Expertisecentrum brengt sportklinische kennis naar sportveld

door: Thomas van Zijl | 10 april 2014

Jaarlijks kampen meer dan een miljoen mensen met een sportblessure die medisch behandeld moet worden. Veel geld om fundamenteel onderzoek te doen naar waar de kwetsuur vandaan komt en hoe die behandeld moet worden, is er niet. In Zuid-Nederland heeft een aantal partners nu de krachten gebundeld om onderzoek en zorg beter te organiseren in samenwerking met sportclubs. Volgende week donderdag 17 april wordt het Sportklinisch expertisecentrum officieel gelanceerd met een symposium.
 
Het initiatief tot samenwerking komt van het Maastricht Universitair Medisch Centrum (Maastricht UMC+). Het afgelopen half jaar haakten verschillende ziekenhuizen en onderzoekers uit de regio aan. “We proberen zoveel mogelijk kennis bijeen te brengen”, zegt Rianne Pas, Innovation Case Manager van het Maastricht UMC+. “Klinieken krijgen grotendeels te maken met dezelfde verschijnselen. De ervaring en expertise is nu te versnipperd, terwijl er onderling juist veel van elkaar te leren valt.”

Cultuurverandering
Het consortium is op de goede weg, maar daar was wel een kleine cultuurverandering voor nodig. Veel onderzoekers en ziekenhuizen koesteren nu eenmaal hun eigen specialisme en de kennis die hen een voorsprong geeft. Pas: “Het respect voor elkaars naam en faam op een bepaald onderzoeksterrein is er zeker, maar we zijn er allemaal van overtuigd dat kennisdeling de patiënt, het vak en onszelf uiteindelijk verder brengt.”

Die sprong voorwaarts wordt voor een deel bewerkstelligd door betere toegang tot topfaciliteiten. De aangesloten partners stellen die namelijk voor elkaar open. Pas: “Hier in Maastricht hebben we bijvoorbeeld state of the art-bewegingsapparatuur. Als collega’s uit Venlo of Eindhoven erbij gebaat zijn om daar gebruik van te maken, kunnen zij dat uiteraard doen en vice versa.”

Op die manier kan de samenwerking het onderzoek naar blessures ook enigszins goedkoper maken. Sportonderzoek is namelijk kostbaar, maar aan geld ontbreekt het al jaren. “Juist omdat het budget te wensen overlaat is een slimmere manier van organiseren noodzakelijk”, zegt Pas. “Op verschillende plaatsen het wiel uitvinden zonder daarover met elkaar te praten is in allerlei opzichten inefficiënt.”

Einde aan verkokering
Het Sportklinisch expertisecentrum hoopt met het samenwerkingsverband een einde te maken aan verkokering en op een aantal terreinen een structurele onderzoekslijn op te kunnen zetten. “In meerdere centra buigen onderzoekers zich over knieletsel. Natuurlijk zijn er onderling verschillen, maar waar hun werk overeenkomt kunnen ze elkaar ondersteunen.”

Het is geen toeval dat op het kick-off symposium twee orthopeden uit beide steden spreken over de sportknie; de een richt zich op kraakbeenschade, de ander op de kruisbandscheur. Een ander thema dat speciale aandacht geniet van het sportklinisch expertisecentrum is sudden death. Er loopt binnen het consortium al een onderzoek naar de plotselinge hartdood en er wordt gewerkt aan een deels eigen methode die heel kleine beschadigingen aan het hart aan het licht brengt. Pas: “Bewegen is gezond, maar brengt in sommige situaties ook risico’s met zich mee. In ons onderzoek en tijdens het symposium staan we daar bij stil.”

Drie pijlers
Het expertisecentrum en het daaraan gekoppelde symposium is er zeker niet alleen voor onderzoekers en andere zorgprofessionals. Pas: “We richten ons op de drie pijlers wetenschap, kliniek en maatschappij. Kennis willen we zoveel mogelijk ontsluiten en breed toegankelijk maken.”

Dat is ook de reden dat er op dit moment een aantal voetbalclubs is aangesloten bij de samenwerking. Het zijn vooral amateurvoetballers die – al dan niet ongetraind – tegen blessures aanlopen. “Vanuit het sportklinisch expertisecentrum organiseren we een sportmedische collegereeks waar leden van amateurclubs op een toegankelijke wijze iets leren over de preventie van blessures en over gezonde voeding”, aldus Pas.

Kloof overbruggen
Daarmee overbrugt het samenwerkingsverband de kloof tussen onderzoek en praktijk. Op dit moment worden er vooral voetbalclubs bereikt, maar de ambitie is om ook andere verenigingen actief te betrekken bij onderzoek naar sportblessures.

Voor meer informatie over het symposium klik hier. Voor informatie over het Sportklinisch expertisecentrum: www.sport-gezondheid.nl