Hoe geeft de Jupiler League invulling aan Meer dan Voetbal?

De Jupiler League heeft het niet gemakkelijk. Vorige week kwam de tweede voetbalcompetitie van Nederland in het nieuws door het faillissement van AGOVV. “Dat raakt de competitie als collectief, zowel sportief als commercieel”, aldus Jelle Beuker, operationeel directeur van de Jupiler League. Beuker benadrukt echter dat de Coöperatie Eerste Divisie (CED) enkele jaren geleden begonnen is met een beleid om ervoor te zorgen dat alle clubs en de competitie als geheel een sportieve en financieel gezonde toekomst hebben. Dat beleid heeft vier pijlers: technisch, financieel/strategisch, commercieel en maatschappelijk. Die maatschappelijke pijler kan clubs helpen op de drie andere terreinen. “Maar de commerciële component kan natuurlijk nooit het uitgangspunt zijn van sociaal-maatschappelijke projecten bij een club.” Wat betekent ‘Meer dan Voetbal’ in de Jupiler League?

“Laat ik voorop stellen dat betaald voetbalclubs per definitie sociaal-maatschappelijke organisaties zijn”, zegt Beuker. “Clubs organiseren wedstrijden om zoveel mogelijk mensen te vermaken en in die zin spelen zij per definitie een belangrijke rol in de lokale maatschappij. Als mensen langs een stadion lopen, hebben ze daar een ander gevoel bij dan bij de lokale supermarkt. Clubs worden zich steeds beter bewust van die positie en nemen hun maatschappelijke rol meer dan ooit ook echt serieus.”

Aantrekkingskracht betaald voetbal
Hoewel alle clubs hun eigen invulling geven aan hun maatschappelijke verantwoordelijkheid, heeft de Coöperatie Eerste Divisie in overleg met de clubs in het seizoen 2009/'10 één collectief programma opgezet om zich maatschappelijk te profileren: het 'Playing for Success'-project. Dat programma maakt gebruik van de aantrekkingskracht van het betaald voetbal. Jongeren met een bepaalde leerachterstand worden in de clubomgeving uitgedaagd, gestimuleerd en geprikkeld tot betere leerprestaties waardoor ze binnen een korte tijd weer terug zijn op het niveau van hun jaargenoten.

“Doelstelling was destijds om dat programma binnen vier jaar bij alle achttien clubs in de Jupiler League te implementeren”, aldus Beuker. “Op dit moment draait het programma bij zeven of acht clubs. Kinderen krijgen een soort bijles in het stadion en in die taal-, reken- en ict-lessen wordt gebruik gemaakt van voorbeelden uit het voetbal om de lessen aantrekkelijk te maken. Het maakt voor een dergelijk programma ook niet uit hoe groot de club of het stadion is. FC Zwolle - dat vorig jaar is gepromoveerd naar de Eredivisie - was de eerste club in de Jupiler League. Zij hebben nu een uitgebreid Playing for Success-centrum en ze hebben natuurlijk ook een relatief groot stadion. Maar onlangs is bijvoorbeeld ook Almere City FC begonnen met een leercentrum.”

Sportiviteit en Respect
Naast ‘Playing for Success ondersteunt de Coöperatie Eerste Divisie ook het voetbalbrede programma Sportiviteit en Respect. Dit wordt onder meer zichtbaar gemaakt met het ‘Jupiler League is Meer Dan Voetbal’-logo op de officiële wedstrijdballen in de Jupiler League. Volgens Beuker gaat het echter niet alleen om de competitiebrede aandacht, maar juist ook de lokale invulling die clubs geven aan hun maatschappelijke rol.

“Clubs hebben natuurlijk allemaal hun eigen projecten, variërend van ziekenhuisbezoek tot partnerships met KiKa, noem maar op. Neem bijvoorbeeld MVV Maastricht. Die club heeft er heel bewust voor gekozen om door middel van hun eigen stichting ‘Maatschappelijke Projecten Maastricht’ die maatschappelijke rol meer dan serieus te nemen en daar worden de spelers ook echt bij betrokken. De voorzitter zegt ook: als ik zelf naar een ziekenhuis ga, kijkt niemand op of om, maar als ik de spits meeneem, vindt iedereen dat prachtig", zegt Beuker. Volgens hem gaat het om het toevoegen van die beleving.

‘De Betrokken Spartaan’
"Iedere club gaat daar op zijn eigen manier mee om. Bij MVV is maatschappelijk verantwoord ondernemen ook letterlijk terug te lezen in hun visie: ‘Voetbal kan grote groepen mensen binden, niet alleen als sport maar steeds vaker ook op maatschappelijk gebied’. Zij hebben zelfs hun spelerscontracten hierop aangepast. Een club als Sparta, die ook een eigen stichting ‘De Betrokken Spartaan’ heeft wordt buiten de maatschappelijke activiteiten toch vaak eerder geassocieerd met de ontwikkeling van talenten. Dat kan ook. Maatschappelijk verantwoord ondernemen kan dus ofwel het speerpunt zijn van de club ofwel een van de vele activiteiten”, aldus Beuker.

In het komende voorjaarsoverleg gaat de Coöperatie Eerste Divisie haar beleid, dus ook het collectief beleid ten aanzien van maatschappelijk verantwoord ondernemen, tegen het licht houden. “Dan discussiëren we ook met de clubs over de vraag welke kant we op willen met maatschappelijk ondernemen in de Jupiler League. Zo zouden we bijvoorbeeld nog veel meer dan nu het geval is, de focus kunnen leggen op MVO of - juist om het zwart-wit te stellen - op de kant van het bier, pizza en online gokken, laat ik het zo maar noemen", zegt Beuker.

Strategische keuze
Het is een keuze tussen twee kanten van het spectrum waarbij in de praktijk volgens Beuker blijkt dat je uiteindelijk vaak ergens in het midden uitkomt. "De keuze is echter wel strategisch van aard want er zitten consequenties aan. Als je je, zoals MVV, maatschappelijk richt op gezondheid en bewegen, is het lastiger je jezelf als club met bijvoorbeeld Domino’s Pizza als partner te associëren. Als collectief staan we dan ook voor die keuze en daar zijn we nog niet helemaal uit. Het is een kwestie van positionering. De vraag ligt voor in hoeverre we ons, naast Playing for Success, nog meer maatschappelijk kunnen en met name willen profileren. Het ligt wel in de lijn der verwachting dat we meer die kant opgaan. Het is ook een algemene trend in de maatschappij, maar het moet uiteraard wel uit jezelf komen en die keuze ligt uiteindelijk bij onze zeventien clubs.”
 
Voor meer informatie: www.jupilerleague.nl/ced. Voor een wereldprimeur (‘stadionproefwerk’ in de rust van Almere City FC-Helmond Sport, 18 januari jl.) klik hier. Hieronder het bijbehorende filmpje.