Skip Navigation LinksHome-Nieuws-Vraag & Antwoord-Item

De vraag van Bart Heuvingh aan Mark Tuitert 4 februari 2020

  • De vraag van… Bart Heuvingh, topsportbegeleider van de jeugd bij AZ en auteur van 'Talen van Morgen – Groeimindset als basis voor talentontwikkeling'
  • Aan... Mark Tuitert, voormalig topschaatser, o.m. olympisch kampioen 1.500 meter schaatsen


BartHeuvingh150FC

De vraag

De afgelopen periode ben ik mezelf aan het verdiepen in de stoïcijnse filosofie, omdat ik merk dat er veel overlap is tussen deze filosofie en sport(psychologie). Zo worden in Amerika al boeken over dit thema door trainer/coaches uitgedeeld aan hun spelers en ook zelf merk ik dat spelers interesse hebben in deze kennis. Mijn vraag is nu hoe jij als topsporter de principes uit de stoïcijnse filosofie hebt ingezet in jouw carrière? Daarnaast ben ik benieuwd welke tips jij andere (top)sporters zou geven vanuit deze filosofie.

Het antwoord

MarkTuitert167FCHoi Bart, de stoïcijnse filosofie bevat naar mijn mening veel wijsheden waar je als mens en sporter je voordeel mee kunt doen. Leuk dat je deze vraag doorspeelt, want we delen dezelfde interesse op dit gebied zoals je weet. 

Wat betreft het toepassen daarvan, mijn eerste echte entree in stoïcijnse filosofie kwam via de boeken van Nicolas Nassim Taleb. Een optiehandelaar, filosoof en een van de meest dwarse denkers van dit moment. Nu moet je als sporter niet verzanden in teveel luchtkastelen en filosofische bespiegelingen, maar je eigen gedachten en emoties analyseren is zeker waardevol om beter te presteren. De waarde zit in de praktische toepasbaarheid en hier komt de stoïcijnse filosofie om de hoek kijken. Stoïcijnen zijn doeners, risiconemers en dus geen mooiweerverkopers wat goed aansluit op de wereld van onder meer topsport. 

"Het beste uit jezelf halen onder iedere omstandigheid is in topsport een cruciale skill"

Emoties kanaliseren
Het is een filosofie die gebaseerd is op waarden, deugden die je karakter vormen en boetseren. De crux zit hem in het feit dat je de keuzes die hiertoe leiden zelf in handen hebt. Het is niet wat je overkomt dat je raakt, het is hoe je hiermee omgaat en dat laatste kun je sturen. Het betekent dus niet onaanraakbaar zijn voor verdriet, teleurstelling of juist vreugde (vaak een misvatting) maar wel deze emoties kanaliseren zodat het je niet afleidt een beter mens te worden en het beste uit jezelf te halen. En dat beste uit jezelf halen onder iedere omstandigheid is in topsport een cruciale skill. Je krijgt veel te maken met teleurstelling, verdriet of juist roem. Hoe ga je daarmee om? Dat is goed om bij stil te staan. De reactie die jij kiest is namelijk karaktervormend, bepaalt wie en wat je bent of zult worden. 

XL5VraagAntwoordMarkTuitert-2Ik heb in de loop van de tijd ook veel gehad aan verhalen van andere sporters. Nadat ik vroeg in mijn carrière zwaar overtraind was en twee keer door allerlei emoties die ik niet onder controle had de Olympische Spelen miste, zocht ik rust en focus. Ik moest afscheid nemen van een jeugdroom (namelijk een ‘groot’ allround schaatser worden) en moest als kind mijn plek vinden tussen twee vechtende ouders. Ik koos voor de 1.500 meter als specialiteit en herstelde na zes jaar geen contact te hebben de relatie met mijn vader. Nu klinkt dit allemaal mooi, maar de mentale last van alles op één doel richten is zwaar. Er telt maar één wedstrijd en daar hangt alles vanaf, dus ook je gemoedstoestand. 

