FitalSports maakt werknemers fitter door gedragsverandering

Het beweegconcept FitalSports wordt ingezet bij organisaties die de fitheid van hun werknemer willen vergroten. Hogeschool Windesheim, de politie Friesland en de MBO Raad maken succesvol gebruik van het concept.

Fitalsports baseert zich op het ASE-model voor gedragsverandering. Dit model gaat er vanuit dat voor het veranderen van gedrag - in dit geval het ontwikkelen van een gezondere leefstijl door meer te bewegen en bewuster om te gaan met voeding - een aantal factoren van belang zijn: Attitude (de houding die iemand heeft ten opzichte van bewegen, vindt iemand bewegen leuk), Sociale invloeden (invloed van personen in iemands omgeving die bewegen stimuleren?) en Eigen effectiviteit (in hoeverre denk je dat je kunt starten met bewegen en verantwoorde voeding en denk je dat je dit kunt volhouden?). Deze factoren komen in het programma allemaal aan bod.

Medewerkers van Hogeschool Windesheim namen in het najaar van 2009 deel aan FitalRun, de hardlooptak van FitalSports. Gedurende vijftien weken volgden de deelnemers een hardloopprograma, gebaseerd op drie trainingen per week. Eén keer per week vond de training plaats onder begeleiding van een professionele trainer, één training planden de deelnemers samen met (een) collega(‘s) en één training werkten de deelnemers zelf af. De deelnemers kregen individuele trainingsprogramma’s, werden per email persoonlijk ondersteund en tijdens de trainingen was veel aandacht voor looptechniek en loopplezier.

Naast de trainingen volgden de deelnemers een aantal keren bijeenkomsten waarin aandacht werd besteed aan goed schoeisel, goede voeding, de energiebalans en effectief trainen. Na afloop was van alle deelnemers de cardiovasculaire fitheid sterk verbeterd. Alle deelnemers scoorden na afloop hoger op de shuttlerun test, en bij alle deelnemers was de hartfrequentie - die op verschillende momenten werd gemeten - lager. De deelnemers hadden plezier gekregen in hardlopen en hun kennis over een actieve leefstijl was vergroot. Zonder uitzondering waren zij zeer enthousiast over het programma. Bovendien lijkt FitalRun het beweeggedrag van de deelnemers te hebben verbeterd. Eén van de deelnemers verwoordt dat als volgt: “We hebben onder alle omstandigheden getraind. Ik denk nu veel minder snel ‘Ik ga niet’ en pak vaker de fiets naar mijn werk. Heb ik toch weer een half uurtje beweging gehad.” Anderhalve maand na afloop van het programma waren alle deelnemers nog aan het hardlopen. Binnenkort wordt gekeken of dat na een half jaar ook nog het geval is. Omdat de duur van het programma FitalRun fors is, wordt de cruciale afhaakfase (na anderhalf tot drie maanden) overschreden en blijven meer mensen lopen dan bij korter durende beweegprogramma’s.

Ook politie Fryslân neemt momenteel met een eerste groep medewerkers deel aan het programma FitalRun. En ook daar zijn de ervaringen tot op heden positief en stemmen zij tot hoop. Twaalf weken na de start zijn beginnende lopers inmiddels in staat om meer dan 35 minuten onafgebroken te lopen en strekken de interval trainingen zich uit tot bijna één uur. Behalve dát ervaart men de trainingen ook als buitengewoon plezierig en leiden deze tot een ander contact met collega’s. Iets wat mede wordt ingegeven door hardloopactiviteiten steeds in een speelse vorm aan te bieden. Zo worden allerlei bordspelen vertaald naar loopvormen, waarbij deelnemers veel minder gericht zijn op de vermoeidheid als gevolg van het lopen zelf, maar wordt hun focus verlegd naar het spel en de achterliggende tactiek.

Naast het verzorgen van diverse beweegprogramma’s - zoals FitalRun - houdt Fitalsports zich ook bezig met maatwerk product- en moduulontwikkeling voor bedrijven, organisaties en instellingen. Voor het MBO is er bijvoorbeeld een theoretische lessenreeks rondom fitheid, trainen, voeding en gezondheid ontwikkeld. Vanuit het thema Vitaal burgerschap wordt sterk ingezet op duurzaam fitte en gezonde medewerkers. Binnen het MBO wordt op grote schaal testjeleefstijl gebruikt om MBO-studenten inzicht te geven in hun leefstijl en bewustzijn te creëren. De ontwikkelde lessenreeks sluit hierop aan en kan MBO-studenten ondersteunen bij een gedragsverandering. Er is gekozen voor veel afwisseling in de lessenreeks. Zo wordt er veel gewerkt met filmbeelden, foto’s, afwisselende werkvormen en voorbeelden die dicht bij de belevingswereld van MBO-studenten liggen. Hierdoor is het begrijpelijk, goed te vertalen naar de eigen situatie en worden ze geboeid door het onderwerp. In september 2010 zal deze lessenreeks voor alle MBO-scholen beschikbaar worden gesteld door de MBO-raad.