Airsoft haalt gamers achter het scherm vandaan

Airsoft kent meerdere disciplines, waarin de spelers steeds gebruik maken van een airsoftapparaat om te schieten; op een doel of op elkaar. In Nederland zijn er inmiddels tientallen speellocaties en vinden competities en wedstrijden plaats. De Nederlandse Airsoft Belangen Vereniging (NABV) runt een eigen bureau en airsoftcentrum, waar leden kosteloos kunnen trainen en waar wedstrijden plaatsvinden. Tegelijkertijd staat de organisatie nog aan het begin van een volgende ontwikkelfase, waarin professionalisering, veiligheid en internationale samenwerking centraal staan.

De oorsprong van airsoft ligt in Japan. Daar ontstond het concept van realistische replica’s van vuurwapens waarmee veilig gesport kon worden. Vanuit Azië verspreidde de sport zich vervolgens over Europa en Noord-Amerika. De organisatiegraad verschilt sterk per land, maar overal groeit de populariteit.

In Nederland was het beoefenen van airsport lange tijd niet toegestaan. Tot 2013 was het bezit van airsoftapparaten verboden vanwege de sterke gelijkenis vuurwapens. Toen de sport elders in Europa snel groeide, werd de wetgeving aangepast. Sindsdien mogen Nederlanders airsoft beoefenen, mits zij aangesloten zijn bij een erkende vereniging: de NABV.

“Feitelijk bepaalt de overheid dus wie mag airsoften”, vertelt Bas Mooren, adviseur strategie & beleid bij de NABV “Iedereen die lid wil worden, moet een Verklaring Omtrent het Gedrag overleggen met een specifiek profiel voor schietsporten. Iedere vier jaar moet die VOG opnieuw worden aangevraagd. Dat zorgt voor een hoge mate van controle en veiligheid.”

Die focus op veiligheid loopt als een rode draad door de sport. Op elk evenement worden airsoftapparaten gecontroleerd op schietkracht en zijn oogbescherming en veiligheidsprocedures verplicht. Daarnaast houden speciaal opgeleide officials toezicht.

Mooren: “Bij ieder evenement zijn marshalls aanwezig. Zij bewaken zowel de veiligheid als de sportiviteit. Airsoft draait sterk op fair play. Als je geraakt wordt, moet je dat zelf aangeven. Doe je dat niet, dan speel je vals en kan een official ingrijpen. Uiteindelijk werkt dat systeem opvallend goed.”

Dat blijkt ook uit de ongevallenregistratie. “Ik werk inmiddels bijna tien jaar bij de NABV en het aantal schietgerelateerde ongelukken is op één hand te tellen. Mensen zijn zich zeer bewust van de risico’s en gaan daar verantwoord mee om.”

Hoewel de sport inmiddels meer dan 33.000 leden telt, blijft zij voor veel Nederlanders onbekend. Volgens Mooren komt dat doordat airsoft jarenlang onder de radar groeide. De organisatie kent bovendien een andere structuur dan veel traditionele sporten.

De NABV is niet aangesloten bij NOC*NSF. “Dat betekent dat we veel zaken zelf moeten uitzoeken. We hebben de ambitie om ooit aan te sluiten wel kenbaar gemaakt, maar daar zijn nog weinig concrete stappen in gezet.”

Internationaal is de organisatie eveneens volop in ontwikkeling. Eind vorig jaar werd de Europese Airsoft Federatie opgericht. Die moet zorgen voor meer samenwerking tussen nationale bonden en uiteindelijk leiden tot Europese kampioenschappen en uniforme wedstrijdreglementen. Mooren: “In verschillende landen bestaan al wedstrijdformats, maar die verschillen onderling sterk. We kijken nu welke disciplines zich lenen voor internationale kampioenschappen en hoe we tot gezamenlijke regels kunnen komen.”

Europabreed zijn speedsoft en kaartschieten momenteel de meest competitieve disciplines. Vooral speedsoft ontwikkelt zich snel. “Een wedstrijd duurt maximaal negentig seconden. Twee teams proberen punten te scoren door een bepaald doel te bereiken of de tegenstander uit te schakelen. Het speelveld is ongeveer zo groot als een basketbalveld. Het is een combinatie van atletisch vermogen, schietvaardigheid en communicatie.”

Juist die combinatie maakt dat trainen steeds belangrijker wordt. “Om beter te worden moet je vooral veel spelen, maar er komt meer bij kijken. Teams werken aan fysieke fitheid, communicatie en tactiek. Vaak is er ook een coach betrokken. We kijken bovendien naar hoe andere sportbonden hun opleidings- en kwalificatiestructuren hebben ingericht en we zijn aangesloten bij het kwalificatiestructuur sport van NOC*NSF dat een toetsingskader voor opleidingen biedt.”

Een belangrijke rol in die ontwikkeling speelt het Nationaal Airsoft Centrum in Geldermalsen. “Daarnaast hebben we in Nederland ongeveer 35 aangesloten speellocaties”, vult Mooren aan. “Deze worden geëxploiteerd door ondernemers, vergelijkbaar met bijvoorbeeld klimhallen. Het centrum is voor onze leden gratis toegankelijk en fungeert als ontmoetingsplek voor de hele sport.”

Voor de toekomst ziet Mooren twee grote uitdagingen. De eerste is het creëren van meer speellocaties. “Als je kijkt naar het aantal beoefenaars, hebben we eigenlijk te weinig locaties. Zeker in de Randstad is dat een probleem. Airsoft kun je niet zomaar in een gymzaal organiseren. We zoeken voortdurend naar geschikte gebouwen, zoals oude fabriekspanden of leegstaande kantoren. Ondernemers vragen ons regelmatig om ondersteuning bij vergunningstrajecten en juridische vraagstukken.”