgewicht of personen die kampen met eenzaamheid, biedt het Set-Up Programma mogelijkheden. Tenhaeff: “Een onderwerp als breed motorische ontwikkeling sluit uitstekend aan op de ambities van gemeenten en het onderwijs. Voldoende en veelzijdig bewegen door bewoners is vaak een van hun aandachtspunten. Tegelijkertijd neemt het belang van het leveren van een maatschappelijke waarde voor clubs toe. Wij leggen, samen met de club, de link tussen vereniging en gemeente, zodat het voor beide partijen een win-win is. De gemeente zorgt voor het beleid, terwijl de club de uitvoering op zich kan nemen met de professional en een maatschappelijke bijdrage levert.”

Financiering is een thema dat de clubs eveneens graag inzetten binnen het Set-Up Programma. Tenhaeff: “Onze langdurige financiering vraagt van de verenigingen en gemeenten ook om structureel na te denken over hun financiële gezondheid. Voor clubs is het de vraag of het huidige businessmodel houdbaar is en het contributiesysteem goed ingericht? Verenigingen kunnen natuurlijk niet oneindig uit reserves putten en moeten voldoende binnenhalen om de professional mede te bekostigen. Per keer betalen of een rittenkaartsysteem invoeren kan bijvoorbeeld helpen om het bestaande aanbod te handhaven. Met gemeenten bespreken we ook de mogelijkheden van het duurzaam investeren.”

Voor meer informatie: klik hier