Burgers doen op fieldlabs mee aan innovatieve sportactiviteiten

‘Ontwerp een product dat jonge kinderen en ouderen in Delft samenbrengt’. Dat is een voorbeeld van een opdracht in een ontwerpwedstrijd die wordt georganiseerd door ProFit: een samenwerking van vier Europese steden en vijf Europese universiteiten om innovatie in de sport te stimuleren door de ontwikkeling van een internationaal netwerk van fieldlabs. De winnaar van de ontwerpwedstrijd krijgt een geldprijs om de schets uit te werken tot een prototype.

De fieldlabs of praktijklaboratoria worden aangelegd in woonwijken in de vier steden die deelnemen aan het ProFit-project: Eindhoven, Delft, Kortrijk en Sheffield. Op de fieldlabs kunnen burgers deelnemen aan innovatieve sportactiviteiten; in Eindhoven en Sheffield liggen nu de eerste fieldlabs. Binnenkort zullen deze ook in de twee andere steden verrijzen.

“De bedoeling van de fieldlabs is om de inwoners van de verschillende steden meer te laten bewegen”, aldus Anoek van Vlaardingen, projectleider sportinnovatie bij de TU Delft, een van de deelnemende universiteiten aan het ProFit-project. De andere zijn: TU Eindhoven, Sheffield Hallam University, University of Ulster en Howest University College West Flanders.

De inrichting van het fieldlap gebeurt in samenwerking met het bedrijfsleven. “De universiteit heeft veel kennis op het gebied van innovatie. Maar het omzetten naar een concreet product, daar heb je het bedrijfsleven voor nodig”, legt Van Vlaardingen uit. Bedrijven die gespecialiseerd zijn in het ontwikkelen van bijvoorbeeld speeltoestellen of andere bewegingsapparaten zijn daarom aangeschreven om deel te nemen aan de wedstrijd. En dat kan per stad. “Voor Delft moet het ontwerp specifiek tot doel hebben om jonge kinderen en ouderen samen te laten bewegen”, legt Van Vlaardingen uit. De eisen per fieldlap zijn dus verschillend. “Het fieldlap in Delft bevindt zich in een wijk met veel kinderen en vlakbij een bejaardenhuis, dus dat is de gedachte achter de doelgroepbepaling.” Bedrijven kunnen zich overigens bij alle vier de steden inschrijven, elke winnaar krijgt 20.000 euro. Een van de vier is de allerbeste en die krijgt nog eens 20.000 euro. “Het geld is bedoeld om de schets uit te kunnen werken tot werkend prototype”, zegt Van Vlaanderen.
 
Ter voorbereiding op de wedstrijd zijn bedrijven uitgenodigd deel te nemen aan workshops. Deze sessies waren bedoeld om bedrijven op gang te helpen; om kennis over de doelgroep uit de wisselen en creativiteit te stimuleren. Van Vlaardingen vertelt dat er ook mix and match sessions zijn georganiseerd waarbij bedrijven kennismaken met de doelgroep. Tijdens die sessie in Delft is aan de doelgroep gevraagd op welke manier de wensen en behoeftes van de kinderen en van ouderen voor de inrichting van het fieldlap gecombineerd kunnen worden, de (fysieke) capaciteiten van de twee in acht genomen. De ideeën van de kinderen en de ouderen zijn samengevat en verwerkt in een zogenaamde insight card die door deelnemende bedrijven gedownload kan worden.

Een ontwerp zal door de universiteiten worden beoordeeld op innovativiteit, maar het belangrijkste waar naar gekeken wordt, is of er in het ontwerp afdoende rekening is gehouden met de doelgroep. “De bedrijven moeten dat zien te combineren in een beweeg- en speeltoestel. Het is ontzettend belangrijk dat de doelgroep zich thuis voelen op het fieldlap”, zegt Van Vlaardingen.

“De winnende producten zullen een plaats krijgen op de fieldlabs. Dan zal worden onderzocht of de apparaten inderdaad het doel bereiken”, aldus Van Vlaardingen. Dit zal in samenwerking gebeuren met de universiteiten. Door middel van meetapparatuur wordt bijgehouden op welke manier het apparaat gebruikt wordt en hoe intensief. En of - in het geval van Delft - het apparaat zorgt voor een integratie tussen ouderen en kinderen op het fieldlab. Deze meetapparatuur wordt geleverd door de universiteit van Sheffield. Terwijl de TU Delft aan de andere steden kennis verschaft over doelgroepbehoeftes.

Het fieldlab is als een proeftuin voor bedrijven om producten en diensten te testen. Het fieldlab moet steeds vernieuwend blijven en daarom wordt niets in beton gegoten. “Met camera’s en sensoren wordt er gekeken of het werkt en dat onderzoek wordt gebruikt om verder te innoveren”, aldus van Vlaardingen. Uiteindelijk worden die toestellen die op het fieldlab staan ook gewoon opgenomen in de catalogi van die bedrijven.

TU Delft doet met de gemeente Delft mee aan het ProFit-project. Voor de technische universiteit is het innovatieve karakter van het project een grote uitdaging, terwijl de gemeente het belangrijk vindt dat er meer wordt gedaan aan bewegingsondersteuning. Bovendien, zegt de projectcoördinator, vindt de gemeente het leuk dat inwoners van Delft kennismaken met de technologische vernieuwingen. “Dit hoort natuurlijk bij een stad met een technische universiteit.”

“Ik hoop dat we het idee van de fieldlabs kunnen uitrollen over andere steden. Er zijn veel braakliggende speeltuinen, een fieldlab zou een meerwaarde zijn.”

Eind september wordt bekend wie de winnaars van de innovatiewedstrijd zijn.