Nieuwe campagne tegen racisme in voetbal van start

door: Lennart Bloemhof

Racisme in voetbal en maatschappij: het is nog altijd een actueel probleem in Nederland, signaleert de stichting Geef Racisme De Rode Kaart. Sinds april is de stichting bezig met het opzetten van een campagne tegen racisme. Medio oktober volgt de start van de actie en in januari 2015 staan de eerste activiteiten voor scholen en verenigingen op het programma. Sport Knowhow XL maakt kennis met Hubert Rovers, projectleider van de stichting. Hij vertelt over de aanleiding, inhoud en doelen van Geef Racisme De Rode Kaart.

Rovers legt uit dat de campagne niet nieuw is. In het Engelse voetbal loopt al sinds 1996 de campagne 'Show Racism The Red Card'. De actie was daar meteen een succes en is inmiddels in acht Europese landen door- gebroken. Het succes van de campagne in andere landen en maatschappelijke ontwikkelingen in Nederland waren redenen de campagne ook landelijk in Nederland uit te rollen.

“Het uitspreken tegen racisme en discriminatie komt steeds minder voor, terwijl het in allerlei vormen een steeds urgenter probleem wordt in de Nederlandse maatschappij” zegt Rovers over de aanleiding de stichting op te richten. “Als ik zie hoe deze op dit vlak verhardt, waardoor we steeds meer tegenover elkaar komen te staan in plaats van met elkaar, dan vind ik dat niet goed”, vervolgt hij over zijn persoonlijke betrokkenheid met het thema. Als voorbeeld noemt Rovers de discussie rond Zwarte Piet:

“Het gaat mij dan niet om de inhoud van dat debat, maar om wat mensen tegen elkaar zeggen op bijvoorbeeld sociale media. Dat is soms puur racisme en de acceptatie van die toon van het debat is een teken dat mensen het niet meer zien. Dat zegt veel over de urgentie van het probleem. De tegenstellingen in de Nederlandse maatschappij worden steeds harder. Wij willen vooroordelen bespreekbaar maken en mensen weer om de tafel krijgen.”

Thema naar achtergrond
Het is een van de redenen om nu met de actie te komen, aldus de projectleider. Een andere reden is de ontwikkeling van het maatschappelijk ondernemen (MVO) in het voetbal. Rovers: “Toen betaald voetbalclubs rond 2000 daar intensief mee begonnen, was uitspreken tegen racisme een van de eerste thema’s op hun agenda. Maar de laatste jaren is MVO steeds breder geworden bij profclubs met onder meer onderwijs- en gezondheidprojecten, waardoor dit thema naar de achtergrond is verdwenen.”

De stichting wil het uitspreken tegen racisme weer zichtbaar maken. Om dat doel te bereiken, is bewust gekozen de campagne zelfstandig op te zetten en met een heldere boodschap naar buiten te treden. Wel wordt op inhoudelijk vlak samengewerkt met de Engelse campagne. Verder zoekt Geef Racisme De Rode Kaart samenwerking met de sportiviteit- en respectcampagne van de KNVB, maar sloot zich daar bewust niet bij aan: “Die campagne is veel breder opgezet, onze specifieke boodschap verwatert daarin. Onze campagne moet van meerwaarde zijn en er een extra dimensie aan geven”, stelt de projectleider. Ook wordt er overlegd over samenwerken met Meer dan Voetbal. Rovers: “We willen namelijk niet een van de vele initiatieven worden, maar een verdiepende aanvulling zijn.”

Sport als rolmodel
In de praktijk zet Geef Racisme De Rode Kaart de actie breed op. Voetbal is in de campagne een middel om de gehele maatschappij te bereiken. Sport is in die gedachtegang rolmodel voor de maatschappij. Het project trapt af met de profclubs PSV, VVV Venlo en ADO Den Haag en ook twee amateurclubs hebben zich bij de stichting aangesloten.

