TPP-Rotterdam houdt met prijswinnend project jongeren op rechte pad

door: Lennart Bloemhof

De Meer dan Voetbal Award-jury roemde in haar oordeel de manier waarop zaalvoetbalclub TPP-Rotterdam een maatschappelijk probleem aanpakt en ‘focust op een lastige doelgroep die niet zichtbaar is in de maatschappij’. Met het kersverse Amateurproject van het Jaar ‘Alleen jij bepaalt wie je bent’ zet de sportclub uit de Maasstad haar eigen spelers in als rolmodellen om Rotterdamse jongeren discipline en normen en waarden bij te brengen, met als doel hen zo een kans op een betere toekomst te bieden.

Dave Koolen is bestuurslid bij TPP-Rotterdam. Hij is vereerd dat zijn club op 25 oktober de prijs in ontvangst mocht nemen. “Je hoopt het wel en je hoort dat je goed bezig bent”, zegt Koolen. “Maar aan de andere kant zijn we een relatief jonge amateurclub van slechts tien jaar oud. Als je dan de indrukwekkende projecten van andere genomineerden ziet, blijft het tot het laatste moment spannend. We zijn hier dolblij mee.”

Rolmodellen
Het eerste team van TPP-Rotterdam speelt haar wedstrijden op het hoogste zaalvoetbalniveau van Nederland en heeft als thuishaven Topsportcentrum Rotterdam, middenin Rotterdam-Zuid en op steenworp afstand van De Kuip. Spelers van de club zijn woonachtig of werkzaam in de Rotterdamse wijken waar het project op focust. Zij kennen daardoor de doelgroep van het project goed: jongeren van 12 tot ongeveer 18 jaar, bungelend tussen het goede en slechte pad.

Met ‘Alleen jij bepaalt wie je bent’ nodigen de spelers van TPP-Rotterdam deze jongeren uit om mee te voetballen bij de club en geven ze zaalvoetbaltrainingen. Vervolgens worden de kinderen gestimuleerd om te blijven zaalvoetballen. Gedurende het traject staan ze onder sociale controle van de spelers. Daarmee moet de weg naar het slechte pad worden gehinderd voor de jongeren, terwijl ze tegelijkertijd normen en waarden meekrijgen. “We zetten onze spelers in als rolmodellen voor een betere samenleving”, zegt Koolen.

Het project benut de expertise van diverse partners, zoals jongerenbureaus, gemeentelijke instanties, Rotterdam Topsport en Rotterdam Sportsupport. Koolen: “We hebben een groot netwerk van jongerenwerkers in de wijken waarmee we samenwerken en die weten precies welke jongeren behoefte hebben aan het traject.”

Stroomversnelling
Het prijswinnende project van de zaalvoetbalvereniging loopt nu ruim een jaar. Koolen legt uit dat het plan om Rotterdamse jongeren via de eigen spelers van de straat te houden al langer leefde bij TPP-Rotterdam, maar dat het idee in een stroomversnelling raakte toen het ministerie van Veiligheid en Justitie de club vroeg om deel te nemen aan een landelijk programma dat het ministerie ontwikkelde; de Taskforce Overvallen van het ministerie werkte aan een gelijksoortig project als het TPP-plan, met als doel jongeren uit de criminaliteit te houden.

Financier van het Rotterdamse project is zodoende het ministerie van Veiligheid en Justitie en de naam van het TPP-project is afgeleid van het overheidsprogramma. Koolen benadrukt dat TPP het plan verder naar eigen inzicht heeft ingevuld. “We hebben onze spelers op unieke wijze ingebed in het project. Ze waren ook meteen enthousiast om mee te doen, want ze deden dit al: ze gaven zaalvoetbalclinics op scholen, hadden vaak al een sportopleiding afgerond of waren ervaren met lesgeven. We hoefden daarom bijvoorbeeld geen externen in te huren en hadden geen extra vrijwilligers nodig.”

