Basketbalclub wint campagne ‘Onze Scheids, Mijn Held’

Basketbalvereniging VBC Akrides uit Velsen won begin maart de campagne ‘Onze Scheids, Mijn Held’, als sportvereniging in Nederland die zich het beste inzette voor haar scheidsrechters en officials. Het was de afsluiting van een campagne die startte in oktober 2012, waarin sporters en verenigingen werden uitgenodigd om uit te leggen hoe zij arbitrage waarderen.

In totaal ontving het initiatief 130 inzendingen via de website Onzescheids.nl. Het programma werd uitgevoerd door 22 sportbonden en NOC*NSF, als onderdeel van het actieplan ‘Naar een veiliger sportklimaat’, dat in november 2011 werd gelanceerd en als hoofddoel heeft om gewenst gedrag in de sport te stimuleren en ongewenst gedrag langs de sportvelden uit te bannen.

Uitspreken
Ary Hordijk is bij NOC*NSF programmamanager van ‘Naar een veiliger sportklimaat’ en legt uit dat arbitrage een belangrijk onderdeel vormt in het actieplan. “Met ‘Onze Scheids, Mijn Held’ werd uitgesproken wat elke sporter wel denkt, maar niet vaak uitspreekt: zijn waardering voor de scheidsrechter. Het doel was om er voor te zorgen dat scheidsrechters met plezier hun wedstrijden blijven fluiten. Tweede doel was om zoveel mogelijk goede ‘verhalen’ en voorbeelden van verenigingen naar boven te halen.”

Met de campagne werden verschillende activiteiten georganiseerd. Zo verbonden onder andere hockeyer Floris Evers, scheidsrechter Kevin Blom en oud-topjudoka Ruben Houkes zich als ambassadeurs aan de actie, werd sportspecifiek promotiemateriaal verstuurd aan 10.000 verenigingen en op die manier werden verenigingen uitgenodigd hun scheidsrechtersbeleid te delen.

Topvoorbeeld
Met het winnen van ‘Onze Scheids, Mijn Held’ mocht VBC Akrides een cheque van 5.000 euro storten in de clubkas. De vakjury - bestaande uit de ambassadeurs van het actieplan waaronder KNVB-voorzitter Michael van Praag - oordeelde dat Akrides de prijs verdiende vanwege hun intensieve begeleiding van jonge arbiters. Daarnaast stelt de vereniging het verplicht dat alle clubleden wedstrijden fluiten en verhoogt het de spelregelkennis van leden op een unieke manier.

Verder werkt de vereniging met een vaste scheidsrechtersbegeleider die aanwezig is in de zaal op wedstrijddagen en als aanspreekpunt fungeert. Ook worden teams geïnformeerd als een onervaren scheidsrechter de wedstrijd fluit, om zo meer begrip bij spelers en begeleiders af te dwingen. Daarnaast stuurt Akrides regelmatig een spelregelprijsvraag rond om zo de spelkennis actueel te houden bij haar leden.

Cursus
Het actieplan ‘Naar een veiliger sportklimaat’ organiseerde vóór de campagne ‘Onze Scheids, Mijn Held’ al cursussen voor verenigingsmensen, zodat deze zelf kunnen bijdragen aan een veiliger sportklimaat. Deze cursussen zijn voor zowel bestuurders als voor scheidsrechters, trainers en begeleiders.

Hordijk: “We helpen bonden door spelregelcursussen en andere ondersteunende middelen voor verenigingen aan te bieden. Verenigingen worden daarmee ondersteund om arbitragebeleid een vaste plek te geven binnen de vereniging. Voor scheidsrechters en officials is een training mentale weerbaarheid ontwikkeld, die al door veel bonden aan hun verenigingen wordt gegeven.”

Meer actie
De cursussen worden als onderdeel van het actieplan ‘Naar een veiliger sportklimaat’ nog tot en met 2016 aangeboden. Naast de cursussen en de campagne ‘Onze Scheids, Mijn Held’, is er volgens Hordijk binnenkort meer actie te verwachten om grensoverschrijdend gedrag van sportvelden te weren. “Er is een bondsbrede inventarisatie geweest naar tuchtrecht bij alle sportbonden”, zegt Hordijk. “De bonden hebben aangegeven sportbrede uniformiteit na te streven op het gebied van de aanpak van grensoverschrijdend gedrag, zoals de strafmaat.”

Naast uniforme tuchtrechtmaatregelen willen sportbonden volgens Hordijk gezamenlijke tuchtrechtwaarborgen opstellen, waaraan elke bond moet voldoen. Die moeten ingepast worden in het rijtje van bestaande waarborgen, zoals onafhankelijkheid van rechters, transparantie van het tuchtproces en de mogelijkheid tot hoger beroep. “In het voorjaar van 2013 krijgt de Algemene Ledenvergadering van NOC*NSF de gekozen uitgangspunten ter goedkeuring voorgelegd. Indien de Ledenvergadering akkoord gaat, kunnen deze waarborgen concreet worden geformuleerd, vastgesteld en geïmplementeerd.”

Evalueren
Nu de recentste scheidsrechterscampagne met ‘Onze Scheids, Mijn Held’ is afgelopen wordt de actie geëvalueerd. Aangezien het de eerste keer is dat in samenwerking met 22 sportbonden een dergelijke actie is georganiseerd, is de uitkomst van die evaluatie lastig te voorspellen. Maar Hordijk benadrukt dat er zeker de intentie is om opnieuw een dergelijke campagne te organiseren.

“Ons plan is om hiermee door te gaan, met als startpunt de Week van de Scheidsrechter, die gepland is van 5 tot en met 13 oktober 2013”, zegt de programmamanager. Over de kosten kan hij zeggen dat de gezamenlijke opzet van ‘Onze Scheids, Mijn Held’, kosteneffectiever is dan een ‘ieder voor zich’ opzet. “Voor kleinere bonden is zo'n campagne zelf organiseren überhaupt nauwelijks haalbaar”, verklaart Hordijk.

Vanuit het pionierskarakter van de campagne is Hordijk voornamelijk tevreden met de ruim honderd goede voorbeelden omtrent scheidsrechtersbegeleiding, -waardering en andere inzichten die de verschillende verenigingen uit allerlei sporten deelden via de actie.