Gebruik de kracht van de stad; gemeentelijke fundraising voor sportbuurtcoaches

door: Hans van Egdom en Mark Wolbert

De rijksoverheid wil de komende jaren 2.900 fte aan sportbuurtcoaches realiseren; dat is 650 fte bovenop de eerdere plannen om in 2012 2.250 fte aan combinatiefunctionarissen te hebben aangesteld. De nieuwe Impuls gaat net als de oude uit van een bijdrage van het lokale niveau. Daar was de gemeente tot nu toe de belangrijkste financier van de regeling, maar de komende jaren is dit minder duidelijk. Publiek-private samenwerking wordt in de beleidsbrief van VWS aangegeven als belangrijke innovatie in de financiering van sportbuurtcoaches. Hoe krijg je die samenwerking tot stand? Hoe zorg je er nu voor dat de (financiële) kracht van de stad optimaal wordt ingezet voor de sport?

De financiële kracht van de stad kan worden vergroot door een verhoging van lokale sponsoring. Dit dient in dit kader breed geïnterpreteerd te worden: het gaat om (meer) inzet van uren, euro’s en samenwerkingsvormen. Daarmee zouden sport- en beweegprogramma’s structureel verankerd kunnen worden in het sport en welzijnsbeleid van de gemeente (instelling). Aan te bevelen is dat zij worden gedragen - en deels gefinancierd worden - door lokale krachten die de gemeente (instelling) zelf heeft weten te mobiliseren.

De (beoogde) aanpak
Een goede fundraising komt alleen tot stand door een planmatige en doordachte aanpak. Daarnaast is een fundamentele keuze van de gemeente nodig om de eigen rol te bepalen: wil de gemeente zelf de wervende organisatie zijn die de kracht van de stad benut of is daar een externe partner voor nodig? Om te komen tot een solide plan en een fundamentele (organisatie) keuze, kent het ideale traject drie stappen:

• Strategische inzet fundraising
In deze stap worden de meest fundamentele vragen gesteld over fundraising. Welk ambitie heeft de gemeente voor de komende jaren? Welke ethische normen en waarden zijn van belang (willen wij ons als gemeente committeren aan externe organisaties als sponsor?). Wie is de afzender binnen de gemeente om bedrijven en instellingen te werven en te binden (gemeente of aparte stichting) en met welke centrale boodschap en opdracht neemt zij een positie in de samenleving zonder dat er allerlei weerstanden ontstaan? Door de uitgangspunten helder te krijgen wordt een stevig fundament gelegd voor de voorgenomen plannen. Als blijkt dat de ambitie en het (politieke) draagvlak en ambities er is kan op basis van een startnotitie de volgende stap worden genomen (go or no-go).

• Fundraisingprogramma
Deze fase kenmerkt zich door het formuleren van een heldere fundraisingstrategie binnen de aangegeven kaders. Daarnaast wordt een (nieuw) team van medewerkers samengesteld dat zich met fundraising gaat bezighouden. Er komt een fundraisingplan met daarin de gestelde ambities inclusief dekkingsplan. Er worden realistische ambities (lees omvang van de sponsoring) gesteld en er wordt een rol- en taakverdeling gemaakt hoe deze te realiseren. Vervolgens worden verschillende stappen gezet en competenties ontwikkeld om een meer wervende organisatie te worden. Ook hier geldt dat na afloop van deze fase met een notitie wordt besloten over de volgende stap (go or no-go)

• Werving
Tijdens de wervingsfase gaat de gemeente (of stichting) zelf op pad om sponsors te vinden en binden. Met al wat geleerd, getoetst en verkregen is. En natuurlijk dat extraatje: de energie en bevlogenheid om werkelijk te gaan voor de gekozen doelen. Die energie maakt immers het verschil. En met een goed ingerichte backoffice en organisatie kunnen sponsors goed worden voorzien.
 