Binding
Persoonlijke binding tussen speler en jongere is belangrijk in het project, aldus Koolen. Hij illustreert dat belang aan een observatie die Eric Gudde - algemeen directeur van Feyenoord - hem toevertrouwde na een recent bezoek aan een school in Rotterdam-Zuid. Volgens Gudde kenden veel kinderen de aanvoerder van Feyenoord, Graziano Pellè, niet. “Het heeft dan ook geen zin om zo’n speler als rolmodel te bestempelen”, zegt Koolen. “Bij ons is die binding er gewoon veel meer: onze spelers wonen in de buurt van de jongeren en rijden niet elke dag in dure auto’s weg bij De Kuip.” De spelers fungeren volgens het bestuurslid als voorbeeld voor hun jongere wijkgenoten: “Jongens kijken echt tegen hen op.”

Verder benaderen de spelers van TPP-Rotterdam jongeren proactief op scholen om mee te doen aan het project via clinics en trainingen, of spreken ze hen aan op straat. Zo is de bekende Nederlandse straatvoetballer en TPP-speler Soufiane Touzani ambassadeur van het project.

Gedragsverandering
‘Alleen jij bepaalt wie je bent’ leverde concrete resultaten op. Deelnemende jongeren lieten betere schoolprestaties zien, zorgden voor een hogere sportparticipatie en hun houding veranderde positief. “Bij een aantal jongens zagen we dat hun gedrag beter werd, sommigen gaven het zelf ook aan en van ouders hoorden we dat ze geen overlast meer hadden van hun kinderen. We vragen ook niet veel van de jongeren. Alleen dat ze rekening met zichzelf en met anderen houden”, aldus Koolen.

“Daarnaast proberen we ze duidelijk te maken dat de straatcultuur geen waarde heeft in de maatschappij. De jongeren denken vaak dat ze een grote mond nodig hebben om zich staande te houden, maar ze beseffen niet dat mensen zich dan juist tegen ze keren.”

Wanneer de jongeren na de introductietrainingen met de spelers laten zien ‘goedwillend’ te zijn, mogen ze twee jaar bij TPP blijven voetballen via het project. Koolen zegt dat de jongeren wel discipline moeten blijven tonen, willen ze deel blijven uitmaken van het initiatief. “Dat betekent onder andere op tijd komen voor trainingen en ze moeten zich goed gedragen. We doen veel moeite voor ze en halen ze op voor trainingen, of gaan bij ze langs wanneer ze afwezig zijn. Daar staat wel iets tegenover.”

Voorbeeldfunctie
De Meer dan Voetbal Award in de prijzenkast van TPP is voor Koolen het tastbare bewijs dat zijn club op de goede weg is met het project. “We gaan sowieso door en binnenkort gaan we weer nieuwe jongeren werven”, zegt hij over de directe toekomst van het initiatief. Elke week spelen nu vierhonderd Rotterdamse kinderen zaalvoetbal bij de club.

Volgend seizoen wil TPP dat aantal ophogen naar zevenhonderd jongeren. “We trainen en hebben nu een eigen competitie voor het basisonderwijs en voortgezet onderwijs, allen met een jongerenwerker als coach en selectiespeler als trainer. Hierdoor hebben we zowel op school, het veld en op straat goed zicht op de jongeren. Komend seizoen zijn we van plan om te starten met een Mbo-competitie. Als we de ouderparticipatie ook nog omhoog krijgen, is hiermee de sociale controle in onze ogen compleet”, zegt Koolen ambitieus.

Koolen zegt dat TPP-spelers daarom de eersten zijn die zich fatsoenlijk moeten gedragen, zowel op als naast het veld. “TPP-spelers moeten deze jongeren het goede voorbeeld geven, ze kunnen het niet maken zich te misdragen voor een volle tribune met 200 kinderen. Dan ben je verkeerd bezig." Koolen trekt vervolgens de parallel met profspelers uit de Eredivisie en Jupiler League: "Zij hebben de ogen van honderdduizenden kinderen op zich gericht. Een band met ‘Respect’ om de arm is niet voldoende. We zijn druk bezig dit bij de KNVB op de agenda te krijgen.”

Het bestuurslid hoopt dat met de Meer dan Voetbal Award-stempel meer aandacht komt voor het project van TPP en het belang van de voorbeeldfunctie die (betaald) voetballers hebben voor veel kinderen. Het TPP-project is volgens Koolen makkelijk te kopiëren door andere sportclubs. “In essentie is het heel simpel. Wij hameren er bij de jongeren op dat ze zich normaal moeten gedragen. Goede rolmodellen zijn daarbij het belangrijkste.”

Voor meer informatie: tpp-rotterdam.nl of 'Alleen jij bepaalt'