Meer vertrouwen
Voor mij was de stoïcijnse instelling van hoe je naar tegenslagen kijkt hierin erg belangrijk. De zaken in breder perspectief kunnen zien zonder teveel te relativeren. Dat is een fijne balans. Hoe kun je namelijk tegelijkertijd vol ergens voor gaan en er toch voor zorgen dat het je niet teveel raakt als het niet lukt? De enige oplossing is om de winst en plezier te zoeken in de dagelijkse verbeteringen die je doormaakt, in het proces. De keuzes die ik maakte, zorgden ervoor dat ik meer vertrouwen begon te krijgen in wat ik deed, ik werd een betere 1.500 meter-schaatser en ik kreeg weer contact met mijn vader wat me opluchtte. 

Ik zag het terug in tijden en voelde het in trainingen. Ik moest alleen mezelf niet laten verblinden door het uitblijven van kortetermijnsucces. Dus ik heb mezelf vastgehouden aan het idee dat ik kan groeien door te blijven leren, wel met een duidelijk einddoel met betrekking tot schaatsen in mijn hoofd. Maar ook met het idee dat alles wat ik meemaak een uitdaging is die ik aanga en meeneem in de rest van mijn leven. En dat is wie ik ben. Ik ben niet de schaatser, ik ben iemand die uitdagingen aangaat. 

"Als ik de rust vond en het geloof bewaarde dan had ik de meeste kans om alles uit mezelf te halen"

Olympische rit
Dit hield ik mezelf voor drie weken voor mijn olympische rit. Ik had heel hard getraind, was moe, weinig vertrouwen in mijn kunnen. Ik vond rust in het idee dat ik echt werkelijk alles gedaan had wat binnen mijn macht lag om het maximale uit mezelf te halen. Over de prestaties van anderen had ik geen controle, over factoren als pech een geluk net zo min, maar als ik de rust vond en het geloof bewaarde dan had ik de meeste kans om alles uit mezelf te halen. En die gedachte is ontzettend rustgevend, de ruis van andere negatieve gedachten kun je daarmee stoppen waarmee de weg naar je doel heel helder wordt. 

XL5VraagAntwoordMarkTuitert-3Belangrijk daarnaast is om je eigen angsten te overwinnen, moed te tonen. Dat is dat laatste moment voor de start. Iedereen heeft een gezonde weerzin om onder grote druk te presteren, dat is menselijk. Maar wie er desondanks alles uit weet te halen wint de wedstrijd. 

Welke naam je het ook geeft of welk label je er ook opplakt, veel sporters passen dit al van nature toe. Luister interviews maar eens terug van sporters: Ik concentreerde me op de uitvoering, wat iemand anders zegt maakt me niets uit, ik zat in een flow etc. Als je de urgentie van de wil om te winnen kan koppelen aan de rust en het evenwicht van een stoïcijnse mindset creëer je denk ik een ijzersterke basis om te presteren en niet alleen in sport. Dat komt ook erg van pas in mijn leven nu als ondernemer met First Energy Gum

Succes bij AZ en tot de volgende keer!

VincentLuyendijk150FCVolgende keer het antwoord op de vraag van Mark Tuitert aan Vincent Luyendijk:
De laatste Elfstedentocht die werd verreden vond plaats in 1997. Nooit eerder zat er zoveel tijd tussen twee edities als nu. Want dat er ooit nog Elfstedentocht komt, daar ben ik van overtuigd. Maar hoe gaat deze wedstrijd - die het grootste eendaagse sportevenement van ons land zal worden - eruit zien in het huidige tijdperk? Wat zal er allemaal veranderen, gezien alle stormachtige digitale ontwikkelingen die er zijn geweest sinds 1997?
 

« terug

Reacties: 0

Reactie toevoegen

Naam*
E-mailadres*
Reactie*
Stuur mij een e-mail als er een nieuwe reactie wordt geplaatst