Het bedrijf Whise zet drie krachtige instrumenten in om de kracht van de stad vorm te geven. Allereerst is er de digitale leeromgeving met modules om zelfstandig te leren en opdrachten te maken. Ten tweede blijven ontmoetingen voor inspiratie en kennisdeling essentieel in de aanpak waarin medewerkers leren op welke wijze de gemeente meer wervend kan worden. Ten slotte is de expertinzet van belang om medewerkers te coachen bij de stappen en hun ontwikkeling. Het begeleidingstraject kenmerkt zich door een serie van korte bijeenkomsten, coaching en advies en digitaal leren om zo een optimaal resultaat te behalen: De D.O.E. methodiek van Whise is daarmee niet alleen efficiënt, maar ook afwisselend.

Support Je Stad: Opleiding & begeleidingsprogramma

Het (beoogde) resultaat
Na afloop van het ‘Support Je Stad’ programma is een eigen wervingsplan met ambitie ontwikkeld om succesvol partners te vinden en te behouden. Enkele afgeleide resultaten kunnen zijn:
• er is meer inzicht in de kansen en valkuilen om binnen de gemeente een succesvol fundraisingprogramma te starten;
• er zijn duidelijke ambities en doelen voor de wervingsstrategie vastgesteld;
• binnen en buiten de organisatie/gemeente is er draagvlak om te participeren;
• er is kennis aanwezig om met uw organisatie/gemeente de wervingsstrategie in te vullen en uit te voeren.
• sportbuurtcoaches vormen een aantrekkelijk project voor fundraising.

De (beoogde) samenwerking met betrokken partijen
Het vergroten van de kracht van de stad is per definitie een samenwerkingsprogramma. Zoals vaker speelt de gemeente een cruciale verbindende rol tussen partijen. Zoals aangegeven is de rol van de gemeente cruciaal, waarin zij moeten besluiten of zijzelf of een externe organisatie zich bezig gaat houden met fundraising. Vervolgens horen daar persoonlijk competenties bij van de teamleden.

De grootste uitdaging is om samenwerking te realiseren die gericht is op eenzelfde doelstelling, namelijk zoveel inwoners sportief actief te krijgen. Juist het richten op een gezamenlijk doelstelling creëert een energie die veel sterker is dan wat een gemeente of partners alleen kunnen realiseren. Zowel de digitale leeromgeving als de ontmoetingen kunnen bijdragen aan de gezamenlijke drive, cultuur en koers.

De Toekomst
De huidige Impuls en straks de inzet van sportbuurtcoaches biedt een ideale gelegenheid om publiek-private samenwerking verder vorm te geven. Een fundraisingplan, -strategie en wervingsaanpak kunnen de benodigde middelen genereren om de noodzakelijke lokale cofinanciering bij elkaar te brengen. In dit perspectief is het inspirerend dat ook andere doelgroepen dan de jeugd gebruik kunnen maken van sportbuurtcoaches. Te denken valt aan ouderen (55+, 65+) en ouders. Hierdoor komen weer andere partners (werkgevers, ouderenwerk, zorginstellingen) in beeld die een bijdrage kunnen leveren aan de kracht van de stad. Samenvattend een enorme uitdaging om een breed netwerk op te zetten, in te richten en in te zetten voor duurzame sportbeoefening van de inwoners van de stad.

Mark Wolbert is directeur van Whise, een bedrijf dat al jaren gemeenten, zorginstellingen en sportorganisaties adviseert bij werving zowel gericht op mensen als middelen. Het in dit artikel beschreven programma  is ontwikkeld op basis van jarenlange ervaringen en de succesvolle case ‘gemeente ’s-Hertogenbosch’. WHISE heeft daar deze formule vooral ingezet voor verenigingsondersteuning en een aantal kansrijke projecten. Inmiddels hebben verschillende gemeenten besloten om in te stappen. Voor meer informatie: mark.wolbert@whise.nl

Hans van Egdom is directeur van Van Egdom Consultancy dat al vier jaar gemeenten adviseert bij de invoering van combinatiefuncties en scholing geeft aan functionarissen om zelf meer ondernemend en wervend te zijn. Voor meer informatie: vanegdomconsultancy@home.nl.