Football+ Foundation geeft België Meer dan Voetbal

“Voetbal is onderdeel van de samenleving en de voetbalwereld heeft een maatschappelijke verantwoordelijkheid”, aldus directeur Guido Poppelier van Football+ Foundation, de Belgische zusterorganisatie van het Nederlandse Meer dan Voetbal. In tegenstelling tot Nederland kwam het initiatief voor maatschappelijk ondernemen in het voetbal in België van de overheid. Naar Nederlands voorbeeld heeft België er inmiddels ook voor gekozen om het initiatief voor maatschappelijk ondernemen bij de voetbalwereld zelf te leggen. Poppelier praat Sport Knowhow XL bij over het hoe en waarom.

In Engeland is al vanaf de oprichting van de Premier League in de jaren negentig sprake van structurele activiteiten op het gebied van maatschappelijk verantwoord ondernemen in het voetbal. In Nederland en België kwam die beweging rond 2005-2006 op gang. In Nederland gebeurde dat na een oproep van toenmalig minister-president Balkenende op initiatief van de KNVB met het oprichten van de onafhankelijke Stichting Meer dan Voetbal. In België richtte de overheid een fonds op onder de naam Open Stadion. “Vanuit dat fonds werden projectoproepen gedaan. De overheid stelde geld ter beschikking en de clubs dienden een aanvraag in. Een jury besliste vervolgens over wie hoeveel geld voor welke projecten krijgt”, vertelt Guido Poppelier.

Nadelen overheid
Aan dit model kleefden volgens Poppelier enkele nadelen. “Het kostte veel moeite om de voetbalwereld ervan overtuigen dat het ook echt van hen is. Ik pleit ervoor dat het ownership van maatschappelijke projectwerking in de voetbalwereld zelf ligt. Vorig jaar is in België Open Stadion veranderd in Football+ Foundation en dat is in België nu ook een onafhankelijke organisatie.”

Met de naamswijziging richt Football+ Foundation zich niet langer alleen op de Eerste en de Tweede Klasse (vergelijkbaar met de Nederlandse Ere- en Eerste Divisie), maar ook op het amateurvoetbal tot de onderste regionen aan toe. “Bij een club uit de vierde klasse doet de term stadion wat overdreven aan”, aldus Poppelier. Een tweede reden voor de naamswijziging was de taal: “Op deze manier is de naam in beide landsdelen gelijk.”

Morele plicht
Hoewel de beginconstructie met de overheid als initiator in België niet ideaal was, is Poppelier er wel blij mee dat de overheid ermee is begonnen. Los van het feit dat hij er zelf als kabinetsmedewerker bij betrokken was, heeft dat als voordeel dat de huidige organisatie hele korte lijntjes heeft in de richting van onder meer de federale overheid. Die overheid is momenteel voor een derde deel financier van de activiteiten van de Football+ Foundation; twee derde deel van de financiering komt uit het voetbal. “Het is een publiek-private samenwerking en zo moet het ook zijn”, aldus Poppelier. “Het is beter dat het initiatief ligt in de voetbalwereld zelf. Met het voetbal als hefboom kun je maatschappelijk veel bereiken en het is voor clubs die midden in de samenleving staan ook simpelweg hun plicht om daar iets mee te doen. Elke grote organisatie in de samenleving is onderdeel van het antwoord op maatschappelijke uitdagingen en problemen. Dat is niet alleen de morele plicht, maar ook welbegrepen eigenbelang.”

In praktische zin biedt het ook voordelen dat het initiatief bij de Football+ Foundation ligt en niet bij de overheid: “Als je aan de voetbalkant opereert heb je veel directer toegang tot de actoren zoals clubs, scheidsrechters, bonden en het nationale elftal. Vanuit de overheid waren we buitenstaanders die de voetbalwereld moesten overtuigen.”

Communicatie
Sinds de omslag naar de Football+ Foundation, richt de organisatie zich veel breder op de voetbalwereld. Poppelier: “Natuurlijk blijven de projecten bij de 25 clubs uit de bovenste klassen bestaan, maar we mikken ook op alle tweeduizend overige clubs in België. Het is ons doel om de boodschap van Football+ Foundation zo veel mogelijk te verspreiden en daarom ligt de focus heel sterk op communicatie. Wij stimuleren clubs om iets te doen op maatschappelijk vlak en wij zijn er om ze met raad en daad bij te staan. Als een club iets doet, én het communiceert aan het publiek, geven wij er een + aan. Dat is vergelijkbaar met het ´Meer dan Voetbal-label´ in Nederland. Die + maken we bijvoorbeeld ook in combinatie met het clublogo en in de clubkleuren. Bij een logo van Anderlecht moet je geen blauwe + zetten, die moet paars zijn.”

Voetbal is vrede
Football+ Foundation is een kleine organisatie met drie vaste medewerkers. Toch lopen er veel projecten. De organisatie mikt daarbij op vier thema’s: gezondheid, onderwijs, integratie en internationale solidariteit. Voorbeeld van een project is Gezondheid scoort, een gezamenlijk lesprogramma op scholen en clubs waarbij leerlingen samen met hun favoriete profvoetballer werken aan een gezonder leefpatroon. Andere voorbeelden zijn de Belgian Homeless Cup, een project dat zich richt op de re-integratie van dak- en thuislozen, en Football Kickoff, voor personen met een handicap. Football+ Foundation richt zich nadrukkelijk niet alleen op de voetbalclubs. In december 2014 staat er bijvoorbeeld een project op stapel rond de Eerste Wereldoorlog. Het is dan honderd jaar geleden dat Duitse en Engelse soldaten met Kerstmis de loopgraven uitstapten om met elkaar te voetballen.

Poppelier: “Dat gaat niet uit van één specifieke club, maar van de bond. Met dat voorbeeld willen we de boodschap naar buiten brengen dat voetbal niet alleen oorlog is, maar juist ook vrede kan brengen. In alles willen we de boodschap uitdragen dat voetbal een maatschappelijke meerwaarde kan bieden.”

Europese samenwerking
Poppelier heeft veel contact met de Nederlandse zusterorganisatie Meer dan Voetbal en legt zijn oor ook in andere landen te luister. “Natuurlijk is men in Engeland heel ver op dit gebied, maar daar moeten we ons niet op blindstaren. Financieel is dat van een andere planeet, maar ook in cultureel opzicht verschilt het enorm. In Engeland is de rol van de overheid traditioneel veel kleiner, waardoor er een grotere charity-traditie is. Natuurlijk is Engeland een inspiratiebron, maar het is vooral verstandig om naar onze buurlanden te kijken die dezelfde continentale traditie hebben. Duitsland heeft bijvoorbeeld ook een heel sterke organisatie.”

Poppelier ziet ruimte voor meer internationale samenwerking: “Een van de grootste uitdagingen voor de verschillende nationale organisaties die zich met de maatschappelijke rol van het voetbal bezighouden, is het creëren van een Europees platform. Eigenlijk is dat de verantwoordelijkheid van de UEFA, maar zij doen er vooralsnog te weinig aan. Er is twee keer per jaar Europees overleg over MVO in het voetbal, maar dat is onvoldoende.”

Voorbij point of no return
In België heeft Poppelier vooralsnog zijn handen vol. “Ik stel altijd de vraag: doe je als voetbal aan MVO, of ben je echt een MVO-organisatie? Dat laatste is natuurlijk het streven. Ik denk dat we op de goede weg zijn. Er is nog een lange weg te gaan, maar we zijn het point of no return voorbij. Het voetbal is overtuigd van zijn eigen maatschappelijke verantwoordelijkheid.”