Skip Navigation LinksHome-Achtergronden-Tips voor inrichting accommodaties-Item

Veelgestelde vraag | Heeft het nieuwe curriculum Bewegen & Sport invloed op de inrichting van sportaccommodaties? 5 februari 2019

door: Erik Spiegelenberg

Het ontwikkelteam Bewegen & Sport werkt hard aan een nieuw curriculum voor het bewegingsonderwijs. Het huidige curriculum stamt uit 2006 en is sindsdien wel aangepast op losse punten, maar niet goed genoeg met de tijd meegegaan. Reden genoeg om een fris en toekomstbestendig curriculum met meer samenhang te ontwikkelen. Het nieuwe curriculum wordt in 2019 afgerond. Dan staat er ongetwijfeld een eigentijds curriculum, maar hoe zit het met de sportaccommodaties? Moeten die ook meeontwikkelen? 

In dit eerste artikel uit een serie van twee kijken we naar de belangrijkste elementen uit het nieuwe curriculum voor bewegen en sport. In het tweede deel verkennen we de mogelijkheden om de inrichting van sportaccommodaties daar (nog) beter op aan te laten sluiten. 

Het nieuwe curriculum als basis voor innovatie
Het nieuwe curriculum vormt straks het uitgangspunt van de lessen bewegingsonderwijs. Om daar succesvol in te zijn, zijn niet alleen goed geschoolde lesgevers nodig, maar ook een omgeving waarin de doelen optimaal invulling kunnen krijgen. De huidige inrichting van sportaccommodaties is vooral gebaseerd op ideeën uit de negentiende eeuw. 

Er is een breed aanbod nodig zodat elke leerling op zijn eigen niveau succes kan beleven aan beweegactiviteiten. Bij veel sportaccommodaties wringt dat

Kaders uit het nieuwe curriculum zijn toekomstgericht en spelen in op vaardigheden die nodig zijn voor een actieve leefstijl waarin met plezier bewogen wordt. Dat stelt andere eisen aan de inrichting van sportaccommodaties. Om daar meer inzicht in te krijgen, bekijken we twee belangrijke pijlers uit het nieuwe curriculum.

XL5 TipsVoorInrichtingAcco-Nijha-1Pijler 1: een gevarieerd beweegaanbod 
In het nieuwe curriculum ligt zowel binnen het primair onderwijs als het voortgezet onderwijs de nadruk op beweegactiviteiten die zorgen voor ‘een gevarieerd beweegaanbod met als doel het vergroten van beweegvaardigheden. De leerling vormt zich zo een beeld van de gevarieerdheid van de beweegcultuur waaraan hij zou kunnen meedoen.’ 

Daarnaast is een breed aanbod nodig zodat elke leerling op zijn eigen niveau succes kan beleven aan beweegactiviteiten. Bij veel sportaccommodaties wringt dat. Daar is een standaard inrichting die beperkt is in variatie en breedte. De kaders van het nieuwe curriculum laten duidelijk zien dat het voorbereiden op een leven lang met plezier bewegen vraagt om een context die uitnodigend en eigentijds is. 

De tijd van bokspringen en klimmen in klimrekken vraagt om een transitie naar activiteiten als freerunning en survival

Daarbij kunnen we niet blijven teren op de creativiteit van vakdocenten om met de traditionele inrichting toch eigentijdse beweegactiviteiten te verzorgen, daarvoor is echt een aanpassing in de bestaande inrichting nodig, met ruimte voor andere toestellen en meer variatie.

Pijler 2: sport en bewegen krijgt vorm binnen maatschappelijke context
XL5 TipsVoorInrichtingAcco-Nijha-2In het nieuwe curriculum staat geschreven: ‘Er wordt een relatie gelegd met de beweegcultuur in en rond de school en daarbuiten. Hierbij is sprake van wederkerigheid: er wordt voorbereid op het bewegen en sporten buiten het leergebied en tegelijkertijd komen de activiteiten uit de beweegcultuur de school in en worden deze aangepast aan de mogelijkheden van de leerling.’ 

De tijd van bokspringen en klimmen in klimrekken vraagt om een transitie naar activiteiten als freerunning en survival; actuele activiteiten die leerlingen aantreffen in de beweegcultuur. Andere elementen in sportaccommodaties zijn nodig zodat lesgevers - zonder oneigenlijk gebruik van de traditionele toestellen en binnen de gegeven lestijd - kunnen komen tot een uitdagend en eigentijds activiteitenaanbod. Bewegen en sport op school is verbonden met de buitenschoolse beweegcultuur.

Breed draagvlak
Het nieuwe curriculum is geworteld in deze tijd met een sterke blik op de toekomst. Daarin staat het curriculum niet alleen. Eén van de ambities uit het Sportakkoord is ‘van jongs af aan vaardig in bewegen’, met als doelen meer kinderen te laten voldoen aan de beweegrichtlijnen en de motorische vaardigheid verbeteren. 

