Blessures voorkomen en spelers verbeteren met TopSportsLab

Via de wetenschap blessures voorkomen bij spelers van sportclubs en tegelijkertijd diezelfde spelers beter maken. Daar streeft het Belgische TopSportsLab naar. Het bedrijf bouwt vanuit de voetbalwereld gestaag verder aan zijn uitdijende klantenlijst.

Wetenschappelijk onderzoek aan de Katholieke Universiteit Leuven (KU) vormt de bakermat van TopSportsLab. De Belgische wetenschappers Jan van Winckel en Werner Helsen onderzochten de stormachtige ontwikkeling van voetbalwetenschap in de laatste jaren, met alle technologische innovaties die daarbij horen.

De universiteit zag wel brood in het onderzoek en verkende de mogelijkheden voor het bedienen van de sportmarkt. Daaruit is TopSportsLab ontstaan, als spin-off van het onderzoek. Speciale software werd ontwikkeld om spelers te monitoren via technologische hulpmiddelen.

Carlo Vandekerkhof is directeur van het bedrijf. “Als spin-off bestaat er nog steeds een bepaalde link met de universiteit”, bevestigt hij. “De universiteit is aandeelhouder en heeft een plaatsje in de raad van bestuur, om de wetenschappelijke onderbouw in de gaten te houden.”

Softwaretoepassing
TopSportsLab werkt via een softwaretoepassing, dat qua uiterlijk lijkt op een voetbalmanager-spel. De basis van het programma is een stuk ingewikkelder. Er zijn wetenschappelijke algoritmes verwerkt in de softwaretoepassing waarmee fysieke parameters en andere statistieken van spelers worden aangemaakt en bijgehouden.

Onder de noemer Performance Management kunnen stafleden, coaches maar ook spelers prestatieontwikkeling, fitheid of dreigende overbelasting in de gaten houden. In de software zijn meer dan 250 tests verwerkt, die werken via bijvoorbeeld GPS of hartslagmeters. In één oogopslag ziet een coach zo hoe zijn team scoort op bijvoorbeeld kracht, snelheid, acceleratie en flexibiliteit. Elk lid van de technische of medische staf kan inloggen op de software. Ook kunnen spelers zelf hun vorderingen in de gaten houden.

Gestage groei
In 2009 zag TopSportsLab het levenslicht. Inmiddels bedient het bedrijf twaalf sportclubs, waarvan zes voetbalclubs uit de eredivisie (AZ, sc Heerenveen, Roda JC, ADO Den Haag, FC Twente en Willem II) en onder meer MVV uit de eerste divisie. AZ was in de zomer van 2010 de eerste Nederlandse club die overstag ging.

Vandekerkhof is trots op die samenwerkingsverbanden. Hij ziet de voetbalwereld veranderen. “Voetbal is een ploegsport maar het gaat steeds meer richting individuele begeleiding. Er zijn ontzettend veel aspecten die een rol spelen bij de fitheid van een speler.”

De naam van TopSportsLab was niet binnen één dag gevestigd, benadrukt Vandekerkhof. “Ik denk dat ik nu pas kan zeggen dat we in een fase komen waarin clubs ons gaan contacteren.” Daarvoor was het voornamelijk lobbyen. “Via ons netwerk - een kring van coaches - vroegen wij of we eens langs mochten komen om ons product te presenteren. Zo hebben we ons stap voor stap gevestigd.”

Doorontwikkelen
Voetbalwetenschap ontwikkelt zich snel en Vandekerkhof is zich ervan bewust dat zijn bedrijf niet stil moet staan. “We hebben nu bijvoorbeeld drie afstudeerstudenten die op voetbalgebied onderzoek doen. Maar er zijn ook bio-engineers die helpen om de algoritmes en formules te verbeteren.”

De wetenschappelijke basis van de software geeft TopSportsLab, volgens Vandekerkhof, een voorsprong op concurrerende monitorsystemen. “Die zeven jaar aan onderzoek helpen. Er is wel veel concurrentie, maar dan op bepaalde deelelementen. Wij combineren die deelelementen en creëren daarnaast ook een uitgebreide database.”

Werknemers van TopSportsLab reizen de hele wereld over om het systeem te promoten. Vandekerkhof komt net uit China, waar hij de interesse van een Chinese topclub aanwakkerde. In Nederland lijkt het zeer waarschijnlijk dat Ajax de volgende eredivisieclub wordt die het monitorsysteem gaat implementeren. “Met Ajax hebben we nog geen klantrelatie geformaliseerd, maar er is wel enthousiasme van twee kanten. Er wordt over en weer veel gemaild en ze testen al een tijdje het systeem.”

Succesverhaal
Als bestuurder - zonder wetenschappelijke expertise - kan Vandekerkhof weinig zeggen over het meetbare effect van TopSportsLab. Om toch te illustreren dat het enthousiasme over de applicatie niet uit heldere hemel komt, vertelt hij het succesverhaal van de Nederlandse voetballer Sherjill MacDonald.

“MacDonald zijn grote probleem waren blessures. Bij Beerschot AC - een team dat werkt met TopSportsLab - wilde de voorzitter daarom van hem af, maar geen club meldde zich vanwege zijn blessuregevoeligheid. Uiteindelijk vroegen wij of we - via intensieve begeleiding - een poging mochten wagen om rendement uit hem te halen. Sindsdien miste hij geen duel voor Beerschot en maakte afgelopen zomer zelfs een transfer naar de Amerikaanse club Chicago Fire.”

Uitbreiding
De groeiende naamsbekendheid van TopSportsLab in de sportwereld stemt Vandekerkhof tevreden. Verdere internationalisering van het bedrijf in de voetbalwereld is een toekomststreven.

Andere sporten zijn inmiddels ook bekend met de software. Vandekerkhof: “We werken al twee jaar samen met de nationale ploegen van de Belgische hockeybond. Dat is een heel fijne samenwerking. Physical trainer Mick Beunen van de Belgische mannenploeg was blij dat hij in Londen met TopSportsLab een tool had om zijn spelers te monitoren, tijdens het intensieve wedstrijdschema op de Olympische Spelen.”

Naast hockey is het bedrijf op dit moment ook voorzichtig de zaalsport aan het verkennen. Een daarvan is volleybal. “Voetbal en hockey lijken op elkaar. Het zijn beide explosieve sporten, waardoor spelers bijna op dezelfde manier belast worden. Bij volleybal is dat heel anders. We hebben net de eerste stapjes gezet met het testen van een paar atleten.”

Vandekerkhof heeft een droomlijst van toekomstige TopSportsLab-sporten. Bovenaan die lijst staat ijshockey. “Voor mij is dat een ultiem doel. In bepaalde werelddelen is die sport ontzettend populair.”