Mulier Instituut onderzoekt sportdeelname en golfbehoefte in De Bilt

Van sportdeelname- en golfonderzoek naar ‘Sportgemeente van het Jaar 2009’
Eind 2008 speelde in de gemeente De Bilt een discussie over de aanleg van een nieuwe golfbaan. Vanuit het college kwam als gevolg van deze discussie het verzoek om het draagvlak voor een nieuwe golfbaan in beeld te brengen. Wethouder Mittendorff (Sport) van de gemeente De Bilt zag de kans schoon om niet alleen het draagvlak voor een golfbaan te peilen bij de bevolking, maar ook vragen te stellen over het sportgedrag. “Als je toch onderzoek doet dan maar beter goed en breder zodat je ook informatie krijgt over de waardering van sportaccommodaties en het sportgedrag”. Het Mulier Instituut werd benaderd om vorm te geven aan dit golf- en sportdeelname onderzoek.

Onderzoek
He sportdeelname onderzoek voor de gemeente De Bilt is uitgevoerd op basis van de Richtlijn voor Sportdeelname Onderzoek (RSO). Standaardvraagstellingen over sportdeelname werden aangevuld met specifieke golfvragen en modules die ingaan op het gebruik van en tevredenheid over sportaccommodaties, het voorzieningenniveau en het beweeggedrag. Deze schriftelijke vragenlijst is uitgezet bij de bevolking van zes jaar en ouder in de gemeente De Bilt. Aanvullend op dit bredere sportdeelname onderzoek heeft het Mulier Instituut in samenwerking met Kenniscentrum Recreatie een analyse verricht om de huidige en toekomstige golfvraag en -behoefte in beeld te brengen. Hierbij is allereerst uitgegaan van de huidige deelname aan golf in de provincie Utrecht en de huidige deelname aan golf in de gemeente De Bilt. Het resultaat van de vraag- en aanbodanalyse is in een kaart weergegeven voor het jaar 2008. Omdat langdurige ruimtelijke planvorming nodig is om tot een nieuwe golfbaan te komen, is eenzelfde berekening uitgevoerd voor het jaar 2015. Hiervoor is onder andere op basis van demografische gegevens uit het woningonderzoek van de provincie en bestaande trends de toekomstige vraag geraamd en zijn reeds geplande aan te leggen golfbanen bij het aanbod meegenomen.

Geen nieuwe golfbaan
De resultaten rond de behoeftepeiling van een nieuwe golfbaan in de provincie en gemeente zijn verwerkt in verschillende kaarten. Deze kaarten beschrijven ten eerste de huidige vraag naar en het aanbod van golfbanen uitgedrukt in rondes. Daarnaast zijn ook schetsen gemaakt van deze situatie in het jaar 2015, bij aanwezigheid én bij afwezigheid van een nieuwe golfbaan. Uit deze behoeftepeiling kwam naar voren dat binnen de provincie Utrecht genoeg golffaciliteiten zijn om aan de vraag te beantwoorden. Maar omdat in de gemeente De Bilt een relatief hoge vraag bestaat naar golf, kan aan deze vraag binnen de gemeentegrenzen niet worden voldaan.

De inwoners van de gemeente De Bilt laten echter weinig twijfel bestaan over de wenselijkheid om een golfbaan aan te leggen. De vraag die in het sportdeelname onderzoek is opgenomen om het draagvlak voor een nieuwe golfbaan te peilen geeft blijk van een duidelijke afkeur: een substantiële groep inwoners van de gemeente De Bilt is tegen een nieuwe golfbaan in de gemeente. Genoeg reden voor de gemeente De Bilt om de plannen voor een nieuwe golfbaan van tafel te schuiven. Had de gemeente De Bilt desondanks toch over willen gaan tot de aanleg van een golfbaan, dan had een nieuwe provinciale verordening, die aangeeft dat er geen golfbaan aangelegd mag worden bij onvoldoende draagvlak, die plannen in de weg gestaan.

Sportieve gemeente
Dat een aantal inwoners van De Bilt zich expliciet uitsprak tegen de nieuw aan te leggen golfbaan bleek geen uiting van een algemene aversie tegen sport of bijbehorende faciliteiten binnen de gemeente. Zo komt uit het sportdeelname onderzoek onder meer naar voren dat het cijfer van sportdeelname, ten opzichte van het landelijk gemiddelde, relatief hoog is. Daarnaast is de Biltenaar ook erg tevreden met de kwaliteit van de sportfaciliteiten in de gemeente. Alleen de zwemvoorzieningen vormen hierop een uitzondering. Dit komt zowel naar voren in de waardering van de huidige voorziening als bij de vraag over de eventuele wenselijkheid van extra zwemvoorzieningen. De sportbeoefening bevalt de meesten goed. De verenigingen of commerciële aanbieder waar de sportbeoefening plaatsvindt wordt door negen van de tien sporters aanbevolen aan anderen. Het lijkt erop dat zowel de verenigingen als de commerciële organisaties oog hebben voor de wensen van de klant en voldoende kwaliteit weten te bieden.

‘Sportgemeente van het Jaar 2009’
Met de op het oog goede cijfers uit het sportdeelname onderzoek als fundament, is door de gemeente De Bilt deelgenomen aan de verkiezing ‘Sportgemeente van het Jaar 2009’. De wens om het beleid te toetsen aan die van andere gemeenten bestond al langer. Het verrichte sportdeelname onderzoek bood de gemeente de mogelijkheid om de effecten van het gevoerde beleid zichtbaar te maken en uit te drukken in aansprekende kengetallen. Die mogelijkheid is met beide handen aangegrepen door de gemeente De Bilt. En met succes, zo bleek later. Bij de verkiezing - waar 34 gemeenten aan deelnamen kwam de gemeente De Bilt als beste uit de bus.

Aan de slag
Wat als een draagvlakpeiling voor een nieuwe golfbaan begon leverde uiteindelijk de titel ‘Sportgemeente van het Jaar 2009’ op, alsmede een schat aan gegevens over het sportgedrag van de inwoners van de gemeente De Bilt. Gegevens waar de beleidsmakers direct mee aan de slag zijn gegaan om nieuw sportbeleid te formuleren voor de komende jaren. Wethouder Mittendorff is dan ook zeer content met het onderzoek: “Beleid maken zonder dat je goede gegevens hebt gaat niet, dan doe je maar wat. We hebben nu door het onderzoek veel gegevens over sportend en bewegend De Bilt. Dat was een echte ‘eye opener’, iedere gemeente zou eigenlijk over dergelijke gegevens moeten beschikken.”.

David Romijn en Remco Hoekman zijn onderzoekers bij het W.J.H. Mulier Instituut. Voor meer informatie over het sportdeelname onderzoek: Remco Hoekman (r.hoekman@mulierinstituut.nl, 073-612 6401) of kijk op www.mulierinstituut.nl/monitoring/rso.