App wil ernstige gevolgen van hoofd- en hersenletsel verkleinen

door: Rins van Kouwen | 10 april 2014

Elk jaar raken 76.000 sporters tijdens het sporten aan het hoofd geblesseerd. Met de gratis ‘Hoofdletsel Sport’-app moeten hoofd- en hersenletselkwetsuren in de sport vroegtijdig worden gesignaleerd om zo de kans op ernstigere gevolgen te verkleinen.


Van de 76.000 sporters die jaarlijks aan hun hoofd geblesseerd raken, belanden 14.000 op een Spoedeisende Hulp-afdeling (SEH). Bijna een kwart van hen heeft schedel- of hersenletsel. “Het gaat om hoofdblessures in lichte of ernstige mate,” zegt Casper Dirks van VeiligheidNL. “Bij hersenletsel moet je echter in beide gevallen vaak snel en juist handelen om erger te voorkomen.”

Risico's
Elk jaar ontstaan 4,4 miljoen sportblessures. Voetbal, hockey, paardrijden, schaatsen, wielrennen, zeilen en zwemmen zijn de meest risicovolle sporten. In deze zeven sporten komen ook de ernstigste hoofdletsels voor. “Voetbal en hockey zijn bijvoorbeeld sporten waar contact met een medespeler en sportmaterialen tot hoofdletsel kan leiden,” legt Dirks uit. “Met voetbal kun je bijvoorbeeld met de hoofden tegen elkaar komen of met je hoofd tegen een doelpaal botsen. Bij hockey kan het gebruik van de stick ook leiden tot hoofdblessures. En in de hippische sport en het wielrennen kan een val van een paard of fiets voor een hoofdletselblessure zorgen."  

Dirks benadrukt het belang van de bewustwording bij sporters: “Dankzij onze campagne ‘Gebruik je kop, helm op’ vorig jaar realiseren zich nu meer fietsers dat het dragen van een helm tijdens het sporten veiliger is,” vertelt Dirks. “Voor het paardrijden willen we met het lespakket Fit & Veilig de ruiters leren om beter te vallen en aan hun fitheid te werken."

Gratis app
De gratis Hoofdletsel Sport app - die vandaag door VeiligheidNL is gelanceerd - is gemaakt met financiering van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en ontwikkeld in samenwerking met NOC*NSF, KNVB, KNHB, Vereniging voor Sportgeneeskunde, Hersenstichting Nederland en het Nederlandse Rode Kruis. Met de app willen VeiligheidNL en haar partners zorgen dat sporters en toeschouwers bij hoofdletsel snel kunnen inschatten hoe ernstig het letsel is, of het verantwoord is om iemand door te laten sporten en of het nodig is om medische hulp in te schakelen.

De Hoofdletsel Sport app helpt de gebruiker ook om fysieke symptomen van hoofd- en hersenletsel te herkennen en het geheugen van de sporter te testen. Door een aantal vragen en feitenlijstjes aan de geblesseerde sporter voor te leggen kan de ernst van zijn kwetsuur worden bepaald.

“De app geeft bijvoorbeeld aan hoe het met het geheugen van de sporter gesteld is en hoe de betrokkenen moeten handelen in verschillende situaties. Als het echt ernstig is, wordt vaak wel snel 112 gebeld, maar als het minder ernstig lijkt en er is twijfel of de sporter wel of niet kan doorspelen, is het lastiger te bepalen wat je moet doen. Met name licht hersenletsel wordt door slachtoffers en omstanders vaak onderschat, maar slachtoffers kunnen hun leven lang lichamelijke en psychische klachten ondervinden als er niet snel of juist wordt gehandeld.”

Opvolger hersenkaartje
De app geeft ook informatie over de dichtstbijzijnde spoedeisende hulp of huisartsenpost, die ook automatisch kunnen worden gebeld. Daarnaast kunnen gebruikers de testresultaten met elkaar delen of als naslagwerk gebruiken. De app is bedoeld voor iedereen op en rondom het sportveld. Van sporters, coaches, scheidsrechters tot ouders van sportende kinderen en docenten van een sportopleiding. De app is daarmee de digitale opvolger van het hersenkaartje, dat tot nu toe werd gebruikt om de ernst van hoofdletsel te bepalen.

“We gaan mee met de tijd,” zegt Dirks. “Bij veel sportactiviteiten is tegenwoordig een telefoon vaak bij de hand of anders is in de omgeving wel iemand met een smartphone aanwezig die de app kan raadplegen. Dat maakt het gebruik makkelijk.”

De Hoofdletsel Sport app voor iOS en Android is vanaf vandaag gratis te downloaden in de App store en via Google Play. Voor meer informatie: www.veiligheid.nl