Hoofdgebruikers worden nog (te) beperkt betrokken bij de keuze voor de sportinventaris of investeringsplannen. Het nieuwe curriculum biedt veel handvatten om met elkaar in gesprek te gaan

In de nieuwe Omgevingswet ligt bovendien de nadruk op een gezonde leefomgeving, waarin bewoners uitgenodigd worden meer actief te zijn. Het nieuwe curriculum is de motor om concreet invulling te geven aan ambities uit het Sportakkoord, gebruikmakend van sportaccommodaties en beweegruimten binnen en buiten. 

XL5 TipsVoorInrichtingAcco-Nijha-3Recht doen aan hoofdgebruikers van sportaccommodaties
Scholen vormen in veel sportaccommodaties het hoofdgebruik. Zonder financiële bijdrage vanuit het onderwijs is de exploitatie van zo’n accommodatie lastig of niet rond te krijgen. Toch worden die hoofdgebruikers nog (te) beperkt betrokken bij de keuze voor de sportinventaris of investeringsplannen. Het nieuwe curriculum biedt veel handvatten om met elkaar in gesprek te gaan en te komen tot plannen voor een toekomstbestendige oplossing voor de sportinventaris.

Verder lezen?
In het volgende artikel verkennen we de mogelijkheden om de inrichting van sportaccommodaties (nog) beter aan te laten sluiten op het nieuwe curriculum. Nu al verder lezen? Dat kan. Klik in dat geval op deze link.

Meer weten?
Wil je meer informatie of een keer sparren over de kansen binnen jullie accommodatie? We komen graag in gesprek. Stuur een mail naar erik.spiegelenberg@nijha.nl of bel met 0573-288 555.


Noot:
In deze artikelserie is gebruikgemaakt van informatie die gepubliceerd is op www.curriculum.nu over het leergebied bewegen en sport. Letterlijk overgenomen teksten zijn tussen aanhalingstekens geplaatst.

Erik Spiegelenberg volgde de CALO in Arnhem. Na zijn afstuderen was hij een aantal jaren werkzaam als gymleraar binnen het Primair Onderwijs en het Voortgezet Onderwijs. Vanaf 1986 werkt hij bij Nijha, inrichter van beweegruimten binnen en buiten. Hij begon als rayonmanager en heeft daarna de marketingafdeling aangestuurd. Nu is hij aanjager bij het Nijha Expertisecentrum. Hij volgt ontwikkelingen binnen de beweegcultuur op de voet en vertaalt die naar handvatten voor beleidsprofessionals, vakdocenten LO en andere betrokkenen bij beweegstimulering. Voor opleidingen verzorgt hij gastcolleges en schrijft blogs en artikelen in vakbladen.

« terug

Reacties: 2

Piet van Loon
05-02-2019

Is er in het nieuwe curriculum aandacht gekomen voor de snel en breed achteruitlopende motorische ontwikkeling van het gemiddelde kinderlichaam voor zij naar het basisonderwijs gaan? Rapporten van de Onderwijsinspectie laten een sterke teruggang zien. Ook de toename van sportblessures moet ergens door foutlopen van de ontwikkelingssystematiek verklaard kunnen worden. 

Is er behalve kijken naar de toekomst ook teruggegrepen op de orthopedisch verantwoorde wijze , waarop voorheen het 'gymnastiekonderwijs' werd ingericht?

Erik Spiegelenberg
07-02-2019

Beste Piet,

Beter leren bewegen is onderdeel van de missie van het leergebied Bewegen en Sport (zie https://curriculum.nu/wp-content/uploads/2019/01/Bewegen-en-Sport-visie.pdf). Het curriculum heeft betrekking op PO en VO, hierbij wordt niet specifiek ingegaan op de voorschoolse motorische ontwikkeling. Binnen het curriculum is de missie 'een leven lang met plezier' bewegen. Daarbij ligt de nadruk op een brede bekwaamheid, zowel fysiek als sociaal. Onze uitdaging als inrichter van accommodaties ligt op het vlak van de voorzieningen; die zouden wat ons betreft optimaal aan moeten sluiten op ontwikkelingen in de beweegcultuur. Zodat kinderen in de gymlessen kennismaken met activiteiten die ze in hun thuisomgeving ook tegenkomen. Met de basisvaardigheden die ze in de gymlessen opdoen worden ze gestimuleerd buiten school ook actief te blijven.

Of de ontwikkelgroep ook rekening gehouden heeft met ' de orthopedisch verantwoorde wijze , waarop voorheen het 'gymnastiekonderwijs' werd ingericht' weet ik niet, daarvoor zou je contact op kunnen nemen met de ontwikkelgroep Bewegen en Sport. Alle informatie vind je op https://curriculum.nu/ontwikkelteam/bewegen-sport/ 

Reactie toevoegen

Naam*
E-mailadres*
Reactie*
Stuur mij een e-mail als er een nieuwe reactie wordt geplaatst