Skip Navigation LinksHome-Nieuws-Nieuwsberichten-Nieuwsbericht

BLOC-test meet fundamentele bewegingsvaardigheden van kinderen

door: Leon Janssen Lok | 17 december 2020

Inmiddels is het gegeven even bekend als pijnlijk: Nederlandse kinderen bewegen steeds slechter. HAN Sport en Bewegen ontwikkelde een test om de beweegvaardigheid te meten, BOSAN dacht mee en zorgde voor duurzaam materiaal voor tijdens de meting. Wouter Hebbink, projectmanager aan de HAN: “De hogeschool werkt in de driehoek onderzoek, onderwijs, werkveld. Maar als iets wetenschappelijk af is, is het nog niet per se ook al bruikbaar voor het werkveld. BOSAN zorgde hier voor de praktische toevoeging en de HAN borgt dat er ook iets met de resultaten gebeurt.”

BLOC-test-1De samenwerking tussen HAN Sport en Bewegen en BOSAN Sportinstallaties moet er allereerst voor zorgen dat beter inzicht ontstaat in de beweegvaardigheid van jonge kinderen. Met de ontwikkelde BLOC-test willen beide organisaties een stevige basis bieden in de strijd tegen bewegingsarmoede onder basisschooljeugd. Veelgenoemde oorzaken daarvoor zijn bekend, onder meer het steeds minder vaak buiten spelen van kinderen, een toename in de tijd die zij doorbrengen achter beeldschermen, tweeverdienende ouders die (te) weinig tijd hebben voor de kinderen en de kwaliteit van het kader bij sportverenigingen. Wouter Hebbink legt uit: 

“De BLOC-test is bedoeld om het niveau van de fundamentele bewegingsvaardigheden van kinderen te meten. Het gaat met name om het kunnen monitoren van deze vaardigheden. Wij adviseren dan ook de test één of twee keer per jaar af te nemen, zodat je leerlingen gedurende meerdere jaren kunt volgen. In het onderwijs gebeurt dat al sinds de jaren zestig met de Cito-toets, maar in het bewegingsonderwijs doen we dat nog maar minimaal.”

Samenwerking
Het meten van motorische vaardigheden van kinderen is natuurlijk niet nieuw. In Duitsland werd bijvoorbeeld in 1974 al de Korper Köordinations Test für Kinder in gebruik genomen. In 2018 werd een artikel gepubliceerd over een nieuw ontwikkeld meetinstrument, gebaseerd op die Duitse methodiek en een in 2014 door Faber ontwikkelde oog-handcoördinatietest. De BLOC-test is daarmee in feite een samenvoeging van die twee al bestaande instrumenten. 

"De letters BLOC staan voor Balans, Locomotor, Object en Controle"

“We kregen vervolgens de mogelijkheid voor een follow-up om te komen tot een praktische toepassing’, vertelt Hebbink. “Via Embedded Fitness, een partij waarmee we veel samenwerken, is toen de link gelegd met BOSAN. Zij zijn expert in handgemaakte producten. Er waren al wel materialen, maar die waren van hout en gingen snel kapot. BOSAN heeft nu duurzame materialen gemaakt die veel vaker gebruikt kunnen worden. Leuk weetje is ook dat de materialen in een tas zitten die gemaakt is van ‘retro’ gymmatten.”

Vier testjes
De letters BLOC staan voor Balans, Locomotor, Object en Controle. Hebbink licht het gebruik toe: “Er zijn vier testjes: achterwaarts balanceren, zijwaarts springen, zijwaarts verplaatsen en het gooien van een tennisbal tegen de muur. Direct na invoer van de scores in een applicatie kun je resultaten inzien waarbij de score van het kind wordt afgezet tegen die van klasgenoten en van leeftijdgenoten landelijk.” De test kan gebruikt worden door docenten bewegingsonderwijs, buurtsportcoaches, sporttrainers, maar ook door bijvoorbeeld fysiotherapeuten. Dit schooljaar wordt de test voor het eerst gebruikt. Dankzij een subsidie van de provincie Gelderland wordt de beweegvaardigheid van maar liefst 20.000 Gelderse scholieren getest. 

BLOC-test-2“Ook Sportservice Zwolle heeft de BLOC-test omarmd. En wat belangrijk is: de test kan gebruikt worden in het bewegingsonderwijs, maar ook bij bijvoorbeeld talentidentificatie. Want behalve dat er kinderen zijn die onder de maat scoren, zijn er natuurlijk ook kinderen die bovengemiddeld scoren en excelleren in bewegen. Die wil je extra uitdaging kunnen bieden.”

De test biedt volgens de ontwikkelaars, sportprofessionals in scholen, gemeenten en sportverenigingen de kans een stap te zetten. Hebbink: “We moeten kinderen meer en beter aan het bewegen krijgen. Maar testen heeft geen enkele zin als je vervolgens je onderwijs niet aanpast op de bevindingen. Het is belangrijk dat álle kinderen zich op hun eigen niveau blijven ontwikkelen. Nu zie je dat de betere bewegers worden afgeremd door de minder getalenteerden. En dat de mindere bewegers ontmoedigd raken.”

"Meer en beter bewegen is wat ons bindt. Bewegingsarmoede als maatschappelijk probleem is alleen aan te pakken als we samenwerken”

Betrokkenheid
De HAN speelde een belangrijke rol in de ontwikkeling van de BLOC-test, maar de betrokkenheid houdt daarna zeker niet op. “Wat doe je met de resultaten?”, meent Hebbink retorisch. “Wij verzorgen trainingen voor het optimaal gebruik van de test. Het afnemen is relatief eenvoudig, maar belangrijker is hoe resultaten worden geïnterpreteerd en vertaald naar programma’s die op maat zijn voor elk kind.”