Inhoudelijk richt het initiatief zich op allerlei vormen van racisme. Van discriminatie van bevolkingsgroepen tot islam- en homofobie. “En het gaat ons dan niet om het wijzende vingertje, maar om met elkaar in gesprek gaan en het duidelijk uitspreken van spelers en clubs tegen racisme”, aldus Rovers. Met de profclubs worden specifieke maatwerkprogramma’s gestart, omdat “de problematiek in elke stad weer anders is”. PSV sloot zich direct bij de stichting aan, omdat die club al jarenlang op eigen initiatief een antiracismecampagne organiseert. In Eindhoven start Geef Racisme De Rode Kaart met PSV een pilot met als thema islamofobie.

ADO, dat al langer een programma heeft rond homofobie, is de eerste Nederlandse club met een supportersclub voor homoseksuelen en transgenders: de Roze Reigers. “Zij waren voor ons daarom een logische club om te benaderen”, aldus Rovers.

Uitspreken
Anton Nijboer, projectmanager van de Stichting ADO Den Haag in de Maatschappij, twijfelde niet om mee te doen aan het project: “Racisme hoort niet thuis op de velden en in de samenleving. Wij zetten ADO dan graag in als rolmodel.” Verder sluit het initiatief goed aan bij projecten die de club al sinds 1996 organiseert op gebied van pesten, discriminatie en homoacceptatie.

Nijboer vindt het lastig een uitspraak te doen over racisme onder ADO-supporters, omdat “individuele acties van mensen met een ADO-sjaal niet te controleren zijn”. Het is volgens hem daarom goed dat de club zich duidelijk uitspreekt tegen racisme. Hij vervolgt: “We willen benadrukken er helemaal niet achter te staan. We hebben zelf een mengeling van spelers uit allerlei verschillende culturen. Iedereen is welkom bij ons. Dat willen we graag laten zien met dit project.”

Amateurclubs
Naast profclubs als ADO wil de stichting Geef Racisme De Rode Kaart ook graag amateurclubs bij het project betrokken. “Via profclubs willen we de massa te bereiken, maar amateurclubs vormen de daadwerkelijke maatschappij en daar willen we veranderingen in aanbrengen. Zij zijn dus cruciaal”, zegt Rovers. Hij roept daarom ook alle amateurclubs zich aan te sluiten bij het initiatief en uit te spreken tegen racisme.

Van 9 tot en met 23 oktober loopt de jaarlijks Europese campagne tegen racisme van de organisatie FARE (Football Against Racism in Europe), gesteund door de Europese voetbalbond UEFA. Dat is voor Geef Racisme De Rode Kaart het startschot de eigen bewustzijncampagne in Nederland te starten. Rovers hoopt op veel zichtbaarheid, waardoor nog meer clubs zich zullen aanmelden bij de campagne.

In januari wil de stichting starten met het organiseren van activiteiten. Zo wil het project scholen gaan bezoeken, waarbij profspelers als boegbeelden klassen voorlichten en gastlessen geven rondom racisme en ook pesten. Ook amateurclubs krijgen extra aandacht. Verenigingen worden ondersteund bij bijvoorbeeld het opstellen van een antiracismebeleid.

Momenteel is de stichting druk bezig de Engelse activiteiten naar de Nederlandse situatie te vertalen. Ook is Geef Racisme De Rode Kaart in gesprek met een aantal andere profclubs die geïnteresseerd zijn zich aan te sluiten bij het initiatief. Alle clubs - zowel amateur als prof - zijn van harte welkom, benadrukt Rovers. Clubs kunnen deelnemen aan de campagne door zich aan te melden via Twitter, Facebook of e-mail. “Want hoe meer clubs zich uitspreken tegen racisme, hoe beter. Niet alleen op het veld, maar ook daarbuiten”, besluit Rovers.

Voor meer informatie: Facebook, Twitter, info@rodekaart.eu en 085-401 6592.