De olympisch kampioen van 2020 zit nú op school

“Bewegingsonderwijs is eigenlijk de beste plek om sporttalent te scouten”, zegt Sebastiaan Platvoet van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen, HAN SENECA. Platvoet is teamleider van het expertiseteam talent en werkt al sinds 2009 aan methoden voor talentherkenning en talentontwikkeling in het bewegingsonderwijs. Onlangs klopte de Atletiekunie bij hem aan voor samenwerking. Honoré Hoedt - bondscoach voor de midden en lange afstand - start samen met Topsport Gelderland en HAN SENECA een programma om met hulp van gymnastiekdocenten hardlooptalent te scouten op scholen. Platvoet mikt op sportbrede talentherkenning. Als het aan hem ligt strijden de eerste talenten uit dit programma in 2020 om olympische medailles.

Geldgebrek was de reden dat Honoré Hoedt op het idee kwam op scholen naar talent te zoeken. De bondscoach zag zijn budget drastisch afnemen omdat NOC*NSF geen topsportgelden beschikbaar stelde voor het programma voor de midden en lange afstand van de Atletiekunie. “Hij is op zoek gegaan naar andere mogelijkheden om talenten te ontwikkelen en via Topsport Gelderland raakte hij in gesprek met HAN SENECA”, vertelt Platvoet. “Hoedt wilde ook graag in het beweegonderwijs op zoek naar talent, dus we zaten op één lijn.”

Vanaf zes jaar
Platvoet legt uit waarom scholen een goede plek zijn om talent scouten: “In het bewegingsonderwijs bereik je alle kinderen en niet alleen de kinderen die al lid zijn van een vereniging. Bovendien werken er in het bewegingsonderwijs professionals die goed in staat zijn om de mogelijkheden en de vaardigheden van de kinderen te ontwikkelen.” Talentherkenning kan al op zeer jonge leeftijd. “Vanaf een jaar of zes kun je al zien of kinderen de potentie hebben om ver te komen in de sport”, aldus Platvoet. Hij constateerde een paar jaar geleden echter dat er nog geen methode was om sporttalent al jong te herkennen.

“Er bestonden wel al manieren om kinderen met een beweegachterstand te selecteren, maar andersom niet. Door gebruik te maken van de vakdocenten gymnastiek voor het herkennen van talent hoeft er geen externe talentscout al die scholen langs.”

Zes kenmerken van talent
Met behulp van gymnastiekdocenten ging Platvoet op zoek naar de belangrijkste kenmerken van sporttalent bij kinderen. Hij vond er zes: “De twee belangrijkste kenmerken zijn de werkhouding – een kind moet graag willen – en het vermogen van een kind om zich te ontwikkelen – een kind moet vaardigheden snel kunnen oppikken. De overige vier kenmerken zijn motoriek, creativiteit, interpersoonlijk gedrag – een kind moet goed met anderen kunnen omgaan – en intelligentie.”

Nu Platvoet de kenmerken van sporttalent in kaart heeft gebracht, richt hij zich op het ontwikkelen van instrumenten om die kenmerken te meten. “Ook daarbij gaan we te rade bij de vakdocenten. Een van de vragen daarbij is bijvoorbeeld over wat voor periode moet je kijken om een kind te kunnen beoordelen. Uit een coördinatietest voor de grove motoriek bleek bijvoorbeeld dat je bij kinderen uit groep 3 en 4 van het basisonderwijs al in een periode van zes weken een goed beeld kan krijgen.”

Centres of Expertise
Platvoet richt zich op kinderen van 6-15 jaar. “Daarbij mikken we in eerste instantie op brede sportontwikkeling en pas in een later stadium op specialisatie.” HAN SENECA werkt samen met Topsport Gelderland, de UMCG faculteit Bewegingswetenschappen en onder meer de gemeenten Zwolle, Almere en Nijmegen. “We zijn nu bezig met het opzetten van Centres of Expertise en per gemeente zijn er zo’n zes scholen die aan het programma meewerken.”

Platvoet werkt graag sportbreed, maar in de samenwerking met de Atletiekunie werkt hij ook aan een gericht programma voor hardlooptalent. “De Atletiekunie brengt de expertise in voor het sportspecifiek herkennen van talent. Van daaruit kunnen we vakdocenten een gerichte kijkwijzer meegeven om hardlooptalent te herkennen. De kinderen die in samenwerking met de docenten op de scholen in een eerste quickscan worden gescout, gaan van school naar trainingen op Papendal. Daar worden ze uitgebreider getest door experts en op die manier hopen we dat er een grote groep talent uiteindelijk bij een sportvereniging uitkomt.” Uiteindelijk moeten uit die groep de olympische kampioenen van 2020 en later voortkomen.