De HAN wil deze maatprogramma’s breed laten indalen. “Impact ontstaat door training te bieden, door studenten goed op te leiden, door samenwerkingen aan te gaan”, geeft Hebbink aan. “Meer en beter bewegen is wat ons bindt. Bewegingsarmoede als maatschappelijk probleem is alleen aan te pakken als we samenwerken.”

Voor meer informatie: beterlerenbewegen.han.nl

BLOC-test-3

« terug

Reacties: 5

Remo mombarg
17-12-2020

Wat mooi dat er aandacht komt voor de brede motorische ontwikkeling van kinderen! Mooi dat jullie ook op basis van de testuitslag de lessen willen aanpassen en wellicht kinderen een sportadvies mee willen geven. Wat mij betreft breiden we de test nog uit met sportmotieven, motivatie en zelf waargenomen competentie. Zou helemaal mooi zijn als kinderen zelf leren hoe ze een optimale leeromgeving voor zichzelf (met respect voor anderen) leren neerzetten! Op weg naar een sportieve opvoeding

Berend Brouwer
17-12-2020

Inmiddels is het gegeven even bekend als pijnlijk: Nederlandse kinderen bewegen steeds slechter. Veelgenoemde oorzaken daarvoor zijn bekend, onder meer het steeds minder vaak buiten spelen van kinderen, een toename in de tijd die zij doorbrengen achter beeldschermen, tweeverdienende ouders die (te) weinig tijd hebben voor de kinderen en de kwaliteit van het kader bij sportverenigingen.

Ofwel: we weten wat het probleem is en wat de oorzaken zijn. En de oplossing is meer testen? Beter kunnen vaststellen welke kinderen 'onder de maat' zijn? Want daar worden ze beter van? En wat is 'onder maat'? Wie zijn maat? Weten we ook iets over wat het met kinderen doet als ze worden bestempeld als 'onder de maat'? Of zouden we het vooral moeten hebben over wat we kunnen doen om zich optimaal te ontwikkelen? Bij optimaal ontwikkelen denk ik aan meer dan fundamentele motorische vaardigheden, maar om het gunstig beïnvloeden van betekenisvol beweeggedrag. 

Gelukkig zegt Hebbink verderop zelf: “We moeten kinderen meer en beter aan het bewegen krijgen. Maar testen heeft geen enkele zin als je vervolgens je onderwijs niet aanpast op de bevindingen. Het is belangrijk dat álle kinderen zich op hun eigen niveau blijven ontwikkelen. Nu zie je dat de betere bewegers worden afgeremd door de minder getalenteerden. En dat de mindere bewegers ontmoedigd raken.”

Kennelijk is de boodschap hier dat er slecht bewegingsonderwijs gegeven wordt? Op grond van welke ervaring of welk onderzoek is dat? Dat is nogal een bewering. Het lijkt me dat veel gemotiveerde bewegingsonderwijzers daar terecht aanstoot aan kunnen nemen. Als je wilt helpen zou de aandacht vooral gericht moeten zijn op hoe je dat bewegingonderwijs kunt helpen verbeteren. 

Bovendien: de kwaliteit van het bewegingsonderwijs wordt niet genoemd als één van de oorzaken van het probleem. Dat probleem -als je het al als een probleem wilt duiden- is een breder maatschappelijk probleem waarvoor gecompenseerd moet worden. Dat kan niet door de school alleen gedaan worden. Daar is veel meer voor nodig. Hou op met testen en begin met kinderen helpen zich te ontwikkelen.

Jan-Bram van Luit
17-12-2020

Op weg naar een sportieve (bewegingsrijke) opvoeding! Ik kan het alleen maar ondersteunen. Uiteraard moet het in de kern gaan om het optimaal ontwikkelen. Functioneel en op de juiste gronden testen kan naar mijn mening hiertoe bijdragen. Zoals de "training" kan bijdragen tot de "wedstrijd" en de "wedstrijd" weer tot "training". Breed motorisch ontwikkelen ... Los van de dimensie(s) welke Remo Mombarg zou willen toevoegen ben ik van mening dat in het artikel ook motorisch deze "testbaterij incompleet op mij overkomt. If so ... dan blijft het, op basis van dit soort tests, oppassen om conclusies te trekken over "fundamentele (?) bewegingsvaardigheden".

"Fundamentele bewegingsvaardigheden ..." ... wat/waar is dan bijvoorbeeld de plek van het bewegen in het water? Wellicht moeten we BOSAN daarvoor eerst leren zwemmen?

Wouter Hebbink
19-12-2020

Dag Berend,

Goed dat we elkaar telefonisch hebben gesproken. Het stuk hierboven is een smalle benadering en gaat specifiek in op de mooie samenwerking met BOSAN en de driehoek waarin de HAN werkt (onderwijs / onderzoek / werkveld).

De BLOC-test laat het rustige meisje (of jongen) dat leuk mee doet bovenkomen als misschien wel de beste beweger van de kals. Iets dat vakdocent niet direct had opgemerkt. Voor mij als vakdocent bewegingsonderwijs, en gelukkig was je het daar mee eens, al de moeite waard! Natuurlijk is er meer, veel meer! Zie beterlerenbewegen.han.nl

Hopelijk spreken we elkaar nog eens!

Groet Wouter

Marcel Schmitz, In2Motion
21-12-2020

Mooie test, ik doe zelf ook zulke testen op basisscholen. Een 'concurrent' van de MQ-scan?

Reactie toevoegen

Naam*
E-mailadres*
Reactie*
Stuur mij een e-mail als er een nieuwe reactie wordt geplaatst